«Kitaphana isin» qashan qamqorlyqqa alamyz?

«Kitaphana isin» qashan qamqorlyqqa alamyz?
aqiqat.kazgazeta.kz
Ótken aida biz elimizde kitap oqý mádenietin qalyptastyrý baǵytynda jalpyulttyq kitap oqý úrdisin jolǵa qoiý jumystarynyń jandanyp kele jatqanyn jazǵanbyz. Desek te, áli de bolsa kitaphana júiesinde keleńsizdik týdyryp turǵan keńestik kezeńnen qalǵan kedergilerdiń baryn jasyra almaimyz. Ult.kz bul máseleni nazardan tys qaldyrmai, kitaphana tóńiregindegi túitkilderdi de qal-qaderinshe jurtshylyqqa jetkizip keledi. 

Májilis depýtaty Juldyz Súleimenova kitap oqýdy nasihattap qana qoimai, kitaphanashylardyń da áleýmettik jaǵdaiyn zańmen rettep, jaǵdaiyn jasaý kerektigin aitqan-dy.

«Kadr daiarlaý isine jańasha kózqaraspen qaraýymyz qajet. Búgingi tańda bizde kitaphanashylar Qyzdar ulttyq pedagogikalyq ýniversitetinde oqytylyp, olar eskirgen baǵdarlamamen bilim alyp jatyr. Sondyqtan osy memlekettik baǵdarlamanyń aiasynda ár saladaǵy kitaphanashylardy jikteýdi usynyp otyrmyz», ‒ degen edi depýtat Juldyz Súleimenova.


Bul másele depýtattardyń nazarynan tys qalmaitynyn jetkizgen J.Súleimenova búgin Májilistiń jalpy otyrysynda kitaphana tóńireginde qalyptasqan túitkilge taǵy bir toqtalyp, Ǵylym jáne joǵary bilim ministri Saiasat Nurbekke qarata depýtattyq saýalyn joldady.

Májilismen óz saýalynda búgin elimizde alǵash ret Ulttyq kitap kúni ótkizilip jatqanyn aityp, bul igi bastama Memleket basshysynyń Ulttyq Quryltai aiasynda bergen tapsyrmasyna sáikes jáne depýtattyq korpýstyń qoldaýymen júzege asyrylǵanyna toqtaldy. 

«Ulttyq kitap kúni – qoǵamnyń ziiatkerlik áleýetin arttyrýǵa, óskeleń urpaqtyń kitap oqýǵa degen qyzyǵýshylyǵyn oiatýǵa baǵyttalǵan mańyzdy bastama. Elimizde jazýshylar men avtorlarǵa qoldaý kórsetý maqsatynda arnaiy granttar bólý máselesi zańnamada qarastyrylýda. Bul bastamalar rýhani damýdyń negizgi tiregi. Alaida bul salada áli de sheshimin tappaǵan ózekti máseleler bar», – dedi J.Súleimenova.


Sonyń biri retinde kitaphanashylardyń kásibi biliktiligi men kadrlyq qamtylýyn atap ótti. Aitýynsha «Kitaphana isi» mamandyǵy boiynsha kadrlar daiarlaýdy «Jýrnalistika jáne aqparat» baǵyty aiasynda elimizdegi 51 joǵary oqý orny júzege asyrady eken. 

«Osydan 2 jyl burynǵy málimettermen salystyrsaq, árine salada ilgerileý bar. Mysaly, 36 baǵdarlama kásibi standarttary jetildirilgen. Bakalavriatta – 5 881 stýdent, magistratýrada – 287 magistrant, Doktorantýrada – 73 doktorant, barlyǵy 6241 adam oqidy. Degenmen búgingi tańda QR Bilim salasyndaǵy ulttyq klassifikator men joǵary bilim berý baǵdarlamalaryn qaita qarap, «Kitaphana isi» mamandyǵyn derbes bilim berý baǵyty retinde bólek qarastyrý qajet dep sanaimyn», – deidi Májilis depýtaty.


