Foto: arasha.kz
Qoǵamdyq birdestik – qoǵamdyq birlestiktiń jarǵysynda kórsetilgen ortaq maqsattarǵa jetý úshin múddelerdiń ortaqtyǵy negizinde birikken azamattardyń bastamasy boiynsha qurylǵan erikti ózin-ózi basqaratyn kommertsiialyq emes uiym. Iaǵni, qoǵamdyq birlestik – eger zańdarda ózgeshe kózdelmese, Qazaqstan Respýblikasynyń zańnamasyna qaishy kelmeitin ortaq maqsattarǵa qol jetkizý maqsatynda azamattardyń erikti birlestigi nátijesinde qurylǵan uiym, – dep habarlaidy «Ult aqparat».
Qoǵamdyq birlestikter saiasi, ekonomikalyq, áleýmettik jáne mádeni quqyqtar men bostandyqtardy iske asyrý jáne qorǵaý, azamattardyń belsendiligi men bastamasyn damytý maqsatynda qurylady jáne jumys isteidi. Sonymen qatar, kásibi jáne áýesqoilyq qyzyǵýshylyqtardy qanaǵattandyrý, ǵylymi-tehnikalyq jáne kórkem shyǵarmashylyqty damytý, adam ómiri men densaýlyǵyn qorǵaý, tabiǵi ortany qorǵaý, qaiyrymdylyq sharalarǵa qatysý, mádeni-aǵartý, sporttyq jáne saýyqtyrý jumystaryn júrgizý, tarih jáne mádeniet eskertkishterin qorǵaý siiaqty mindetterdi moinyna alady. Ol ǵana emes, sonymen birge, «Qoǵamdyq birlestikter týraly» Zańnyń 5-baby boiynsha, patriottyq, quqyqtyq jáne gýmanistik tárbie; halyqaralyq yntymaqtastyqty keńeitý jáne nyǵaitý; Qazaqstan Respýblikasynyń zańnamasynda tyiym salynbaǵan ózge de qyzmetti júzege asyrady.
Aita ketý kerek, qoldanystaǵy zańnamaǵa sáikes respýblikada respýblikalyq, oblystyq jáne jergilikti qoǵamdyq birlestikter qurylyp, jumys istei alady.
Aýmaǵynda qyzmetin júzege asyratyn respýblikalyq jáne oblystyq mártebesi bar qoǵamdyq birlestikterdi memlekettik tirkeýdi Qazaqstan Respýblikasy Ádilet ministrliginiń Tirkeý qyzmeti jáne quqyqtyq kómek kórsetý komiteti júzege asyrady.
Qoǵamdyq keńes hatshysy qandai fýnktsiialardy oryndaidy?
1) Qoǵamdyq keńes otyrystaryn daiyndaý jáne ótkizý kezinde uiymdastyrý máselelerin sheshýdi qamtamasyz etedi; 2) Qoǵamdyq keńeste is júrgizýdi uiymdastyrady jáne júrgizedi, sondai-aq Qoǵamdyq keńes sheshimderiniń oryndalý merzimderin baqylaidy. Qoǵamdyq keńestiń hatshysy Qoǵamdyq keńestiń múshesi bolyp tabylmaidy.
Ministrlik janyndaǵy Qoǵamdyq keńes (budan ári – Qoǵamdyq keńes) Resei Federatsiiasynyń Ishki ister ministrligine ishki ister salasyndaǵy memlekettik saiasatty qalyptastyrýǵa jáne zańdylyqty nyǵaitýǵa járdemdesý, quqyq ústemdigin arttyrý, ishki ister organdaryn jetildirý maqsatynda quryldy. Resei Federatsiiasynyń ishki ister organdary qyzmetkerleri men áskeri qyzmetshiler arasynda quqyqtyq mádeniet.
Qoǵamdyq keńeske kimder kire alady?
a) 21 jasqa tolǵan; b) janynan qoǵamdyq keńes qurylatyn federaldy atqarýshy organnyń qyzmeti salasynda keminde bir jyl jumys tájiribesiniń bolýy; v) qoǵamdyq keńes múshesiniń qyzmetine bailanysty múddeler qaqtyǵysynyń bolmaýy.
Qoǵamdyq keńesterdiń maqsaty – áleýmettik mańyzy bar máseleler boiynsha azamattyq qoǵamnyń pikirin bildirý.
Qoǵamdyq birlestiktiń joǵarǵy basqarý organy uiym músheleriniń jalpy jinalysy (sezi, konferentsiiasy) bolyp tabylady.
Hatshynyń mindetteri ádette mynalardy qamtidy:
is júrgizý (qujattardy, uiymdardy jasaý jáne resimdeý jáne saqtaý júiesin baqylaý jáne t.b.). 2. Kiris telefon qońyraýlary men elektrondyq hattarǵa jaýap berý, hat-habarlardy qabyldaý, taratý jáne jazý.
Qoǵamdyq keńesti qurý jónindegi jumys tobynyń (budan ári – jumys toby) quramy memlekettik organdardyń, kvazimemlekettik sektor sýbektileriniń ókilderinen jáne konkýrstyq negizde memlekettik emes uiymdardyń ókilderi arasynan qurylady. -kommertsiialyq uiymdar men azamattar.
