"Kóptegen óreskel qate jiberdik" - Toqaev latyn álipbiine kóshý týraly

"Kóptegen óreskel qate jiberdik" - Toqaev latyn álipbiine kóshý týraly

Foto: Akorda.kz

Prezident Qasym-Jomart Toqaev Prezident janyndaǵy Ǵylym jáne tehnologiialar jónindegi Ulttyq keńestiń alǵashqy otyrysynda latyn álipbiine kóshý bastamasyna qatysty pikir bildirdi, - dep habarlaidy "Ult aqparat" Aqordanyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.

"Taǵy bir óte mańyzdy másele. Bul qazaq tiliniń latyn álipbiine kóshýine qatysty. Bul másele búkil qoǵamnyń yqylasyn týdyrǵany belgili. Men buryn bul másele boiynsha talai ret aittym: biz, eń aldymen, osy sátti paidalana otyryp, qazaq tiline reforma jasaýymyz kerek. Másele kirill álipbiinen latyn álipbiine mehanikalyq túrde kóshýde emes. Biz latyn álipbiine tez arada kóshýimiz kerek dep, kóptegen óreskel qate jiberdik", - dedi Memleket basshysy.

Ol latyn qarpimen jazylǵan bilbordtardy mysalǵa keltirdi.

"Bul – qazaq tili emes, tilimizdiń tabiǵatyna jat, burmalanǵan mátinder. Sondyqtan bul jumysty Ǵylym akademiiasynyń basshylyǵymen asyǵystyqqa jol bermei, jan-jaqty oilastyra otyryp, jalǵastyrý kerek. Taǵy da qatelesýge quqymyz joq.

Bir mysal keltireiin. Men bul másele boiynsha Quryltai otyrysynda aittym. Kirillitsada kóptegen sózde "y" degen árip bar. Mysaly, "yrymshyl" degen sózde úsh "y". Biz ony avtomatty túrde "ý" dep jazatyn boldyq. Sonda "yrymshyl" degen sózdi latyn álipbiinde jazatyn bolsaq, úsh igrek bolady. Bul qazaq tili me? Ony kim oqi alady? Aqyrynda, tilimiz kirill álipbiimen de, tipti, latyn álipbiimen de jaǵymsyz kórinetin boldy. Osyndai mysaldar az emes. Sondyqtan ǵalymdarymyz basqa elderdiń ozyq tájiribesin muqiiat zerttep, utymdy tustaryn paidalanýy kerek", - dedi Toqaev.