Senat depýtaty Lázzat Súleimen Qazaqstandaǵy demografiialyq damý tujyrymdamasyn ázirleýdi usyndy.
Onyń aitýynsha, adam kapitalynyń sany men sapasyn ulttyq jáne óńirlik deńgeide baǵalaý qazirgi zamanǵy memlekettik basqarýda erekshe ról atqarady. Al demografiialyq faktorlar memlekettiń ekonomikalyq jáne áleýmettik damýynyń negizgi quramdas bóligi bolyp tabylady, - dep habarlaidy «Ult aqparat».
"Sońǵy onjyldyqta Qazaqstan halqynyń sany 2 million 400 myń adamǵa nemese 15,1%-ǵa ósti, bul negizinen tabiǵi ósimmen qamtamasyz etildi. 1990 jyldary týýdyń tómen bolýyna bailanysty qazirgi ýaqytta el ekonomikasy jumysshy kadrlardyń tapshylyǵyn bastan keshýde, bul jalpy demografiiaǵa teris áser etti. Bul úrdis memlekettiń damý josparyn jasaý kezinde eskerilýi tiis", - dedi senator.
Parlamentarii jańa demografiialyq baǵdarlamada jastardyń eńbek naryǵyna tartylýyn arttyrý, jumyssyzdyq deńgeiin barynsha azaitý, densaýlyq kepildikterin, eńbek jáne reprodýktivti quqyqtaryn, jastardy áleýmettik qoldaýdy qamtamasyz etý qajettigin atap ótti.
Sondai-aq bala týýdy qoldaý saiasatyn kórsetý, áielderdiń, onyń ishinde jas balalary bar kóp balaly analardyń, aýyl halqynyń áleýetin ashý múmkindigin jasaý, qoldanystaǵy zańnamany birizdendirý mańyzdy ekenin atap ótti.
Senator bul qadamdar halyqtyń sany men olardyń bólinýin, qazirgi jáne boljamdy jas qurylymyn jáne halyqtyń ósý qarqynyn túsiný úshin qajet ekenin aitty.
Lázzat Súleimen bul baǵyttardyń barlyǵyn 2030 jylǵa deiingi merzimge ázirlengen biryńǵai memlekettik demografiialyq baǵdarlamaǵa biriktirý qajet dep málimdedi.
2020 jyldyń 1 aqpandaǵy jaǵdai boiynsha el halqynyń sany 18, 6 million adamdy qurady, onyń ishinde qalalyq 58,5%, aýyldyq - 41,5%. 2019 jyldyń 1 aqpanmen salystyrǵanda halyq sany 1,3% - ǵa ósti.
Qarastyrylyp otyrǵan kezeńde eń úlken jalpy ósim elimizdiń 3 óńirinde baiqaldy: Almaty q., Nur-sultan qalasy jáne Túrkistan oblysynda.
Sońǵy 16 jylda túrli baǵdarlamalar boiynsha aýyldardy damytýǵa memleket eki trillion teńgege jýyq qarajat bóldi.
Sońǵy jyldary Qazaqstanda aýyldyq aýmaqtardy tiimdi damytý úshin mańyzdy qadamdar jasaldy. 2019 jyldan bastap "Aýyl – el besigi"jobasy iske asyrylýda. Degenmen, jaǵdai túbegeili ózgerdi dep aita almaimyz. Qazirgi ýaqytta elimizde alty myńnan astam aýyl bar. Ulttyq ekonomika ministrliginiń baǵalaýy boiynsha, 3,5 myń (56%) damýdyń qajetti áleýeti bar.
Statistika komitetiniń aqparatyna sáikes, 2020 jyldyń qyrkúieginde halyq sany 18,7 million adamǵa jetti.
Aqorda saitynda jariialanǵan resmi qujatqa sáikes, 2030 jylǵa deiingi eldegi demografiialyq boljam kestesinde halyq sany 18,5 million adamǵa jetedi delingen.
Demek, bul jylǵa arnalǵan jospar oryndaldy. Endi 2025 jylǵa deiin halyq sany 19,4 million, 2030 jyly 20,3 million adam bolady degen jospar bar.
2020 jyly 11 myńǵa jýyq etnikalyq qazaq tarihi otanyna oraldy. Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý ministrliginiń habarlaýynsha, olarǵa qandas mártebesi berildi.
2020 jyldyń 1 qazandaǵy jaǵdai boiynsha, 10,9 myń adam Qazaqstanǵa, túpki otanyna oraldy.
Aita keteiik, 1991 jyldan beri elge bir million 68,3 myń etnikalyq qazaq oralǵan.