Foto: gov.kz
Qazaqstanda kiberqaýipsizdikti kúsheitý maqsatynda jańa ereje kúshine enedi. Endi alaiaqtardyń qońyraýy nemese habarlamasy tirkelgen telefon nómirleri ýaqytsha buǵattalady, dep habarlaidy Ult.kz 31-arnanyń Informbiýro baǵdarlamasyna silteme jasap.
Jasandy intellekt jáne tsifrlyq damý ministrliginiń málimetinshe, jańa tártipke sáikes, kúmán týdyrǵan nómirler eki kún boiy arnaiy júiede tekseriledi. Osy ýaqyt aralyǵynda abonent óz nómirin paidalana almaidy.
Jasandy intellekt jáne tsifrlyq damý ministrligi komitet tóraǵasynyń orynbasary Oljas Qabenov qalai nómir buǵattalatynyn aitty.
"Ulttyq bankke qarasty antifrod júiesine quqyq qorǵaý organdary, ekinshi deńgeili bankter jáne uialy bailanys operatorlary qosylǵan. Nómir arqyly alaiaqtyq áreket rastalsa, aqparat operatorǵa qaita jiberilip, nómir birjola buǵattalady. Keiin bul is quzyrly organdardyń qaraýyna ótedi", – dedi ol.
Jańa ereje tek buǵattaý sharalarymen shektelmeidi. Budan bylai bir adamǵa 10-nan artyq SIM-karta rásimdeýge tyiym salynady. Sondai-aq alǵash ret "biometriialyq derekter" uǵymy engizilmek. Bul júie arqyly azamattardyń bet-álpeti men jeke málimetteri sáikestendirilip, ortaq bazaǵa tirkeledi.
Sonymen qatar bailanys operatorlary turǵyndardyń bailanys sapasyna qatysty shaǵymdaryn táýlik boiy qabyldaýǵa mindetteledi. Jańa talaptar 18 qarashadan bastap kúshine enedi.
Aita keteiik, shilde aiynan beri elde IMEI-kod arqyly sáikestendirilmegen telefondardy buǵattaý jumystary júrip jatyr. Osy ýaqytqa deiin 200 myńnan astam qurylǵy qara tizimge engizilgen. Bul shara da bailanys qaýipsizdigin arttyrýǵa baǵyttalǵan.
Eske salaiyq, buǵan deiin Oraldaǵy saýda ortalyǵynyń bankomaty janynda zeinetker alaiaqtardyń qysymyna qaramastan 1,3 million teńge aýdarýǵa daiyn turǵan. Telefondaǵy beitanys áiel oǵan qadam-qadam boiynsha nusqaý berip, ainaladaǵy adamdar suraq qoisa “aqshany qyzyma jiberip jatyrmyn” dep aitýǵa keńes bergen. Zeinetker abyrjyp, tipti politseilerdiń túsindirýine qaramastan, alaiaqtarǵa sengen. Keiin telefondaǵy “balasy” men ózin politsiia qyzmetkerimiz dep tanystyrǵan alaiaqtar aqshany mindetti túrde aýdarýyn talap etken. Alaida politsiia qyzmetkerleri der kezinde aralasyp, aýdarymdy toqtatyp, zeinetkerdi alaiaqtardan qorǵady.
