Búgin Astanada Qazaqstan Úkimeti Indýstriialandyrý kúni qarsańynda Premer-Ministr Baqytjan Saǵyntaevtyń basshylyq etýimen 100-den astam iri halyqaralyq kompaniialardyń ókilderimen Qazaqstanǵa investitsiia salýdyń ózekti máselelerin talqylady, dep habarlaidy "Ult aqparat".
Premer-Ministr Baqytjan Saǵyntaevtyń aitýynsha, sharanyń basty maqsaty — Qazaqstanǵa «jańa býynnyń» investitsiialaryn tartý protsesin yntalandyrýdyń aýqymdy ári ornyqty strategiiasyn qalyptastyrý.
Kúni boiy 100-den astam halyqaralyq kompaniialar, qarjylyq uiymdar, elshilikter, úkimettik emes uiymdar, álemniń 30 elinen kelgen sheteldik BAQ ókilderi memlekettik jáne kvazimemlekettik sektorlardyń basshylarymen, elimizdiń jetekshi biznesmenderimen investitsiialyq usynystar men iskerlik perspektivalardy qarastyrýda.
Sharaǵa Nasdaq, Mitsui & Co., Master Card, Yildirim Holding, World Bank, COSCO Shiping, COFCO, China Gezhouba International Engineering, Calik Holding, Alstom, Aberdeen Standard Life, Tokyo Rope, Marubeni, ENI, Farm Frites, ROSATOM, Cottonex, CIS-Airbus Group sekildi halyqaralyq kompaniialardyń basshylary qatysty.
«Qazaqstandaǵy ekonomikalyq reformalar baǵdarlamasy: syn-tegeýirinder men múmkindikter» plenarlyq sessiiasy barysynda Baqytjan Saǵyntaev forým qatysýshylaryna eldegi investitsiialyq ahýaldy damytý boiynsha qabyldanyp jatqan sharalar men investorlarǵa jasalyp jatqan múmkindikter týraly aityp berdi.
Birinshiden, Qazaqstan ekonomikalyq ósim jolyna tústi. Qabyldanǵan is-sharalardyń nátijesinde 2017 jyldyń 10 aiyndaǵy JIÓ ósimi 4% qurady. Jekemenshik investitsiialar men halyqtyń tutynýshylyq belsendiligi qalypqa kelýde.
Ekinshiden, jańa aýqymdy reformalardy iske asyrý (konstitýtsiialyq reforma, rýhani jańǵyrý, ekonomikalyq ósimniń jańa modeli) elimizdiń damýdyń jańa kezeńine aiaq basqanyn bildiredi jáne Qazaqstannyń álemniń ozyq damyǵan 30 eline qosylý jaǵdaiyna edáýir septigin tigizedi.
Úshinshiden, Qazaqstannyń úshinshi jańǵyrýy aiasyndaǵy jappai tehnologiialyq jańǵyrý investorlarǵa ekonomikanyń túrli sektorlarynda jańa múmkindikter ashady: metallýrgiia, mashina jasaý, AÓK jańǵyrtý, óńdeý jáne azyq-túlik ónerkásibi jáne t. b.
Tórtinshiden, mańyzdy álemdik naryqtarǵa shyǵýdyń únemi damý ústindegi kóliktik-logistikalyq «jol» elimizdiń biznes úshin tartymdylyǵyn arttyrady. Infraqurylymǵa salynyp jatqan investitsiialar jyldam ósýshige ainalýda.
Besinshiden, Qazaqstan innovatsiialyq jańalyqtardy ýaqytynda engizedi. Ekonomikanyń negizgi salalaryn tehnologiialyq jańartyp, tsifrlandyrýdyń jol kartasy ázirlendi, múddeli seriktestermen birlesip kásiporyndarda, onyń ishinde ónerkásiptik óndiristerde eńbek ónimdiligin aitarlyqtai arttyrý kózdelgen.
Altynshydan, investorlar Qazaqstannyń integratsiialyq saiasatynyń arqasynda iri naryqtarǵa qol jetkize alady. Eýraziialyq ekonomikalyq odaq aiasyndaǵy integratsiia investorlarǵa eleýli perspektivalar ashady.
Jetinshiden, zańnamalyq baza jetildirilýde. Astana halyqaralyq qarjy ortalyǵy — halyqaralyq birjalarmen birlesýdiń zamanaýi qarjy quraly ǵana emes, sondai-aq, investorlar týyndaǵan daýlarda sot isin aǵylshyn tilinde júrgizý arqyly britandyq quqyqtyń qaǵidalary men normalaryna sáikes sheshe alatyn Ortalyq. 2018 jylǵy 1 qańtardan bastap, kez kelgen investor eksaýmaqtylyq qaǵidasy boiynsha óz jobasynyń el aýmaǵynyń qai jerinde iske asyrylýyna qaramastan, AHQO-ǵa júgine alady.
