
Qazaqstandyqtar Telegram messendjerinde COVID-19 pandemiiasy máńgi bolady jáne adamdar ómiriniń sońyna deiin karantindik shekteýler men áleýmettik qashyqtyqty saqtap, qaita-qaita revaktsinatsiialanatyny týraly video taratýda. Bulai oilaýǵa esh negiz joq, dep jazady Stopfake.kz saity.
Tarihta pandemiia men iri indetter bolǵan. Olardyń eshqaisysy qysqa merzimde ótken joq. Kerisinshe, olardyń keibirin jeńý úshin jyldar qajet boldy. Mysaly, Eýropada 1346 jyldan 1353 jylǵa deiin Qara ólim indeti nemese týberkýlez obasy órship, oǵan deiin aýrý Ortalyq Aziiada taralǵan. Aýrý oshaqtary 1772 jylǵa deiin álemniń ártúrli bólikterinde tirkeldi.
Ispan tumaýynyń sońǵy iri pandemiiasy eki jylǵa sozyldy – 1918 jyldan 1920 jylǵa deiin, ár túrli esepteýler boiynsha 500 million adam kóz jumdy. Bul rette qalalarda karantindik shekteýler engizildi: adamdar betperde taǵyp, mektepter jabylyp, jappai is-sharalar toqtatyldy, oiyn-saýyq oryndary jumys istegen joq.
Qazirgi COVID-19 pandemiiasy 2020 jylǵy 11 naýryzda jariialandy. Ol bir jyl toǵyz ai boiy jalǵasýda.
Demek, indet sozylǵan ýaqyt rekordtyq emes jáne onyń máńgi bolatynyna negiz bola almaidy.
Birqatar sarapshylardyń pikirinshe, COVID-19 taralýy aitarlyqtai tómendep, indet emes, aýrý túrinde saqtalady.
Ispan tumaýy pandemiiasyn týdyrǵan H1N1 shtammy jaǵdaiynda da solai boldy. Virýs joiylǵan joq, biraq onyń taralýy birshama tómendedi, sondyqtan pandemiia joiyldy.
Buǵan karantindik sharalar da óz septigin tigizdi. Qazirgi sarapshylar jaǵdaidyń damýyn boljaý jáne joiqyn saldardy boldyrmaý úshin 1918-1920 jyldardaǵy pandemiia kezindegi oqiǵalardyń barysyna kóp kóńil bóledi.
Alaida, búgingi tańda COVID-19 pandemiiasynyń aiaqtalýyn boljaý múmkin emes. Alaida, bul máńgilikke sozylady dep aitý durys emes. Tarihta birde-bir indet sheksiz bolǵan emes, SOVID-19 da solai.
