Qasym-Jomart Toqaev pen Emomali Rahmon shaǵyn jáne keńeitilgen quramda júrgizilgen ekijaqty kelissózder qorytyndysy boiynsha buqaralyq aqparat quraldary úshin brifing ótkizdi, dep habarlaidy "Ult aqparat" Aqordanyń resmi saityna silteme jasap.
Memleket basshysy jýrnalister aldynda sóilegen sózinde Tájikstanǵa resmi saparmen kelýge shaqyryp, qonaqjai tájik jerinde qushaq jaia qarsy alǵany úshin Prezident Emomali Sháripuly Rahmonǵa zor rizashylyǵyn bildirdi.
Qasym-Jomart Toqaev Tájikstannyń Qazaqstan úshin óńirdegi mańyzdy seriktes memleket qana emes, tilektes ári baýyrlas el ekenin atap ótti.
– Bizdiń halyqtarymyzdy dostyqtyń berik arqaýy, ortaq tarih, rýhani jáne mádeni qundylyqtar biriktiredi, – dedi Memleket basshysy.
Prezident búgingi kelissózder Qazaqstan men Tájikstan arasyndaǵy qatynastardyń joǵary deńgeide ekenin taǵy da bir márte kórsetkenin aitty.
Qasym-Jomart Toqaev ekijaqty jáne kópjaqty yqpaldastyqtyń ózekti máseleleri boiynsha naqty kelisimderge qol jetkizilgeni týraly aityp, onyń eki el halyqtarynyń ál-aýqatyn arttyrýǵa yqpal etetinine senim bildirdi.
Qazaqstan Prezidentiniń pikirinshe, júrgizilgen kelissózderdiń tereń simvoldyq máni bar. Óitkeni ol eki memlekettiń Táýelsizdiginiń 30 jyldyq mereitoiy aiasynda ótip otyr.
Qasym-Jomart Toqaev kezdesý qorytyndylaryn joǵary baǵalai kele, taraptar keleshek yqpaldastyqtyń negizgi baǵyttaryn aiqyndai alǵanyn jetkizdi.
– Qazaqstan – Tájikstannyń negizgi saýda seriktesteriniń biri. Byltyrǵy jyldyń qorytyndysy boiynsha ózara saýda-sattyqtyń burynǵy kólemin saqtap qana qoimai, sondai-aq, taýar ainalymynyń ósimin 800 million dollarǵa deiin jetkizdik. Pandemiia jaǵdaiynda bul jaman kórsetkish emes, – dedi Prezident.
Memleket basshysy ónerkásip kooperatsiiasy men investitsiialyq yntymaqtastyqty damytýdyń mańyzdylyǵyna nazar aýdardy. Onyń aitýynsha, Qazaqstan kompaniialary Tájikstanda avtomobil jáne avtobýs shyǵaratyn, transformator zaýytyn salatyn birlesken kásiporyn ashýǵa daiyn. Sonymen qatar qazaqstandyq kásipkerler temirjol qural-jabdyqtaryn, teplovozdar men vagondardy, tikushaqtardy, «Rogýn JES-i» qurylysy men basqa da nysandarǵa metall ónimderin jetkizý isin ulǵaitýǵa múddeli.
Qasym-Jomart Toqaev eki el úkimetteriniń atalǵan baǵyt boiynsha júieli kelissózder júrgizip jatqanyn, birlesken iri óndiris jobalaryn júzege asyrýdy kózdeitin birqatar qujatqa qol qoiylǵanyn atap ótti.
Prezident ózara saýda-sattyqtyń ulǵaiýy aýyl sharýashylyǵy salasyndaǵy yntymaqtastyqty nyǵaitýǵa tyń serpin beretinine toqtaldy.
– Qazaqstan ózara tiimdi sharttar boiynsha bidai, un, et jáne sút ónimderin jetkizýdi arttyrýǵa nietti. Óz kezeginde, Tájikstannyń Qazaqstanǵa jemis-kókónis ónimderin eksporttaý múmkindigi zor. Fermerlerimizdi qoldaý, qajetsiz aralyq kedergilerdi azaitý úshin Tájikstannyń aýyl sharýashylyǵy ónimderin Qazaqstan naryǵyna jetkizýdi qamtamasyz etý jónindegi birlesken kóterme basqarý ortalyqtaryn qurý ideiasyn qoldadyq, – dedi Memleket basshysy.
Sonymen qatar Qasym-Jomart Toqaev Qazaqstan men Tájikstan arasyndaǵy kólik-tranzit áleýetin tiimdi paidalaný qajet ekenin atap ótti.
Prezident tasymal kólemin arttyrýǵa tyń serpin berý maqsatynda eki el úkimetterine tarif saiasatyn ońtailandyrý jáne tasymal talaptaryn jaqsartý jumystaryna qatysty sharalar qabyldaýǵa tapsyrma berilgenin aitty.
Qasym-Jomart Toqaev atalǵan ýaǵdalastyqtardyń tabysty júzege asyrylýy ózara saýda ainalymynyń mejesin 1 milliard dollardan asyrýǵa jáne jaqyn bolashaqta bul kórsetkishti eki ese ulǵaitýǵa múmkindik beretinine senim bildirdi. Budan bólek kelissózder barysynda sý-energetikalyq jáne áskeri-tehnikalyq salalardaǵy yqpaldastyq máseleleri de talqylandy.
Sonymen qatar Memleket basshysy mádeni-gýmanitarlyq bailanystardy keńeitý, onyń ishinde, eki eldiń mádeni kúnderin ózara almasyp ótkizý jaiynda aitty.
– Qazaqstan tájik stýdentteri úshin beriletin bilim granttarynyń sanyn kóbeitedi. Bul bizdiń jastarymyzdy odan saiyn jaqyndata túsedi. Ol bizdiń elderimiz arasyndaǵy shynaiy dostyq qatynastardyń sabaqtastyǵyn saqtaýǵa yqpal etedi, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Prezidenttiń aitýynsha, kelissózder kezinde Ortalyq Aziiadaǵy turaqtylyq pen qaýipsizdikti qamtamasyz etýge qatysty ózekti máselelerge erekshe kóńil bólingen.
Aýǵanstandaǵy ahýal týraly aita kele, Qasym-Jomart Toqaev tájik tarapyna jáne onyń basshylyǵyna álemdik kún tártibindegi ózekti problema boiynsha mazmundy konsýltatsiia bergeni úshin rizashylyǵyn bildirdi.
– Qazaqstan óńirdegi beibitshilik pen tatý kórshilikti saqtaý jáne ózara senimdi nyǵaitý úshin baýyrlas memleketterdiń kúsh-jigerin biriktirýdi qoldaidy. Ortalyq Aziia – ekonomikalyq, kólik-tranzittik jáne adami áleýeti mol, biregei múmkindikteri men resýrstary zor aýmaq, – dedi Memleket basshysy.
Qasym-Jomart Toqaev óńirlik kooperatsiiaǵa tyń serpin berý maqsatynda taraptar Memleket basshylary men úkimetterniń, sondai-aq, salalyq ministrlikterdiń jetekshileri deńgeiinde júrgiziletin ózara konsýltatsiialardy jalǵastyrýǵa ýaǵadalsty.
Qazaqstan Prezidenti Tájikstan Prezidentin ózine yńǵaily ýaqytta memlekettik saparmen kelýge shaqyrǵanyn aitty.
Memleket basshysy tájik tarapynyń 2025 jyldy Halyqaralyq muzdyqtardy saqtaýdyń jyly dep jariialaý týraly bastamasyn qoldaitynyn jetkizdi.