Segizinshiden, memlekettiń naryqtaǵy úlesin tómendetý. 902 kompaniia básekeles ortaǵa beriledi. Sonymen qatar investorlar jekeshelendirýdiń ekinshi aýqymdy «tolqynyna» qatysa alady.
Baqytjan Saǵyntaev óz baiandamasynda «PriceWaterhouseCoopers jáne Dúniejúzilik banktiń esebine sáikes, Qazaqstan búginde salyq ahýalynyń qolailylyq deńgeii boiynsha 189 eldiń ishinde 18-shi orynǵa ie» ekenin atap ótti.
Sondai-aq, Qazaqstan Dúniejúzilik banktiń Doing Business reitingisinde álemniń 190 eli arasynda 36-orynǵa ie. Reitingtiń barlyq 10 indikatory boiynsha jaqsy kórsetkishterge qol jetkizildi: «Minoritarlyq investorlardy qorǵaý» indikatory boiynsha birinshi orynda, «Kelisimsharttardy oryndaý» kórsetkishi boiynsha – altynshy orynda. Qazir Úkimet Doing Business reitinginde odan da joǵary oryndarǵa ie bolý máselesin sheshýde. Osy maqsatta ulttyq jáne sýbulttyq deńgeilerde biznes júrgizý jaǵdailaryn jaqsartý úshin jańa, jetinshi zańnamalyq túzetýler paketi daiyndaldy.
Premer-Ministr Baqytjan Saǵyntaev sonymen qatar Qazaqstan Úkimeti investorlar úshin barynsha qolaily jaǵdai jasaý saiasatyn ustanatynyn málimdedi. Atalǵan baǵytta 2017 jyly jańa ulttyq investitsiialyq strategiia qabyldanyp, iske asyrylýda, sonymen qatar sheteldik jáne aimaqtyq qurylymdar jelisimen «Kazakh Invest» ulttyq kompaniiasy jumys isteýde. Budan ózge, mańyzdy elderde Qazaqstan elshilikterinde elshilerdiń investitsiialar jónindegi keńesshileri taǵaiyndalady.
Jeke retinde — eksport ónimderin óndirýshilerdi qoldaý úshin arnaiy eksporttyq strategiia jáne «Kazakh Export» ulttyq kompaniiasy quryldy.
El Úkimeti sonymen qatar investitsiialardy damytý jáne kásipkerlik salasynda birqatar túbegeili sharalardy qabyldady.
«Biznesti retteýsizdendirý» baǵyty boiynsha:
— shaǵyn jáne orta biznesti tekserýge qoiylatyn talaptar 60%-ǵa azaidy;
— litsenziialar men ruqsattar sany 3 eseden astamǵa qysqartyldy;
— salyq organdarynyń josparly tekserýleri 40%-ǵa qysqartyldy.
Biýrokratiiany tómendetý jáne E-government veb-portaly arqyly memlekettik qyzmetterdi arttyrý baǵyty boiynsha:
— Adal salyq tóleýshilerdiń múddelerin qorǵaý jańa Salyq kodeksiniń jobasynda bekitilgen;
— jer qoinaýy jáne jer qoinaýyn paidalaný týraly jańa kodekste qatty paidaly qazbalar boiynsha 18 aidan 10 kúnge deiin jer qoinaýyn paidalaný quqyǵyn berý ýaqytyn qysqartýǵa múmkindigi engizildi;
— taýarlardy shyǵarý ýaqyty alty esege, 4 saǵatqa deiin azaitýǵa múmkindik beretin deklaratsiiany elektrondy túrde berý basymdyǵy Keden kodeksinde bekitildi;
— Erkin ekonomikalyq jáne indýstrialdy aimaqtardy retteý týraly zań jobasynda ruqsat berý rásimderin jeńildetý jáne investorlar úshin múmkindikter qarastyrylǵan.
Investitsiialyq ahýaldy jaqsartýdaǵy jergilikti atqarýshy organdar jumysynyń mańyzdy ekenin aita ketken Baqytjan Saǵyntaev biylǵy jyldan bastap biznesti júrgizýdiń qolailyǵy boiynsha óńirlerdi baǵalaityn jańa reiting engizilgenin atap ótti. Negizgi nazar investorlardyń quqyqtaryn qorǵaýdy kúsheitýge, ónerkásiptik nysandarǵa jer telimderin berý rásiminde ashyqtyqty qamtamasyz etýge aýdarylǵan.
