Kezekti Úkimet otyrysy kezinde Qazaqstanda biznes ahýaldy jaqsartý sharalary qaraldy, dep habarlaidy "Ult aqparat" primeminister.kz saityna silteme jasap.
Ulttyq ekonomika ministri R. Dálenov aitqandai, biznes ahýaldy jaqsartý boiynsha basty baǵyttar memlekettik qoldaý sharalary, zańnamany jaqsartý jáne retteý ortasyn jeńildetý bolyp otyr.
2050 jylǵa qarai ekonomikada shaǵyn jáne orta biznestiń úlesin 50%-ǵa deiin arttyrý — strategiialyq mindet.
«Ekonomikadaǵy shaǵyn jáne orta biznestiń úlesi ósýde. Jedel derekter boiynsha 2019 jyly ol 29,5%-dy qurady. 2020 jylǵa qoiǵan mindetimiz – jalpy ishki ónimde shaǵyn jáne orta biznestiń úlesin 30%-ǵa deiin, 2025 jylǵa qarai 35%-ǵa deiin, 2050 jylǵa qarai 50%-ǵa deiin jetkizý. Bul damyǵan elderdiń deńgeiine sáikes keledi», — dedi R. Dálenov.
Ulttyq ekonomika ministriniń aitýynsha, shaǵyn jáne orta biznes — ekonomika jáne jumyspen qamtýdyń negizgi elementi. Damyǵan elder shaǵyn jáne orta biznes kásiporyndarynyń kóptigimen erekshelenedi. Shaǵyn jáne orta biznes kásiporyndarynyń sany kóp bolsa, ekonomikanyń kólemi arta beredi. Sondai-aq shet elderdiń kórsetkishteri boiynsha ekonomikadaǵy shaǵyn jáne orta biznestiń úlesi joǵarylasa, halyqtyń jumyspen qamtylýy da joǵary bolady. Shaǵyn jáne orta kásipkerlik negizgi jumys oryndaryn quraidy.
Osylaisha, Ekonomikalyq yntymaqtastyq jáne damý uiymynyń standarttaryna sáikes bolý maqsatynda, zańnama men retteýshilik ortany jaqsartý mańyzdy.
Kásipkerlikti qoldaý «Biznestiń jol kartasy», «Qarapaiym zattar ekonomikasy» jáne «Eńbek» baǵdarlamalary sheńberinde júzege asyrylady.
«2019 jyly atalǵan baǵdarlamalar aiasynda 22 myń jobaǵa qarjylyq qoldaý kórsetildi. Bizneske jeńildetilgen qarjylandyrý kórsetildi jáne infraqurylym ótkizildi. Qarjylyq qoldaýmen birge 106 myń kásipker biznestiń negizderi men fýnktsionaldyq baǵyttary boiynsha oqytyldy. 41 myń kásipkerge servistik qoldaý kórsetildi. Bul býhgalterlik jáne salyq esebin júrgizýmen bailanysty qyzmetter, zań qyzmetteri, marketing máseleleri jáne t. b.», — dedi R. Dálenov.
Onyń aitýynsha, kásipkerlikti damytý úshin mynadai sharalar júzege asyryldy.
Birinshiden. Ótken jyly biznes-ortany damytý máseleleri boiynsha 100-ge jýyq túzetýdi kózdeitin zańnamalyq bastamalardyń 7 toptamasy qabyldandy.
Biyl Qazaqstan álemniń 190 eliniń ishinde biznes ahýaly jaǵynan asa qolaily TOP-25 eldiń qataryna kirdi.
Ekinshiden. Memleket basshysynyń tapsyrmasy boiynsha mikro jáne shaǵyn biznes úshin salyq tóleýge jáne olarǵa tekserý júrgizýge moratorii engizildi. Jalpy 1,2 mln mikro jáne shaǵyn kásipkerlik sýbektisi úsh jylda salyq boiynsha 382 mlrd teńgeni únemdeidi.
Sondai-aq moratorii nátijesinde 3 jyldyń ishinde 100 myńǵa jýyq tekseris ótkizilmeidi. Bul ákimshilik júktemeni azaitýǵa múmkindik beredi jáne biznesti júrgizý turaqtylyǵyna járdemdesedi.
Úshinshiden. Memleket basshysynyń tapsyrmasy boiynsha ádildik prezýmptsiiasy qaǵidatyn engizý boiynsha normalar usynylady. Barlyq rettelmegen daýly máseleler biznestiń paidasyna qarai sheshiledi.
Sondai-aq aýyspaly kezeń praktikasyn engizý usynylady. Bizneske qoiylatyn talaptar ózgertiletin bolsa, olar birden emes, bizneske daiyndalýǵa ýaqyt berý úshin, belgili bir kezeńnen keiin kúshine enýi tiis.
Biznes-qaýymdastyq aldynda baqylaý-qadaǵalaý organdarynyń biryńǵai esep berý kúni engiziledi. Mundai esep jyl saiyn júrgiziledi.
«Memleket basshysynyń Úkimettiń keńeitilgen otyrysynda bergen tapsyrmalaryn iske asyrý maqsatynda biznes ahýaldy jaqsartý boiynsha reformalardyń segizinshi toptamasyn qabyldaý, “Bizneske arnalǵan úkimet” servisin iske qosý, sondai-aq aqyldy retteý quralyn iske asyrý qajet. Bul Qazaqstanda biznesti júrgizýdi aitarlyqtai jeńildetedi», — dedi R. Dálenov.
