2019 jyly elimizdiń kómir óndirýshi kompaniialar 111,1 mln tonna kómir óndirdi, dep habarlaidy QazAqparat QR IIDM Indýstriialyq damý jáne ónerkásiptik qaýipsizdik komitetine silteme jasap.
«Energiia óndirýshi kásiporyndarǵa 57,2 mln tonna kómir jóneltilse, ónerkásiptik kásiporyndarǵa 6,3 mln tonna kómir jetkizildi. Al, kommýnaldyq-turmystyq qajettilikter men halyqqa 11,4 mln tonna kómir jóneltildi, bul 2018 jylmen salystyrǵanda 92%-dy quraidy.
Kómir eksporty shamamen 28 mln tonnany nemese 2018 jylmen salystyrǵanda 96% bolǵan. Kómirdiń eń úlken kólemi Resei, Qyrǵyzstan, Ózbekstan, Belarýs, Ýkraina jáne Túrkiiaǵa jóneltildi», delingen habarlamada.
Komitettiń málimetinshe, Qazaqstanda kómir ónerkásibiniń barlyq negizgi segmentteri usynylǵan, alaida energetikalyq kómirdi óndirý men paidalaný erekshe damyǵan.
«Kómir ónerkásibi ekonomikanyń iri salalarynyń biri. Ol elektr qýatyn óndirýdiń shamamen 70 paiyzyn, koks-himiia óndirisiniń tolyq tielýin qamtamasyz etedi, kommýnaldyq-turmystyq sektor men halyqtyń otynǵa degen qajettiligin tolyǵymen qanaǵattandyrady. Qazaqstandaǵy kómir qory 34 mlrd tonnany nemese álemdik qordyń 4% - yn quraidy. Kómir qory boiynsha Qazaqstan álemdegi on kóshbasshy elderdiń qataryna kiredi», delingen habarlamada.
Vedomtvonyń habarlaýynsha, kómir ónerkásibin damytý maqsatynda 2019 jyly «Qazaqstan Respýblikasynyń kómir salasyn damytý jónindegi 2019-2021 jyldarǵa arnalǵan Jol kartasy» bekitildi, sondai-aq «2019-2020 jyldarǵa arnalǵan kommýnaldyq-turmystyq qajettilikter men halyqqa arnalǵan kómir ónimderine qajettilik jospary» jasalǵan.
«Kómir himiiasyn damytý, sondai-aq qosylǵan quny joǵary ónimderdi alý úshin kómirdi tereń keshendi qaita óńdeý máseleleri basty nazarǵa alyndy. Zamanaýi tehnologiialar kómirden óńdelgen ónimniń 5 myńnan astam túrin óndirýge múmkindik beredi. Olardyń qatarynda ferroqorytpalar, metall kremnii, qurylys materialdary, tehnikalyq kómirtegi, kómirtegi sorbentteri jáne t.b. bar. Bul otandyq biznes salasyn damytý úshin úlken múmkindik.
Kómir energetikalyq jáne ónerkásiptik kásiporyndarǵa tikelei shart boiynsha kómir razrezderiniń jóneltilý baǵasymen jiberiledi. Kommýnaldyq-turmystyq tutynýshylar jáne halyq úshin kómirdiń negizgi kólemi taýar birjalary arqyly satylady», delingen habarlamada.
Aita keterligi, kommýnaldyq-turmystyq qajettilik pen turǵyndarǵa arnalǵan kómirdiń baǵasy kómir razreziniń jóneltý baǵasynan (ázirleý jaǵdaiyna bailanysty tonnasyna 3-6 myń teńge shamasynda), tasymaldaýǵa ketken temir jol tarifinen, kómirdiń birjalyq qunynan, sondai-aq halyqqa jetkizetin deldal uiymdardyń jáne jeke tulǵalardyń marjasynan qalyptasady.