Foto: Májilis baspasóz qyzmeti
Májiliste depýtat Edil Jańbyrshin jemqorlyqty azaitýdy eń birinshi quqyq qorǵaý organdary ózderinen bastaý kerek ekendigin aityp, Sybailas jemqorlyqqa qarsy is-qimyl agenttigi tóraǵasynyń orynbasary Ulan Sarqulovqa:
“Birinshi ózderińdi tazalap alyńdar. Ózderiń durys jumys jasańdar. Ózderiń paraǵa itermelemeńder, sol kezde bári “normalno” bolady”,- dep shúilikti.
Depýtattyń bul málimdemesine Ulan Sarqulov jemqorlyq faktileri boiynsha qandai da bir málimet bolsa ony quqyq qorǵaý organdaryna berýdi surady.
“Quqyq qorǵaý qyzmetkerlerine bailanysty tolyǵymen kelisemin. Tek taza qyzmetkerler jumys jasaýy kerek. Bizge málimet berseńiz, biz ony mindetti túrde tekseretin bolamyz. Bizge bermeseńiz, normaǵa sáikes basqa organdarǵa berýge bolady. Olar ainalyssyn bizdiń qyzmetkerlermen”,- dep jaýap berdi ol.
Sondai-aq depýtat Edil Jańbyrshin talqylanyp jatqan zań normalaryna bailanysty:
“Eýropalyq standart dep LGBT ny qutyrtyp qoidyq, “Doing Business” dep qurylystyń barlyǵyn “samotiokqa” jiberdik. Endi kelip Eýropalyq standart, paraǵa ýáde berse sony aparyp ustaýymyz kerek deisizder”,- dedi.
Edil Jańbyrshin suraǵynda ulttyq qundylyqtar men salt-dástúrlerge de toqtaldy.
“Eýroralyq standart pen modelderdi engizerde Qazaqstannyń, jalpy ózimizdiń halyqtyń mádenietin, ádet-ǵurpyn, salt-dástúrlerin zerttedińizder me? Biz ýnitarly memleket bolǵanymyzben erekshelikter bar ǵoi. Batys pen shyǵystyń, soltústik pen ońtústiktiń degen siiaqty... Sizder tek kalka alyp kelip, ana modeldi... Osy normany qalai da kirgizýimiz kerek, Eýropalyq instýttar bizden sony talap etip jatyr dep kirgize salýǵa bolmaidy dep esepteimin. Bárin zerttep alý kerek qoi. Sol zertteldi me? Álde sizder aitylǵan halyqaralyq instýttardyń normalaryn ákelip otyrǵyza saldyńyzdar ma?”, -dep surady Edil Jańbyrshin.
Depýtattyń bul suraǵyna Ulan Sarqulov salt-dástúrdi túsinetinin, ony qurmetteitinin jáne Qazaqstan azamaty ekenin aityp, barlyq oblystardyń qandai salt-dástúrleri bar ekenin biletinin jetkizdi. Odan bólek ol:
“Doing Business, taǵy basqa biznes standarttarynyń bizge eshqandai qatysy joq. Bizdiń aityp otyrǵanymyz jemqorlyq standarttary. Osy normalar jańa, kóp suraqtar týyndaýy múmkin. Biraq eń basty másele, biz ózimizden bastaýymyz kerek. Ózimizden bastamasaq, zańǵa engizbesek. Onda eshqandai nátije shyqpaidy”,-dep jaýap berdi.
Aita keteiik, Parlamentte “Sybailas jemqorlyqqa qarsy is-qimyl týraly” zań “múddeler qaqtyǵysy” atty jańa taraýymen tolyqtyrylýy týraly normalar talqylandy. Osy taraýda memlekettik qyzmetshiler men olardyń basshylarynyń múddeler qaqtyǵysy bolǵan kezde mindetteri kózdelgen. Mysaly, múddeler qaqtyǵysy týraly habarlardy nemese basqa kózden alynǵan múddeler qaqtyǵysy týraly aqparatty memlekettik organdarda ádep jónindegi ýákilder, kvazimemlekettik uiymdarda – sybailas jemqorlyqqa qarsy komplaens-qyzmetter, al olar bolmaǵan kezde, kadr qyzmetteri qaraidy.
