Qazaqstannyń avtokólik ónerkásibin Halyqaralyq Avtoóndirýshiler Uiymynda (OICA) tanystyrý quqyǵyna ie «QazAvtoProm» odaǵy 2017 jyldyń 11 aiy boiynsha jańa jeńil jáne jeńil kommertsiialyq avtokólikter naryǵynyń qatysýshylary jumysynyń nátijesin habarlady.
Esep berý kezeńiniń qorytyndysy boiynsha resmi dilerler 41 698 avtokólik satqan, bul 2016 jylǵy kórsetkishten 5,9%-ǵa artyq. Biyl qazaqstandyqtar 999,4 mln dollarǵa jeńil avtokólik satyp alǵan, bul kórsetkish byltyrǵymen salystyrǵanda 30,4%-ǵa joǵary.
Qarashadaǵy satylym 4 711 kólikti qurap, byltyrǵyǵa qaraǵanda 10,5%-ǵa artqanyn kórsetti. Qarasha aiynyń nátijesi boiynsha naryq kólemi 106,3 mln dollarǵa jetip, bir jyl burynǵy kórsetkishti 7,6%-ǵa basyp ozdy.
Oleg Alfiorov, «QazAvtoProm» avtokólik salasyndaǵy kásiporyndar odaǵy» ZTB Basqarma tóraǵasy:
- Jyldyń avtoreteildegi basty qorytyndysy eki jyldan astam ýaqytqa sozylǵan naryqtf5s quldyraýdyń aiaqtalýy boldy. Biylǵy qarasha aiy 2014 jyldyń ortasynda naryqty jaýlaǵan retsessiiadan shyǵyp, ósimniń úzdiksiz artyp kele jatqan jetinshi ai bolyp tabylady. Salany qaita qalpyna keltirý qazaqstandyq óndirýshilerdiń usynystar aiasyn keńeitip, sondai-aq tutynýshynyń jańa valiýta baǵamyna beiimdelýi men makroekonmikalyq fonnyń turaqtalýyn qamtamasyz etti, - deidi.
Sonymen qatar jeńil avtokólik satylymynyń turaqtalǵanyn da aityp ótti. Qyrkúiekten beri ai saiynǵy satylym 4700 avtokólik deńgeiinde, al dilerlik túsim 100 mln dollardan artyq eken.
2017 jylǵa qatysty aitylǵan boljam shyndyqqa ainalyp, biyl 12 ai boiynsha satylǵan avtokólik 46 myńnan asyp túsedi – dedi. - Jyl 6%-dyq ósimmen aiaqtalady, al qazaqstandyqtar avtokólik satyp alýǵa jumsaǵan shyǵyny 1,1 mlrd dollardan asady. Alaida, bul kórsetkishter 2015 jylǵyǵa qaraǵanda az. Salanyń daǵdarysqa deiingi kezeńdegi kórsetkishine jetýi úshin kólemdi qalpyna keltirý jumystary kútip tur.
On bir ai ishinde satylǵan 27 414 avtokólik (65,7%) importtyń úlesinde bolsa, 14 284 satyp alýshy (34,3%) qazaqstandyq avtozaýyttardyń ónimderin tańdaǵan.
Qańtar-qarasha qorytyndysy boiynsha qazaqstandyqtar eń kóp satyp alatyn brendter kóshin Toyota bastap tur: 2017 jyldyń 11 aiynda respýblika aýmaǵynda atalǵan japondyq markanyń 8 319 avtokóligi satylǵan. Lada modeliniń satylymy 7 721 kólikti qurasa, úshinshi orynǵa 4 062 kólik satqan Ravon turaqtaǵan. Úzdikter bestigin 3 253 kólikpen Hyundai jáne 2 328 kólikpen GAZ markalary aiaqtaidy. Sondai-aq, tabysty markalardyń úzdik ondyǵyna Renault (2 288), KIA (2 123), UAZ (1 685), Nissan (1 550) jáne Chevrolet (1 406) engen.
Jeńil avtokólik modelderiniń arasynda aldyńǵy qatarda Toyota Camry (3 098), jol talǵamaityn Lada 4x4 (2 628) jáne Ravon Nexia (2 221) tur. Lada Granta (1 546) men Lada Largus (1 521) modelderi úzdik bestikti aiaqtaǵan.
Sonymen qatar tutynýshylar súiiktisine ainalǵan kólik modelderiniń alǵashqy jiyrmalyǵyna Toyota Rav4 (1 367), Ravon R4 (1 218 ), Toyota Land Cruiser 200 (1 102), Renault Duster (1 024), Toyota Land Cruiser Prado (1 007), Volkswagen Polo (950), Toyota Corolla (875), Hyundai Creta (854), Lada Vesta (839), Hyundai Elantra (825), Hyundai Tucson (772), Renault Sandero (643), Hyundai Accent (582), Toyota Hilux (509) jáne Lexus LX (499) engen.
Biyl Qazaqstannyń kólik naryǵyndaǵy iri dilerlik top mártebesin BIPEK AVTO – AZIIa AVTO holdingi saqtap qaldy. Eseptik kezeńniń qorytyndysyna sáikes jańa jeńil avtokólikterdi (LCV qosa alǵanda) satyp alýshylardyń 29,1%-y dál osy toptyń usynystaryna toqtaǵan. Satý naryǵyndaǵy 17%-dyq úles KMK Astana Motors enshisine tiesili. Qazaqstandyq avtoreteil qatysýshylarynyń ishinde kózge túsken ondyqqa Viraj (9,0%), Toyota City Almaty (4,9%), Allur Auto (4,3%), Mercur Auto (3,3%), Aster Auto (2,2%), Toiota Tsentr Jetisý (2,2%), Ýral-Krov (1,7%) jáne Avtomir (1,3%) kirgen.
Odaq málimetinshe, qańtar-qarasha aralyǵynda jeńil avtokólik satyp alýda negizgi belsendilikti Almaty (10 762 avtokólik), Astana (7 660), Shymkent (3 007), Atyraý (2 856), Qostanai (2 594), Qaraǵandy (2 438), Oral (2 189), Óskemen (2 032), Aqtaý (1 601) jáne Aqtóbe (1 555) qalalarynyń turǵyndary tanytqan.
Sonymen qatar odaq basqarmasynyń tóraǵasy 2018 jyly anyq baiqalatyn dinamikany kútetinin aitty. - Osy toqsandaǵy munai baǵasynyń turaqtylyǵy jáne qazaqstandyq avtozaýyttardyń jospardy oryndaýy keler jyly naryq 60 myń kólikke deiin artýy múmkin. Salany qalpyna keltirýge jeńildikpen beriletin avtonesieler memlekettik baǵdarlamasynyń úshinshi úlesti nesiesi jáne paidalaný baǵdarlamasyn damytý aitarlyqtai qoldaý kórsetetin bolady - dedi.