Qazaqstannyń úshinshi jańǵyrýy mindetterin sheshý úshin «jańa býyn» kásipteri boiynsha sheteldik jumys kúshin tartý tásilderin yryqtandyrýǵa jáne memlekettik-jekeshelik áriptestik rásimderin jeńildetýge erekshe kóńil bólinedi.
2018 jyly Úkimettiń jumysy jeke menshikke beriktikti, zań ústemdigin jáne transparenttilikti qamtamasyz etý qaǵidattaryna negizdeletin bolady. Sonymen qatar ulttyq zańnamaǵa EYDU-ǵa múshe elderdiń usynystaryn, standarttaryn jáne tájiribelerin engizý boiynsha arnaiy Jol kartasy iske asyrylatyn bolady.
Baiandamasynyń sońynda Premer-Ministr Baqytjan Saǵyntaev Úkimettiń bizneske eń jaqsy jaǵdailardy jasaý týraly sheshimin naqtyraq aityp ótti. Bul:
— Memlekettik organdardyń investorlarǵa usynylatyn konsýltatsiialyq qyzmetterin kúsheitý – suraý boiynsha jaýap 10 jumys kúni ishinde aǵylshyn tilinde beriledi.
— 2020 jyldan bastap sheteldik investorlarǵa memlekettik qyzmetter aǵylshyn tilinde usynylatyn bolady.
— investorlar úshin barlyq negizgi normativtik-quqyqtyq aktiler Ádilet ministrliginiń, Syrtqy ister ministrliginiń veb-saittarynda jáne «Kazakh Invest» ulttyq kompaniiasynyń saitynda aǵylshyn tilinde jariialanady.
— sheteldik investorlarǵa elge kirýge jaǵdai jasaý — elektrondyq viza engizý, shekaradan ótý, kóshi-qon esebine alý men qaýipsizdik máseleleri jaqsartylady.
Sonymen qatar, búgin «Qazaqstannyń óndiristik-ekonomikalyq jáne áleýmettik infraqurylymyna jeke investitsiialar» taqyrybyna arnalǵan paneldik pikirtalas kezinde Eýropa men Aziiany bailanystyratyn el retinde Qazaqstannyń tranzittik áleýeti máseleleri talqylandy.
«Indýstriia 4.0 — Qazaqstannyń ekonomikalyq jańǵyrýynyń jańa kezeńi» paneldik pikirtalasy barysynda ónerkásiptik internetti, 3D baspany, robot tehnikasyn, aýqymdy málimetterdi taldaýdy, jasandy intellekti, mashinalyq oqytýdy t.s.s. paidalanýmen bailanysty ozyq tehnologiialyq jobalardy kásiporyndarǵa engizý múmkindikteri talqylandy. Pikirtalas qatysýshylary tehnologiialardy zańnamalyq deńgeide engizýdi retteý máselelerine egjei-tegjeili toqtaldy.
Kazakhstan Global Investment roundtable qorytyndylary boiynsha jalpy somasy $3 mlrd-tan astam somaǵa 11 kelisim men memorandýmǵa qol qoiyldy.
- «Úlken Almaty ainalma avtomobil joly» jobasy boiynsha konsortsiýmmen kelissózder júrgizý qorytyndysynyń hattamasy;
- «Batys Eýropa – Batys Qytai» avtojolynyń ýchaskesinde «Nur joly» avtomobil ótkizý beketin qurý boiynsha MJÁ jobasy boiynsha Ózara túsinistik týraly memorandým;
- «Almaty oblysynda Agroindýstrialdyq keshen qurylysy men Jambyl oblysynda sút-taýar fermasynyń qurylysy» jobasy boiynsha Ózara túsinistik týraly memorandým;
- «Ósimdikterdi qorǵaý quraldaryn óndirý» jobasy boiynsha Ózara túsinistik týraly memorandým;
- «Jemisterdi óńdeý zaýytynyń qurylysy» jobasy boiynsha Ózara túsinistik týraly memorandým;
- «Et óndirý jáne óńdeý indýstrialdy kesheniniń qurylysy» jobasy boiynsha Ózara túsinistik týraly memorandým;
- «Joǵary sapaly ák óndirý zaýytynyń qurylysy» jobasy boiynsha Ózara túsinistik týraly memorandým;
- Aina Holdings B.V. biryńǵai holdingtik kompaniiasyn qurý týraly Niet jáne «Aina» sút fabrikasy» JShS qatysý úlesin alý týraly Hattama;
- Kaltsiilendirilgen soda óndirý jobasy boiynsha ózara túsinistik týraly memorandým;
- «Keramika plitalaryn óndirý» jobasy boiynsha investitsiialyq kelisim;
- «Gaz porshen elektr stantsiiasynyń qurylysy» jobasy boiynsha Birlesken Kásiporyn týraly Kelisim.
