Foto: Sn.kz
Qazaqstanda balalar ádebietin damytý – memleket saiasatynyń mańyzdy baǵyttarynyń birine ainaldy. Prezident Qasym-Jomart Toqaev óz sózderinde balalar men jasóspirimderdiń kitap oqýyn qoldaý men sapaly ádebietti damytý máselesine airyqsha nazar aýdaryp keledi. Osy oraida Qazaqstan Jazýshylar odaǵy men «Órken» qoǵamdyq qorynyń birlesýimen balalar shyǵarmashylyǵyn qoldaýǵa arnalǵan naqty is-sharalar qolǵa alyndy, dep habarlaidy Ult.kz.
2025 jyly uiymdastyrylǵan «Almatynyń jas jazýshysy – 25» baiqaýy – sol igi qadamdardyń biri. Bul baiqaýǵa elimizdiń túkpir-túkpirinen balalar men jasóspirimder qatysyp, óz shyǵarmalaryn usyndy. Jeńimpazdar baǵaly syilyqtarmen marapattalyp, olardyń ádebietke degen qyzyǵýshylyǵyna tyń serpin berildi. Endigi maqsat – osy tájiribeni respýblika kóleminde jalǵastyrý.
Balalar ádebietiniń jetekshi ortalyǵy – Jazýshylar odaǵy
Qazaqstan Jazýshylar odaǵy bul baǵytta júieli jumys júrgizip keledi. Balalarǵa arnalǵan sapaly shyǵarmalardyń kóbeiýi úshin tájiribeli qalamgerlerdi osy janrda jazýǵa yntalandyrý, sondai-aq jańa býyn jazýshylaryn qalyptastyrý – odaqtyń aldaǵy basty mindetteri qatarynda.
2026 jyly ótetin «Qazaqstannyń jas jazýshysy» atty respýblikalyq baiqaý – osy strategiialyq jospardyń naqty bir kórinisi. Baiqaý eki kezeń boiynsha ótedi. Alǵashqysy qańtar-naýryz ailarynda óńirlik deńgeide, al ekinshi kezeńi naýryz-sáýirde respýblikalyq deńgeide uiymdastyrylady. Jeńimpazdar Ulttyq kitap kúni qarsańynda, 23 sáýirde marapattalady. Olardyń shyǵarmalary baspasózde jariialanyp, keńinen nasihattalatyn bolady.
«Ertóstik» halyqaralyq syilyǵy taǵaiyndalady
Baiqaýmen qatar, balalar ádebietiniń mártebesin kóterý úshin halyqaralyq «Ertóstik» ádebi syilyǵy taǵaiyndalmaq. Bul bastama – qazaq ádebietin álemdik deńgeide tanymal etýge baǵyttalǵan mańyzdy qadam. Sonymen birge, Halyq jazýshysy Oljas Súleimenovtiń 90 jyldyǵyna orai arnaiy taqyryptyq baiqaý ótkizý de josparǵa engizildi.
Aimaqtyq qoldaý men infraqurylymdyq sheshimder
Jazýshylar odaǵynyń oblystyq ókildikteri jergilikti mádeniet, bilim basqarmalarymen birlesip, baiqaýdy nasihattaý men ótkizýge tikelei atsalysady. Balalar men jasóspirimderdiń shyǵarmashylyǵyn qoldaý maqsatynda mektep kitaphanalary úshin arnaiy baǵdarlama ázirlenbek. Jazýshylardyń aimaqtarǵa issaparlary kezinde baiqaý jumystarynyń barysy týraly esep berý de mindettelgen.
Tsifrlyq dáýirdegi ádebiet: animatsiia, aýdiokitap, mýltfilm
Balalar ádebietin tek kitappen shektemei, ony qazirgi zamanǵy mediamen úilestire otyryp damytý kózdelýde. Bul maqsatta aýdiokitaptar, animatsiialyq filmder men derekti jobalar jasaý josparlanyp otyr. Sonymen qatar, respýblikalyq telearnada balalar ádebietine arnalǵan arnaiy baǵdarlama ashý da qolǵa alynady.
Yntalandyrý men marapattaý júiesi jańǵyrtylady
Jazýshylardyń shyǵarmashylyq eńbegin baǵalaý úshin jańa marapat júiesi qalyptasyp, «Úzdik balalar jazýshysy» syndy jańa ataqtar beriledi. «Qazaqstannyń jas jazýshysy» jáne «Úzdik balalar jazýshysy» músinsheleri arnaiy ázirlenip, jeńimpazdarǵa tabystalmaq.
Komissiia qurylady, sait jańartylady
Balalar ádebietin júieli damytý úshin Jazýshylar odaǵy janynan arnaiy komissiia qurylyp, oǵan kórnekti qalamger Mádi Núsipbaev tóraǵalyq etedi. Komissiia baiqaý ótkizý, jas avtorlardy qoldaý, ádebi keńesterdiń jumysyn úilestirý syndy mańyzdy mindetterdi atqarady. Sonymen qatar odaqtyń resmi saity jańartylyp, balalar ádebietine arnalǵan arnaiy bólim ashylady.
Qazaq balalar ádebieti – ulttyq bolmystyń negizi, jas urpaqtyń dúnietanymy men til bailyǵynyń qainar kózi. Osy salaǵa jasalyp jatqan naqty qadamdar men memlekettik qoldaý – el bolashaǵyna salynǵan investitsiia. Balalarǵa arnap jazý – bolashaqpen tildesý. Endeshe, osy baǵytta jasalyp jatqan igi ister eldiń rýhani irgesin nyǵaita túseri sózsiz.
Aqbota Musabekqyzy