Sondai-aq ol depýtattyq saýalynda «kitaphana isi» biliktiligi – bul aqparatty saqtaý, júieleý, oqyrmanǵa usyný jáne tsifrlyq tehnologiialardy paidalana otyryp, qoǵamǵa aqparattyq qyzmet kórsetýge baǵyttalǵan derbes sala ekenin atap ótti. Bul mamandyq boiynsha oqytatyn pánder men kásibi daǵdylar jiyntyǵy jaǵynan jýrnalistikadan túbegeili erekshelenetinin de jetkizdi.

«Búgingi kúni elimizde tsifrlyq transformatsiia, jasandy intellekt, ashyq bilim resýrstary keńinen damyp keledi. Osyndai kezeńde kásibi kitaphanashyǵa degen suranys artýda, alaida mamandyqtyń mártebesi men tanymaldylyǵy tómendep barady. Onyń bir sebebi – tiisti bilim berý baǵytynyń burmalanýy men naqty ereksheliginiń eskerilmeýi», – dep atap ótti J.Súleimenova.


Sonymen birge, elimizdegi ýniversitetterde «Kitaphana isi» mamandyǵy boiynsha ázirlenetin bilim berý baǵdarlamalary kóbinese jalpy sipatta bolyp, kitaphana salasynyń naqty sektorlaryna beiimdelmegen. Sondyqtan depýtattyń aitýynsha, ýaqyt talabyna sai, pedagog-kitaphanashylardy, qoǵamdyq kitaphanalardyń qyzmetkerlerin jáne ǵylymi-zertteý mekemeleriniń kitaphanashylaryn arnaiy daiarlaýǵa baǵyttalǵan salalyq, mamandandyrylǵan jańa bilim berý baǵdarlamalaryn ázirleý qajet.

Al kitaphanalar bilim men mádeniettiń oshaǵy bolǵandyqtan, kitaphanashy mamandyǵynyń bedelin arttyrýǵa erekshe kóńil bólinýi shart. Osyny qadap aitqan májilismen J.Súleimenova ministr Saiasat Nurbektiń nazaryna qoǵamnyń túrli qajettilikterin qamtý úshin salalyq mamandandyrylǵan kitaphanashylardy daiarlaý mańyzdy ekenin jetkizdi.

«Pedagog-kitaphanashylar – oqý saýattylyǵyn arttyrý úshin mektepter men oqý oryndarynda jumys isteitin kitaphanashylar. Qoǵamdyq kitaphana mamandary – halyqtyń mádeni suranysyn qanaǵattandyryp, oqyrmandyq belsendilikti damytýǵa atsalysatyn mádeniet salasyndaǵy kitaphanashylar. Ǵylymi kitaphanashylar – ýniversitetter men ǵylymi ortalyqtardaǵy derekqorlarmen jumys isteitin ǵylymi qyzmetker retindegi kitaphanashylar», – degen depýtat birqatar usynysyn jariia etti. 

Aldymen Bilim salasyndaǵy ulttyq klassifikator men joǵary bilim berý baǵdarlamalaryn qaita qarap, «Kitaphana isi» mamandyǵyn derbes bilim berý baǵyty retinde bólýdi qarastyrýdy usyndy.

Odan keiin «Kitaphana isi» mamandyǵymen oqyp jatqan bakalavr, magistr jáne PhD doktoranttarynyń eńbek naryǵyndaǵy suranysyna saraptama jasaý, jumyspen qamtý baǵdarlamasyn qabyldaý qajettigin alǵa tartty.

Úshinshi usynysy retinde «Kitaphana isi» mamandyǵynda «Pedagog-kitaphanashy», «Mádeniet salasynyń kitaphanashysy», «Ǵylymi kitaphanashylar» bilim berý baǵdarlamalaryn ázirleý qajet ekenin ministrdiń nazaryna jetkizdi.

Jasulan Baqytbek