Qazaqstannyń ekologiialyq uiymdary Qaýymdastyǵy eldegi qaldyq poligondary men stihiialy qoqys oryndary máselesi týrasynda málimdeme jasady, dep habarlaidy QazAqparat.
Qaýymdastyqtyń tóraiymy Aigúl Solovevanyń aitýynsha, Qazaqstanda 2932 qoqys poligondary tirkelgen. Onyń tek 509-y, iaǵni 17%-y ǵana ekologiialyq normalarǵa sai keledi. Oǵan qosa, tek zańdastyrylǵan poligondarda jyl basynan beri 40 órt bolǵan: 17-si Shyǵys Qazaqstan oblysynda, beseýi – Aqtóbe oblysynda, tórteýi Almaty oblysynda, úsheýi Pavlodar oblysynda, sondai-aq Mańǵystaý, Atyraý, Túrkistan oblystarynda bolyp ótken.
Sońǵy úsh aida Qaýymdastyqqa Aqtaý, Óskemen, Semei, Atyraý, Túrkistan jáne ózge de óńirlerden janǵan poligondar birneshe kún tútindegeni jáne sanktsiialanbaǵan qoqys oryndarynda órtter qaitalanǵany jóninde ondaǵan shaǵymdar kelip túsken. «Turǵyndar úilerdiń terezesin ashý múmkin bolmaq turmaq, densaýlyq jaǵdailarynyń nasharlap ketkenin jetkizýde. Janý – bul jylý men gazdar bóletin himiialyq reaktsiia. Qoqys quramy ártúrli bolǵandyqtan, bólinetin toksinderdiń de kólemi normadan birneshe esege asady», - deidi ekolog.
«Máseleni ýshyqtyratyny – táýelsizdik jyldaryn qosqanda el tarihynda naqty qandai kólemde qoqys jinalǵany týraly aqparat múlde joq. Tek resmi derekterge sáikes sanktsiialanbaǵan qoqys oryndarynyń sany 8,5 myńǵa jetip otyr. Sonymen qatar qoqystyń quramyndaǵy ziiandy jáne ýly komponentterdiń quramy jáne morfologiiasy da belgisiz. Parniktik gazdardyń, ziiandy zattardyń aýaǵa tarap, jerge sińip, jer asty sýlaryn zaqymdaýyn ólsheitin zamanaýi qurylǵylardyń shekteýliligi de jaǵdaidy anyqtaýǵa kedergi keltirýde. Toksindi, ýly zattardyń deńgeiin anyqtaityn júieli zertteýlerdiń joqtyǵy, olardyń adam aǵzasy men densaýlyǵyna áseri de – kókeitesti másele», - deidi Aigúl Soloveva.
Ol damyǵan elder siiaqty qoqystardy meńgerýdiń zamanaýi tolyqqandy júiesin jolǵa qoiyp, tsikldi ekonomikaǵa kóship, eń myqty, qaýipsiz álemdik praktikalardy engizýimiz kerektigine kámil senimdi.
Aigúl Soloveva 100-den asa qoǵamdyq uiymdardy biriktiretin Qaýymdastyq atynan ekologiialyq belsendilerge, Ekologiia, geologiia jáne tabiǵi resýrstar ministrligine jáne QR Úkimetine, Parlament depýtattaryna sanktsiialanbaǵan, stihiialy qoqys oryndaryn uiymdastyrýshylardyń jazasyn ulǵaitý úshin QR zańnamasyna tolyqtyrýlar engizýdi usyndy. Óz tarapynan Qazaqstannyń ekologiialyq uiymdar Qaýymdastyǵy quqyqtyq jáne aqparattyq kómek kórsetýge daiyn ekenin atap ótti.
