Qazirgi kezde taýarlyq gaz naryǵyn 95%-ǵa «QazaqGaz» AQ gazdy basymdyqpen satyp alýǵa monopoliialyq quqyqpen usynady. Bul týraly QR Básekelestikti qorǵaý jáne damytý agenttigi tóraǵasynyń birinshi orynbasary Rýstam Ahmetov aitty, dep habarlaidy QazAqparat.
Onyń aitýynsha, bul salada naryqtyń oń teńgerimi qalyptasqan. Taýarlyq gaz óndirisiniń kólemi 2021 jyly 25 mlrd tekshe metr bolyp, 18 mlrd tekshe metr deńgeiindegi tutyný kóleminen asty. Eksportqa 7 mlrd tekshe metr gaz jiberildi.
«Eksporttan túsetin kirister esebinen gazdyń ishki baǵasy sýbsidiialanady. Ulttyq operatordyń derekteri boiynsha ótken jylǵy shyǵyndar málimdelgen baǵanyń aiyrmashylyǵynan boldy jáne bekitilgen 160 mlrd teńgeni qurady, olar eksport esebinen jabylady. Sonymen qatar, 2020 jyldan bastap taýarlyq gaz eksporty ishki tutynýdyń ósýi esebinen orta eseppen 30%-ǵa qysqarady. Energetika ministrliginiń derekteri boiynsha 2025 jylǵa qarai taýarlyq gazdy tutyný kólemi 27 mlrd tekshe metrge deiin ulǵaiady, al gaz tapshylyǵy 1,6 mlrd tekshe metrdi quraidy. Osylaisha, 2025 jyldan bastap eksporttyń qysqarýyna bailanysty, bizde taýarlyq gazdyń ishki baǵalaryn sýbsidiialaýǵa múmkindik bolmaidy», - dedi R. Ahmetov Ortalyq kommýnikatsiialar qyzmetinde.
Onyń sózine qaraǵanda, naryqta satýdyń barlyq kezeńderiniń baǵalaryn memlekettik retteý qoldanylady - jer qoinaýyn paidalanýshydan gaz satyp alý, gazdy kóterme jáne bólshek saýdada ótkizý, tasymaldaý.
«Basym quqyqty iske asyrý tetigi rettelmegen, «QazaqGaz» AQ-nyń óz quqyǵyn iske asyrýdan bas tartýyna negiz joq. Sondai-aq ishki naryqta baǵa qalyptastyrý júiesi jetildirilmegen, onda salalyq retteýshi bekitken baǵalardyń «shashyraýy» 16 eselik mánge nemese bir myń tekshe metr úshin 600-den 10 myń teńgege deiin jetedi. Ishki naryqqa jetkizý quramyn qalyptastyrý rásimi naqtylanbaǵan. Is júzinde bul Reseiden importtalǵan gazdyń neǵurlym qymbat kólemin (m3 úshin 30-40 myń teńgeden bastap) ishki naryqta paidalaný faktilerine ákep soqty, al qazaqstandyq jer qoinaýyn paidalanýshylarda 5-10 myń m3 baǵasy boiynsha gaz jetkizý múmkindigi boldy. Osylaisha, ulttyq operatordyń kvotalardy, baǵalardy qalyptastyrý jáne ishki naryqqa gaz jetkizý quramy bóligindegi qyzmeti ashyq emes», - dedi agenttik ókili.
