QR Premer-Ministri Asqar Maminniń tóraǵalyǵymen ótken Úkimettiń kezekti otyrysynda 2019–2023 jyldarǵa Qazaqstannyń áleýmettik-ekonomikalyq damýy jáne 2019–2021 jyldarǵa arnalǵan respýblikalyq biýdjet boljamyn naqtylaý máseleleri qaraldy, dep habarlaidy "Ult aqparat" primeminister.kz portalyna silteme jasap.
Negizi makrokórsetkishter men biýdjettik parametrlerdiń boljamdary týraly Premer-Ministrdiń Birinshi orynbasary – qarjy ministri Á. Smaiylov jáne ulttyq ekonomika ministri R. Dálenov baiandady.
Ulttyq ekonomika ministrliginiń derekteri boiynsha, 2019 jylǵa arnalǵan makrokórsetkishterdiń boljamyn naqtylaýdyń negizgi faktorlary — 2018 jylǵa Jalpy ishki ónim dereginiń jariialanýy, taý-ken ónerkásibi men qyzmet kórsetý sektorynyń ósý qarqynynyń ózgerisi.
«2018 jyly JIÓ kólemi 58,8 trln teńgeni qurady. Bul 2019 jyldy baǵalaý úshin jaqsy baza bolyp sanalady. 2018 jylmen salystyrǵanda munai óndirý 1,4 mln tonnaǵa nemese 1,5%-ǵa tómendeidi. Bul taý-ken ónerkásibiniń tómenirek ósý qarqynyn qalyptastyrady. Alaida qyzmet kórsetý sektory boiynsha neǵurlym joǵary ósim kútilip otyr. Qyzmet kórsetý sektory ósiminiń negizi – ishki suranystyń ulǵaiýy», — dep málimdedi R. Dálenov.
Syrtqy jáne ishki faktorlardy eskere otyryp, boljam aiasynda 2019 jylǵa arnalǵan bazalyq parametrler buryn maquldanǵan deńgeide saqtaldy:
- munai baǵasy — bir barreline $55;
- teńge baǵamy — bir AQSh dollary úshin 370 teńge;
- jyldyq infliatsiianyń nysanaly dálizi — 4-6%.
Túzetilgen makroekonomikalyq boljam negizinde Prezidenttiń jańa áleýmettik bastamalaryn iske asyrýdy, sonymen qatar Qazaqstan halqyna arnalǵan Joldaýdy jáne «Nur Otan» partiiasynyń XVIII sezinde berilgen tapsyrmalardy oryndaýdy qarjylyq qamsyzdandyrý úshin 2019 jylǵa arnalǵan biýdjet parametrleriniń boljamy naqtylandy.
Premer-Ministrdiń Birinshi orynbasary – qarjy ministri Á. Smaiylov naqtylanǵan respýblikalyq biýdjettiń jobasy ázirlengenin aitty.
«Alda turǵan basty maqsattardyń biri – birinshiden, ol osy naqtylanǵan respýblikalyq biýdjettiń jobasyn Parlamentke engizý jáne onyń qabyldanýyn qamtamasyz etý. Ekinshiden, naqtylanǵan biýdjette kózdelgen tólemderdiń ýaqytynda alýshylarǵa jetýin qamtamasyz etý úshin, barlyq biýdjettik protsedýralardy tez arada ótkizý. Úshinshiden, biýdjet kiristeriniń tolyq oryndalýyn qadaǵalaý jáne biýdjet qarajatynyń atqarylýyna onlain-monitoringti jalǵastyrý», — dedi Á. Smaiylov.
Naqtylanǵan biýdjet jobasy qarajattardyń 3 baǵyt boiynsha bólinýin qarastyrady.
Birinshisi. Memleket basshysynyń «Nur Otan» partiiasynyń XVIII sezinde ataǵan «Áleýmettik qamqorlyq» áleýmettik sharalaryn (jalpy somasy 444,3 mlrd tg) iske asyrý.
«Atalǵan qarajattar aiasynda azamattardyń jekelegen sanattaryna áleýmettik qoldaýdy kúsheitý kózdelgen, onyń ishinde tómen jalaqy alatyn jumysshylardyń eńbek aqysyn, múgedektigi boiynsha járdemaqylardy ulǵaitý, ataýly áleýmettik kómek taǵaiyndaý parametrlerin ózgertý, az qamtylǵan kópbalaly otbasylarǵa jaldamaly turǵyn úi salý jáne QTQJB arqyly jeńildikti nesielendirýdi engizý, sondai-aq óńirlik infraqurylym men "Aýyl – El besigi" arnaiy jobasyn damytý», — dedi Á. Smaiylov.
Ekinshisi. «Jastar jylyn» ótkizý aiasynda is-sharalardy iske asyrý — 24,6 mlrd tg.
Úshinshisi. Prezidenttiń 2017 jáne 2018 jyldardaǵy joldaýlarda aitylǵan tapsyrmalaryn oryndaý — 286 mlrd tg.
Qarjy ministri atalǵan qarajattar aiasynda Túrkistan oblysyn jáne Astana qalasyn damytýdyń keshendi josparlaryn iske asyrý, Astanada Ǵylymi-onkologiialyq ortalyq, «Saryarqa» gaz qubyryn salý, sondai-aq, elimizdiń qaýipsizdigin qamtamasyz etýge qatysty is-sharalardy iske asyrý kózdelgenin atap ótti.
