Foto: polisia.kz
Halyqaralyq balalardy qorǵaý kúniniń qarsańynda Ishki ister ministrligi eresekter jii jiberetin qatelikterdi atap, balalarǵa kóńil bólýge shaqyrdy, dep habarlady ministrliktiń baspasóz qyzmeti.
Birinshiden, balalardy qaraýsyz qaldyrý aýyr saldarǵa ákelýi múmkin. Mundai jaǵdaida týyndaityn basty qaýipterdiń qatarynda jol-kólik oqiǵalary, balalardyń terezeden qulap ketýi, sý aidyndarynda qaza tabýy bar.
Jyl basynan beri balalardyń terezeden qulaýyna bailanysty 50 jaǵdai tirkeldi, onyń tórteýi ólimmen aiaqtalǵan.
Kólik qaǵýy saldarynan 22 bala kóz jumyp, 1 386-sy jaraqat alǵan. Odan bólek, 10 bala sýǵa batyp ketken.
Ekinshiden, balanyń kimmen aralasatynyn qadaǵalamaý onyń jaman ortaǵa túsýine sebep bolýy múmkin. Ata-ananyń nemqurailylyǵy jasóspirimderdiń kúmándi adamdarmen ýaqyt ótkizýine, quqyqbuzýshylyq jasap, psihoaktivti zattardy qoldanyp, deviantty minez-qulyqty kórsetýine deiin jetkizýi ábden yqtimal.
Úshinshiden, otbasyndaǵy janjaldar, qolaisyz psihologiialyq ahýal men ata-ananyń teris minez-qulqy da balalardyń qaýipsizdigine keri áserin tigizedi. Ádette úidegi urys-keris pen zorlyq-zombylyq kámeletke tolmaǵandardyń boiynda senimsizdik, turaqsyzdyq týdyryp, ynjyq jáne jasyq minez-qulyqtyń qalyptasýyna sebep bolady.
Tórtinshiden, internet pen gadjetterge erkin qol jetkizýi de qaýipti. Ata-analar balasynyń telefondy nemese planshetti qalai paidalanatynyn baqylamasa, ol balanyń qaýipti internet qaýymdastyqtarǵa tartylýyna, zorlyq-zombylyqty nasihattaityn tyiym salynǵan kontentti kórýine jáne kúmándi adamdarmen bailanys ornatýyna ákelýi múmkin. Mundai jaǵdailar balalarǵa qatysty kiberbýlling pen zorlyq-zombylyqtyń oryn alýyna sebep bolady.
Besinshi, tárbieleý fýnktsiiasyn umytý jáne jeke úlginiń mańyzyn elemeý – ata-analardyń taǵy bir úlken qateligi. Keibir ata-analar balalardy muǵalimder tárbieleýi tiis dep esepteidi nemese balanyń neniń durys, neniń burys ekenin ózi túsinedi dep qate oilaidy. Bul — moraldyq-etikalyq qundylyqtardyń buzylýyna jáne deviantty minez-qulyqtyń týyndaýyna ákep soǵýy múmkin.