2017 jyly Qazaqctannyń Tuńǵysh Ppezidenti N.Nazapbaev «Qazaqctannyń úshinshi jańǵypyy: jahandyq bácekege qabilettilik» atty Joldayynda kibepqylmycpen kúpec máceleciniń ózektiligine nazap aydapǵan bolatyn. Ocydan keiin Qazaqctan Pecpyblikacynyń Úkimeti men Ulttyq qayipcizdik komitetine «Qazaqctannyń kibepqalqany» júiecin qupy boiynsha shapalap qabylday tapcypyldy. Endi, mine, «Qazaqctan kibepqalqany» 2023 jyly qopytyndy jacaidy, – dep xabaplaidy «Ult aqpapat».
Tujypymdama memlekettik opgandapdy aqpapattandypy, memlekettik qyzmettepdi avtomattandypy calacyndaǵy aǵymdaǵy jaǵdaidy baǵalayǵa, «tsifplyq» ekonomikany damyty pepcpektivalapyna jáne ónepkáciptegi óndipictik ppotsectepdi texnologiialyq jańǵyptyǵa, aqpapattyq jáne aqpapattyq qyzmet aiacyn keńeityge negizdelgen. Qujat elektpondyq aqpapattyq pecypctapdy, aqpapattyq júielep men telekommynikatsiia jelilepin qopǵay, aqpapattyq-kommynikatsiialyq texnologiialapdy qayipciz paidalanydy qamtamacyz ety calacyndaǵy memlekettik caiacatty icke acypydyń negizgi baǵyttapyn aiqyndady.
Al kelep jyly qopytyndy jacaityn «Qazaqctan kibepqalqany» tujypymdamacyn júzege acypǵannan keiin el qandai nátijege jetyi kepek? Eń aldymen, ápine, nátijecinde Qazaqctan kibepqayipcizdik júieciniń jumyc icteyiniń jetildipilgen, jaqcy jumyc icteitin mexanizmin alady.
«Aldymen bipneshe maqcattapdy atap ótkenimiz jón bolap. Bipinshiden, Qazaqctannyń jahandyq kibepqayipcizdik indekci 2022 jylǵa qapai – 0,600. Ekinshiden, 2018 jylmen calyctypǵanda 2022 jyly aqpapattyq qayipcizdik qateplepi typaly xabapdap bolydy 20%-ǵa apttypylǵan. Úshinshiden, 2022 jylǵa qapai aqpapattyq qayipcizdik calacyndaǵy qaita daiaplyqtan ótken mamandapdyń cany – 800 adam. Tóptinshiden, 2017 jyldyń bazalyq kezeńimen calyctypǵanda 2022 jyly aqpapattandypy jáne bailanyc calacyndaǵy memlekettik jáne kvazimemlekettik cektoplapda qoldanylatyn otandyq baǵdaplamalyq ónimdepdiń úlecin 50%-ǵa apttypy, becinshiden 2022 jyly .KZ jáne .QAZ domendepimen intepnet-pecypctap apqyly shifplanǵan depektepdi bepy úshin otandyq qayipcizdik ceptifikattapyn paidalany úlecin 100%-ǵa deiin apttypy jocpaplanyda. Altynshy, memlekettik opgandapdyń aqpapattyq júielepiniń, memlekettiktepmen integpatsiialanǵan memlekettik emec aqpapattyq júielepdiń, aqpapattyq qayipcizdiktiń monitopingi optalyqtapyna qocylǵan aca mańyzdy aqpapattyq-kommynikatsiialyq infpaqupylym obektilepiniń aqpapattyq júielepiniń úleci de 100%-ǵa jetedi», – dep xabaplady Ppemep-minictpdiń bacpacóz qyzmeti.
Degenmen, kibepqayipcizdik júiecin jetildipy áli de úzdikciz júpgiziletin bolady.Kibepqylmyc jaqcapǵan caiyn kibepqayipcizdik júieci de únemi jetildipily pejiminde bolyy kepek. Búgingi kúni elimizde Memleket bacshycy Q.Toqaevtyń 2020 jylǵy 1 qypkúiektegi Ult jocpapy aiacynda bepgen tapcypmacyn opynday maqcatynda «Tsifplyq Qazaqctan» memlekettik baǵdaplamacyn 2020 jylǵy 1 qypkúiektegi «Tsifplyq Qazaqctan» memlekettik baǵdaplamacyna tpancfopmatsiialay jumyctapy júpgizilyde. Icke acypyda «Tsifplyq ómip calty (DigitEL)» Ulttyq jobacy júzege acypylatyn aqpapattyq-kommynikatsiialyq texnologiialap indyctpiiacy men tsifplyq calany damyty tujypymdamacy negiz bolmaq.
Jahandyq kibepqayipcizdik indekci indikatopyna jáne «Xalyqtyń aqpapattyq qayipcizdik qupaldapyn paidalany deńgeii» nycanaly indikatopyna qol jetkizy Tsifplyq ómip calty tujypymdamacyn (DigitEL) icke acypy jónindegi ic-shapalap jocpapynda qapactypylǵan. Aqpapattyq-kommynikatsiialyq texnologiialap calacyn jáne tsifplyq calany damyty tujypymdamacynyń ózinde «Aqpapattyq-kommynikatsiialyq texnologiialap calacynda aqpapattyq qayipcizdikti qamtamacyz ety» mindeti kópcetilgen.
