Almatydaǵy №11 qalalyq emhana mamandary qaterli isik, gipertoniia, qant diabeti aýrýynyń aldyn alyp jáne onyń belgilerin erte anyqtaý úshin skriningtik tekserýdi bastady, dep habarlaidy QazAqparat.
Dárigerlerdiń aitýynsha, kóptegen adamdar skriningke shaqyrýdy elemeidi, bul aýyr jaǵdailarǵa ákelýi múmkin. Adamnyń densaýlyǵyna ǵana emes, ómirine de qaýip tóndiredi.
«Ótken jyly 4762 adam skriningten ótti, onyń ishinde arteriialyq gipertenziia - 341, qant diabeti boiynsha 31 naýqas, glaýkoma 36 adamnan bar ekeni anyqtaldy. Bul naýqastardyń barlyǵy dispanserlik esepke alyndy, endi beiindi mamandar naýqastardyń densaýlyǵyn baqylaýda. Tik ishek qaterli isigi 4 patsientten anyqtaldy. Biz 2600 áieldi sút bezi qaterli isigine tekseris júrgizdik jáne olardyń 4-ine erte satysynda diagnoz qoiyldy. Jatyr moiny obyryna tekserilgen 2300 patsienttiń 1-inen anyqtaldy», - deidi №11 qalalyq emhananyń bas dárigeriniń emdeý-profilaktikalyq jumys jónindegi orynbasary Ainash Amýrkazinova.
Skrining kezinde tekseriletin aýrýlardyń tizimi jyl saiyn jańartylyp otyrady. 2021 jylǵa arnalǵan skriningke arteriialyq gipertenziiany, júrektiń ishemiialyq aýrýy men qant diabetin erte anyqtaý, profilaktikalyq tekserýler, minez-qulyq qaýipti faktorlaryn erte anyqtaý - artyq salmaq, semizdik, dene belsendiliginiń tómendiligi, temeki shegý, qaýipti dozada alkogoldi ishý kirdi. Glaýkoma Belgilerin erte anyqtaý skriningtik tekserýler tiziminde de bar. Qaterli isik onkologiialyq aýrýlardyń birneshe túri: jatyr moiny obyry, sút bezi qaterli isigi, tik ishek qaterli isigi.
«Skrining - bul belgili bir jastaǵy saý adamdardy aldyn ala meditsinalyq tekserýden ótkizý, qaýip faktorlary men aýrýlaryn erte satysynda anyqtaý. Ony emdeýdiń tiimdiligin jaqsartý jáne asqynýlardyń damýyna jol bermeidi. Skriningtik tekserýler aqysyz meditsinalyq kómektiń kepildendirilgen kólemi sheńberinde, aýmaqtyq tirkelgen jerdegi emhanalarda júrgiziledi», - deidi Ainash Amýrkazinova.
Minez-qulyqty anyqtaýǵa arnalǵan skriningti 40-70 jastaǵy er adamdar men 30-70 jastaǵy áielderde 2 jylda bir ret júrgizilip otyrady.
Minez-qulyqtyń qaýipti faktorlary - artyq salmaq, semizdik, fizikalyq belsendiliktiń tómendeýi, temeki shegý, alkogoldi qaýipti dozalarda qoldaný.
Glaýkomany anyqtaý úshin emtihan kezinde dáriger kózdiń qysymyn ólsheidi, ony 40 pen 70 jas aralyǵyndaǵy erler men áielderge jasaidy.
Jatyr moiny qaterli isigin erte anyqtaý skriningi 30-dan 70 jasqa deiingi áielderdi, akýsher-ginekologtyń qaraýynan, kolposkopiiany - kórsetkishter boiynsha 4 jylda bir ret ótkizedi.
Sút bezi qaterli isigin anyqtaý úshin emhanada sút bezderin rentgenologiialyq zertteý (mammografiia) júrgiziledi, oǵan 2 jylda 1 ret 40-tan 70 jasqa deiingi áielder shaqyrylady.
Tik ishektiń qaterli isigi nájisti zertteý arqyly anyqtalady. Taldaýdy eki jylda bir ret 50 jastan 70 jasqa deiingi adamdardan alynady.
«Skriningtik tekserýden ótý úshin №11 qalalyq emhanaǵa bekitilgen naýqastar profilaktika jáne áleýmettik-psihologiialyq kómek bólimine, №155, 156, 157, 158, 159, 160 bólmelerine saǵat 08.00-18.00-ge deiin, senbi kúni saǵat 08.00-14.00-ge deiin habarlasýlary qajet», - dedi profilaktika jáne áleýmettik-psihologiialyq kómek bóliminiń basshysy Dina Ońlasynova.
