Dollar baǵamy zeinetaqy jinaqtaryna qalai áser etedi?

Dollar baǵamy zeinetaqy jinaqtaryna qalai áser etedi?


Biryńǵai jinaqtaýshy zeinetaqy qory dollar baǵamy zeinetaqy jinaqtaryna qalai áser etetinin túsindirdi, dep habarlaidy QazAqparat.

«BJZQ-nyń árbir salymshysy men alýshysynyń zeinetaqy jinaqtary jeke zeinetaqy shotyna kelip túsetin jarnalar men esepteletin investitsiialyq kiristen quralady. Zeinetaqy aktivterin basqarýshylar (QR Ulttyq banki jáne investitsiialyq portfeldi basqarýshylar – qysqasha IPB) investitsiialyq kiris alý maqsatynda zeinetaqy aktivterin Qazaqstanda jáne shetelde ekonomikanyń túrli sektorlaryndaǵy san alýan qarjy quraldaryna, ártúrli valiýtalarǵa ornalastyrady. Mundai ártaraptandyrý zeinetaqy jinaqtarynyń saqtalýyn jáne turaqty tabystylyǵyn qamtamasyz etedi. Investitsiialyq kiris – baǵaly qaǵazdar (salymdar jáne basqa da operatsiialar) boiynsha syiaqy túrindegi kiristerden, qarjy quraldaryn naryqtyq ári valiýtalyq qaita baǵalaý túrindegi kiristerden, syrtqy basqarýdaǵy aktivter boiynsha kiristerden jáne t. b. Quralady», - delingen BJZQ málimetinde. 

Osy oraida naryqtyq jáne valiýtalyq qaita baǵalaýdan túsken kiris jekelei alynǵan kezeńde oń da, teris te bolýy múmkin. Sondyqtan investitsiialyq qyzmettiń nátijesinde shetel valiýtalary baǵamdarynyń qubylmalylyǵy jáne qarjy quraldarynyń naryqtyq qunynyń ózgerýi saldarynan eseptelgen investitsiialyq tabystyń mólsheri ártúrli bolýy yqtimal. 

«Salymshylar men alýshylar oǵan 2022 jyldyń basynan beri kóz jetkizýde. Máselen, qańtarda syrtqy jáne ishki qarjy naryqtaryndaǵy turaqsyzdyqqa, onyń ishinde Qazaqstandaǵy tótenshe jaǵdaidyń saldarynan «Qazatomónerkásip» UAQ» AQ depozitarlyq qolhattary, QR Qarjy ministrliginiń obligatsiialary jáne keibir shet memleketterdiń úkimettik obligatsiialary siiaqty qarjy quraldarynyń naqty (naryqtyq) quny tómendegen bolatyn. Sonymen birge, bul emitentter turaqty bolyp qaldy, sáikesinshe olardyń quny ýaqyt óte kele qalpyna kelip, ósýi múmkin», - dep atalyp ótken qor habarlamasynda. 

Sonymen qatar, zeinetaqy jinaqtary qarjy tetikterine ártúrli valiýtada investitsiialandy. 2022 jyldyń 1 aqpanyndaǵy jaǵdai boiynsha investitsiialardyń 2/3 teńgemen jáne 1/3 shetel valiýtasymen, valiýtalyq investitsiialardyń basym bóligi AQSh dollarymen ornalastyryldy. Tiisinshe, dollar baǵamy zeinetaqy aktivteri quramyndaǵy investitsiialyq kiriske de áser etedi: ulttyq valiýta nyǵaiǵan kezde investitsiialyq kiris tómendep, dollar baǵamy ósken kezde joǵarylaýy múmkin. 

Bul rette, 2022 jyldyń qańtar aiynda AQSh dollaryna qatysty teńge baǵamy 431 teńgeden 433 teńgege deiin álsiredi. Osylaisha, qańtarda zeinetaqy aktivterin oń valiýtalyq qaita baǵalaý qalyptasty. Sodan keiin aqpan aiynyń basynan beri ulttyq valiýta baǵamy bir dollar úshin 430 teńgege deiin nyǵaidy jáne tiisinshe aqpan aiynda zeinetaqy aktivterin teris valiýtalyq qaita baǵalaý esepteldi. 

«Aita ketý kerek, zeinetaqy jinaqtary – bul uzaq merzimdi investitsiialar jáne investitsiialyq tabystyń mólsherin keminde 1 jyl kezeńinde taldaý oryndy. Qysqa merzimdi derekter (apta saiynǵy, ai saiynǵy jáne t.b.) – aiqyn nátije kórsetpeidi, óitkeni, ol naryqtyń únemi ózgerýine táýeldi. Mysaly, salymshylardyń (alýshylardyń) JZSh-na bólingen 2021 jylǵy taza investitsiialyq tabys somasy shamamen 1,4 trln teńgeni qurap, bir jyl ishinde túsken jarnalar somasynan asyp tústi (1,3 trln teńge). Qazaqstan Ulttyq bankiniń basqarýymen BJZQ-nyń zeinetaqy aktivteri boiynsha kiristilik 2021 jyldyń basynan beri 11,13% bolsa (bul merzimdi bank depozitteri boiynsha tabystylyqtan joǵary), infliatsiia 8,4% qurady», - delingen BJZQ aqparatynda.