Biznes ahýaldy jaqsartý boiynsha reformalardyń 8 toptamasy
Zańnamalyq sharalardyń 8 toptamasy sheńberinde biznesti damytý úshin qalypty jaǵdai jasaý boiynsha zańnamalyq túzetýlerdiń iske asyrylýy kózdelgen. Bul sharttardy tirkeý rásimin ońailatý.
Sondai-aq qosymsha qun salyǵyn tóleýshini tirkeý rásimi jyldamdatylady.
Biznesti tirkeý kezinde onlain rejimde bank shotyn avtomatty túrde ashý kózdeletin bolady. Sondai-aq jekelegen rásimder boiynsha qaitalanatyn artyq habarlamalar alyp tastalady.
Zańdy tulǵalar boiynsha jyljymaityn múlik týraly aqparat ashylady. Bul biznes operatsiialardy qaýipsiz júzege asyrýǵa múmkindik beredi.
«Bizneske arnalǵan úkimet» servisi
Qyzmetterdi kórsetýdiń biryńǵai keńsesi qaǵidaty boiynsha memleket pen biznestiń ózara is-qimylynyń jańa formaty engiziledi. «Bizneske arnalǵan úkimet» biryńǵai keńsesinde kásipkerler óz biznesin damytý, quzyretterdi arttyrý men qarjylandyrý máseleleri boiynsha qyzmetter men konsýltatsiialardyń aýqymdy jiyntyǵyna ie bolady.
Ulttyq ekonomika ministri atap aitqandai, biryńǵai keńsede kásiporyn ashý, salyq deklaratsiiasyn berý, bankterdiń sharttaryn salystyrýǵa jáne basqa da áreketterdi jasaýǵa bolady. Endi kásipkerler týyndaǵan barlyq suraqtardyń jaýaptaryn biryńǵai keńseden alatyn bolady. «Bizneske arnalǵan úkimet» jobasyn pilottyq iske qosý osy jyldyń maýsym aiyna josparlanǵan.
«Aqyldy retteý» quraly
Aqyldy retteý quralyn jetildirý damyǵan elderdiń úzdik praktikasyna sáikes keledi.
«Aqyldy retteý» — kásipkerler úshin artyq mindetterdi, tyiymdardy, shekteýlerdi qysqartý jáne biznes úshin negizsiz shyǵyndardy aiqyndaý. «Aqyldy retteý» quraly biznespen ózara is-qimyl jasaýdyń servistik modelin, táýekelderdi basqarý júiesiniń avtomattandyrylýyn jáne aqyldy qaita retteýdi qamtidy.
Qaita retteý
R. Dálenovtiń aitýynsha, jańa talapty engizbesten buryn onyń bizneske tietin yqpalyn taldaý qajet. Mundai taldaýdy jańa formatta jasaý kerek. Bul retteýdiń barynsha qysqarýy, eki eski fýnktsiianyń ornyna bir jańa fýnktsiia qaǵidatyn engizýi jáne t. b.
Osylaisha, bul kásipkerler úshin retteýshilik ortanyń sapasyn arttyrýǵa jáne biznes ahýaldy jaqsartýǵa ákeledi.
«Kózdelgen memlekettik qoldaý sharalary, zańnamany jáne retteýshilik ortany jaqsartý aldaǵy 5 jylda shaǵyn jáne orta biznestiń ósýin yqpal etedi. 2025 jylǵa qarai shaǵyn jáne orta bizneste jumys isteitinder sany 4 mln adamǵa deiin jetedi. ShOB-tyń ónim shyǵarý kólemi 35 trln teńgeni quraidy, shaǵyn jáne orta biznestiń JIÓ-degi úlesi 2025 jylǵa qarai 35%-ǵa deiin artady. Biznes júrgizý sharttaryn jaqsartý Qazaqstannyń “Doing Business” reitinginde 20-orynǵa ie bolýyn qamtamasyz etedi», — dep túiindedi R. Dálenov.
«Atameken» UKP basqarma tóraǵasynyń orynbasary E. Jumaǵaziev óz kezeginde palata qurylǵan sátten beri kásipkerlerdiń 624 júieli problemasyn anyqtaǵanyn jetkizdi. Onyń 501-i sheshildi. Biznes ahýaldy jaqsartý boiynsha 8-shi reformalar paketi biznestiń júieli máselelerin zertteý negizinde jasaldy. «Atameken» UKP eldegi iskerlik ahýaldy jaqsartýǵa baǵyttalǵan 50-den astam túzetý ázirledi. Olar jer qatynastarymen, básekelestikpen, ekonomikamen, bank qyzmetterimen bailanysty.
Premer-Ministrdiń Birinshi orynbasary – qarjy ministri Á. Smaiylov biznes ahýaldy jaqsartý Úkimet jumysynyń mańyzdy maqsattarynyń biri ekenin atap aitty. Bes jyl ishinde elimizdiń JIÓ-degi shaǵyn jáne orta biznes úlesi 29,5%-dan 35%-ǵa deiin artýy tiis.
«Biyl maýsym aiyna deiin pilottyq rejimde “Bizneske arnalǵan úkimet” servisin iske qosý kerek. Kásipkerlerge memleket tarapynan barlyq kómekti jáne Úkimet tarapynan kórsetiletin barlyq qyzmetterdi bir keńseden alýǵa múmkindik berý qajet. Biyl mamyr aiynyń sońyna deiin biznes ahýaldy jaqsartý boiynsha 9-shy reformalar paketi ázirlenetin bolady», — dedi Á. Smaiylov.
