Dúniejúzilik densaýlyq saqtaý assambleiasy QR Densaýlyq saqtaý ministrliginiń bastamasymen ázirlengen qujatty maquldady, dep habarlaidy "Ult aqparat" QR Densaýlyq saqtaý ministrliginiń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
2020 jylǵy 12 qarashada Dúniejúzilik Densaýlyq saqtaý Assambleiasy – DDSU-nyń joǵary basqarýshy organy – 2018 jylǵy MSAK (Alǵashqy meditsinalyq-sanitarlyq kómek) jónindegi Astana deklaratsiiasynyń erejelerin iske asyrýǵa arnalǵan «alǵashqy meditsinalyq-sanitariialyq kómek kórsetý qaǵidalaryn» maquldady.
Dúniejúzilik densaýlyq saqtaý assambleiasynyń 73-sessiiasynda «Alǵashqy meditsinalyq-sanitarlyq kómektiń jumys isteý mehanizmi» qujaty qabyldandy, ony 194 memleket qoldady. Ol DDSU-nyń MSAK jónindegi Eýropalyq biýrosynyń shtab-páterinde qazaqstandyq taraptyń qatysýymen birlese ázirlengen. DDSU ókilderi atap ótkendei, Qazaqstan kezekti ret alǵashqy meditsinalyq-sanitarlyq kómek kórsetýdi ońtailandyrý baǵytynda álem elderi aldynda kósh bastady.
Alǵashqy meditsinalyq-sanitarlyq kómektiń túpki maqsaty – azamattardyń densaýlyǵyn jaqsartý jáne densaýlyq saqtaý júiesin nyǵaitý. Qazir koronavirýs pandemiiasy álemdi sharpyǵan kezde bul óte mańyzdy. DDSU Qazaqstanmen birge osy maqsatqa jetýdiń bes tetigin anyqtady. Ol:
- densaýlyq saqtaý salasyndaǵy oqshaýlaý men áleýmettik teńsizdikti azaitý (jalpyǵa birdei qamtýǵa qol jetkizý reformalary);
- adamdardyń qajettilikterine baǵdarlanǵan densaýlyq saqtaý qyzmetterin uiymdastyrý (qyzmetterdi jetkizý salasyndaǵy reformalar);
- Densaýlyq aspektilerin barlyq sektorlarǵa biriktirý (qoǵamdyq saiasat reformalary);
- yntymaqtastyq modelderine sáikes saiasi dialog júrgizý (kóshbasshylyq qyzmettegi reformalar);
- múddeli taraptardyń qatysýyn keńeitý.
Ministrlik taratqan aqparatqa qaraǵanda, 2018 jyldan bastap MSAK týraly Astana deklaratsiiasy álem elderiniń osydan qyryq jyl buryn qabyldanǵan MSAK jónindegi tarihi Almaty deklaratsiiasynyń printsipterin basshylyqqa alyp kelgenin taǵy bir dáleldedi. Sonymen birge, elderdiń qazirgi problemalardy sheshýdegi birlesken kúsh-jigerin úilestirýde jáne ulttyq densaýlyq saqtaý júiesin nyǵaitý boiynsha alǵashqy meditsinalyq-sanitarlyq kómek operatsiialarynyń negizderi siiaqty tehnikalyq nusqaýlyqtardy ázirleýde DDSU jahandyq saiasatty jiti baqylap keledi.
QR Densaýlyq saqtaý birinshi vitse-ministri Marat Shoranov óz baiandamasynda DDSU-ǵa múshe memleketterdi aǵymdaǵy jyldyń qarasha aiynyń sońynda alǵashqy meditsinalyq-sanitarlyq kómek kórsetýdiń jedel mehanizmin iske asyrýǵa arnalǵan is-sharaǵa qatysýǵa shaqyrdy. Sharaǵa qatysý densaýlyq saqtaý júiesin nyǵaitý quraldaryn engizýge kómektesedi. Sondai-aq, ol memleketter arasynda MSAK boiynsha kúsh-jigerdi biriktirý jáne odan ári nyǵaitý úshin arnaiy qurylǵan topqa qosylýǵa usynys bildirdi.
Elderdiń 2030 jylǵa deiingi turaqty damý maqsattarynda aitylǵan «densaýlyqty saqtaýdy qamtamasyz etý, eshkimdi nazardan tys qaldyrmaý» printsipi koronavirýs pandemiiasy kezinde erekshe ózekti bolyp tabylady.
Dál osy MSAK densaýlyq saqtaý júiesindegi basty protsess bolyp tabylady. Ol óziniń qoljetimdiligi men úzdiksiz, joǵary sapaly meditsinalyq kómek kórsetýmen, patsient pen meditsinalyq qyzmetker arasyndaǵy alǵashqy bailanys oryndarynda kórsetilýimen jáne barlyq jastaǵy naýqastardyń qajettiligine baǵyttalýymen mańyzdy.
Dúniejúzilik densaýlyq saqtaý assambleiasynyń COVID-19 pandemiiasyna bailanysty alǵash ret virtýaldy formatta shaqyrylǵan 73-shi sessiiasy 2020 jyldyń 18-19 mamyrynda qysqartylǵan rejimde ótti. Onyń jumysy 2010 jyldyń 9 qarashasynda bastalyp, 14 qarashada aiaqtalady.
