Qytai biligi Alibaba korporatsiiasyna monopoliia sharttaryn buzdy dep aiyp taǵyp, 2,8 milliard dollar aiyppul saldy. Bul – el tarihyndaǵy eń aýqymdy aiyppul. Kompaniianyń negizin qalaýshy Djek Ma qazanda Qytai basshylaryn jurt aldynda synaǵan soń úsh aidai joq bolyp ketken, al onyń taǵy bir kompaniiasynyń aktsiia satý naýqany keiinge qaldyryldy.
Forbes jýrnaly bailyǵy 65,5 milliard dep baǵalaǵan, Qytaidaǵy eń aýqatty adam sanalyp kelgen Djek Ma bilikke qarsy pikir aitqan soń kóp nárse ózgerdi. 24 qazanda Shanhaida ótken ekonomikalyq forýmda Ma "kári-qurtańdar oilap tapqan" retteý sharalary zaman talabyna sai emes dep málimdegen ári úkimetti qaǵazbastylyqqa salynyp, bankterdiń múddesin qorǵap otyr dep aiyptaǵan.
Djek Manyń aldynda sol forýmda memleket basshysy Si Tszinpinniń úzeńgilesi, Qytai tóraǵasynyń orynbasary Van Tsishan quttyqtaý sóz sóilegen. Biznesmenniń sózi Tsishannyń ózine aitylǵan syn dep qabyldandy. Budan soń Ma úsh aidai jurt kózine túspei ketti, osy aralyqta onyń aktivteriniń quny 15 milliard dollarǵa arzandady, qazir ol bailyǵy jóninen Qytaidaǵy tórtinshi adam bolyp qaldy.
Alibaba Group kompaniiasyna qatysty tekseris jeltoqsanda bastaldy. Eýropa naryǵynda AliExpress degen internet-dúkenderimen belgili bul kompaniia "satýshylardy tek jalǵyz platformamen satýǵa májbúrledi" dep aiyptaldy. Bul tártip tutynýshylardyń quqyqtary men múddelerine qaishy keledi, satýshylardyń biznesine keri áserin tigizedi dedi retteýshi uiym.
Wall Street Journal basylymyna suhbat bergen sheneýnikter Qytai basshylyǵy Manyń biznes imperiiasynyń aýqymyn kishireitýge tyrysady degen boljam aitty. Buǵan qosa bilik finteh-startaptardy baqylaý erejesin qataityp, olardyń jumys tártibin banktikine jaqyndatýdy kózdep otyr.
Qarashada Qytai biligi adamzat tarihyndaǵy eń iri aktsiia saýdalaý sharasyn boldyrmai tastady. Ma qurǵan Ant Group qarjy kompaniiasy Gonkong pen Shanhaida IRO-ǵa shyǵyp, 34,5 milliard dollar tartýy tiis bolǵan. Osydan keiin kompaniianyń quny Bank of America-dan da qymbattap, 315 milliard dollarǵa jetýi kerek edi. Alaida saýdaǵa eki kún qalǵanda birjany ótkizýge tyiym salyndy.
Bloomberg boljamy boiynsha, osy IRO-dan soń Ma álemdegi eń bai adamdar tiziminde 11-orynǵa kóteriler edi. Buǵan qosa Pekin Alibaba-dan mediaaktivterin bólýdi talap etti, sonymen birge Manyń elitalyq biznes-mektebi jańa stýdent qabyldamaitynyn jariialady.
Qytaitanýshy Aleksandr Gabýevtiń aitýynsha, Ma men Qytai biligi arasyndaǵy teketires tek saiasatqa tirelip turǵan joq. Sarapshynyń pikiri boiynsha, Qytai biligi durys rettelmeitin qarjy kompaniialary qarjy júiesine turaqsyzdyq ákelip, turǵyndardyń narazylyǵyn kúsheitýi múmkin dep qobaljidy.