Hatshynyń fýnktsiialary - is qaǵazdaryn júrgizý, kelýshilermen jumys isteý, telefon qońyraýlaryn qabyldaý, menedjerdiń jumys ýaqytyn josparlaý, oǵan qolaily jaǵdai jasaý, kezdesýler, qabyldaýlar uiymdastyrý jáne keńseniń jumys isteýi úshin qajet taǵy basqalar.
Qoǵamdyq baqylaý qoǵamdyq talqylaý, qoǵamdyq saraptama jáne qoǵamdyq monitoring nysandarynda, sondai-aq Qazaqstan Respýblikasynyń zańdarynda belgilengen nysandarda júzege asyrylady.
Qoǵamdyq keńestiń otyrystaryna múddeli memlekettik organdardyń, jergilikti memlekettik organdardyń, kvazimemlekettik sektor sýbektileriniń, buqaralyq aqparat quraldarynyń, ǵylymi, kásipodaq jáne basqa da uiymdardyń ókilderi, sondai-aq sarapshylar men basqa da mamandar shaqyrylady.
Jergilikti mártebesi bar qoǵamdyq birlestikterdi tirkeýdi oblystardyń jáne Astana, Almaty, Shymkent qalalarynyń ádilet departamentteri – «Halyqqa qyzmet kórsetý ortalyǵy» memlekettik mekemesi arqyly júzege asyrady.
Qoǵamdyq birlestikti memlekettik tirkeý úshin tirkeýshi organ:
– belgilengen nysan boiynsha tirkeý týraly ótinish;
– quryltai sezinde (konferentsiiada, jinalysta) qabyldanǵan jarǵy;
quryltai seziniń (konferentsiianyń, jinalystyń) jarǵysyn qabyldaǵan, sezd (konferentsiia, jinalys) tóraǵasy men hatshysy qol qoiǵan hattamalary;
– tegi, aty, ákesiniń aty kórsetile otyryp, qoǵamdyq birlestik qurýǵa bastamashy bolǵan azamattardyń tizimi; týǵan kúni, aiy, jyly; turǵylyqty jeri, úi jáne keńse telefondary; árbir bastamashynyń jeke kýálikteriniń kóshirmelerin qosa jáne turǵylyqty mekenjaiy men bailanys telefondaryn kórsete otyryp, jeke qoly;
– qoǵamdyq birlestiktiń turaqty jumys isteitin organynyń ornalasqan jerin rastaityn qujat;
– zańdy tulǵalardy memlekettik tirkeý jáne filialdar men ókildikterdi eseptik tirkeý úshin biýdjetke alym tólengenin rastaityn túbirtek nemese qujat.
Qoǵamdyq birlestiktiń jarǵysy da bar ekenin aita ketý kerek. Onda qoǵamdyq birlestiktiń ataýy, qyzmetiniń máni jáne maqsattary, múshelik (qatysý), múshelikke ie bolý jáne odan shyǵý sharttary men tártibi, qoǵamdyq birlestik músheleriniń (qatysýshylardyń) quqyqtary men mindetteri, qoǵamdyq birlestiktiń uiymdyq qurylymyn, qurylymdyq bólimsheleriniń (filialdar men ókildikterdiń) quqyqtyq jaǵdaiy jáne olar sheginde qyzmet etetin aýmaq, basqarý organdaryn qurý tártibi, quzyreti men ókilettik merzimi, qoǵamdyq birlestiktiń turaqty jumys isteitin basqarý organynyń ornalasqan jeri, qoǵamdyq birlestiktiń qarajaty men ózge de múlkin qalyptastyrý kózderi, qoǵamdyq birlestiktiń jáne onyń qurylymdyq bólimsheleriniń (filialdary men ókildikteriniń) múlikti basqarý jónindegi quqyqtary, qoǵamdyq birlestiktiń jarǵysyna ózgerister men tolyqtyrýlar engizý tártibin, qoǵamdyq birlestikti qaita uiymdastyrý jáne taratý tártibi, qoǵamdyq birlestik taratylǵan jaǵdaida onyń múlkiniń taǵdyry kózdelgen.
Jarǵyda qoǵamdyq birlestiktiń qyzmetine qatysty Qazaqstan Respýblikasynyń zańnamasyna qaishy kelmeitin ózge de erejeler kózdelýi múmkin.
Jarǵyny qabyldaý, oǵan ózgerister men tolyqtyrýlar engizý qoǵamdyq birlestiktiń joǵary organy – sezdiń (konferentsiianyń, jinalystyń) airyqsha quzyretine jatady.
Respýblikalyq, óńirlik qoǵamdyq birlestikterdi, sheteldik jáne halyqaralyq kommertsiialyq emes úkimettik emes birlestikterdiń qurylymdyq bólimshelerin (filialdary men ókildikterin) memlekettik tirkeýdi Qazaqstan Respýblikasynyń Ádilet ministrligi júzege asyrady.
Osy oraida «Qazaqstanda qandai qoǵamdyq birlestikter bar?» degen zańdy suraq týyndaidy. Atap aitqanda, qoǵamdyq uiymdar, kásipodaqtar, Almaty marafony, American Space & Makerspace, Birikken Ulttar Uiymynyń Plazasy, «Botashym» qoǵamdyq qaiyrymdylyq qory, QR MTI Saýda jáne tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaý departamentiniń Almaty qalasy boiynsha, «Damý» kásipkerlikti damytý qory, Qazaq zaǵiptar qoǵamy, Jańa Adamdar jáne t.b.
