«Bartoǵai» sý qoimasy qurǵaqshylyq daǵdarysynan aman qaldy. Bul týraly jýrnalisterge arnalǵan press-týr barysynda «Qonaev atyndaǵy Úlken Almaty kanalynyń» direktory Serikqali Muqataev málim etti, dep habarlaidy "Ult aqparat" Sý komitetine qarasty «Qazsýshar» RMK baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Onyń aitýynsha, biylǵy egin-terim naýqanynda qýańshylyqqa bailanysty birqatar qiynshylyqtar oryn alǵan. Máselen, syiymdylyǵy 320 mln tekshe metr bolatyn Úlken Almaty kanalyna keletin sý ádettegiden 212 mln tekshe metrge az bolǵan. Sondyqtan, kanal basshylyǵy sharýa qojalyqtaryna beriletin sýarmaly sý kólemin normaǵa sai kemitken. Buǵan deiin kei aimaqtarda mólsherden artyq sýarmaly sý alyp kelgen ýchaskelerdiń sý alý tártibi rettelip, beriletin sý mólsheri sekýndyna 100 tekshe metrden 80 tekshe metrge deiin azaitylǵan. Mamandar ár sharýa qojalyǵynyń egistik alqap kólemin, egiletin egin túrin eskere otyryp, beriletin sýdyń normasyn shyǵarǵan. Osy sharalardyń arqasynda sý qoryn 13 mln tekshe metrden 28 mln tekshe metrge deiin ulǵaityp, Bartoǵai sý qoimasynda qurǵap ketý qaýpin seiiltken.
«Shilde aiynda sý odan saiyn azaia bastaǵannan keiin, biz sý ainalymyn engizdik. Iaǵni, bes kún Shelek pen Bartoǵaiǵa sý berdik, bes kún Úlken Almaty kanalyna berdik. Biz osy kezeńde olarǵa tolyq kólemde sý berdik. Osy sýdyń arqasynda olar birinshi sýarylymyn ótkizdi. Osylaisha barlyq ekken eginderi aman qaldy. Al 10 kúndik sý ainalymyn engizý arqyly 13 mln tekshe metr sýdy 28 mln tekshe metrge deiin kóterip, Bartoǵai sý qoimasyna sý jinap aldyq. Osylaisha sý daǵdarysynan aman-esen óttik. Bul der kezinde qabyldanǵan sheshim boldy. Ol sý ainalymyn engizbegende, Bartoǵaida áldeqashan sý taýsylyp qalar edi»,- dedi Serikqali Muqataev.
Sondai-aq, búkil Orta Aziia elderinde oryn alyp otyrǵan qýańshylyq pen sý muzdyqtarynyń erýine bailanysty sharýalardyń egis alqaptaryn aman alyp qalý úshin, egin alqaptaryndaǵy kókónis mólsherin azaityp, qurǵashylyqqa tózimdi, ári sýdy az tutynatyn aýyl sharýashylyǵy ónimderin kóptep ósirý týraly usynys jasalǵan.
«Biz sharýalarǵa usynys jasadyq. Kóktemde qandai kókónister men egin ekseńizder durys bolady, al qandai egin túri shyqpai qalýy yqtimal ekenin aittyq. Óitkeni, vegitatsiialyq kezeńniń basynda «Qazgidromet» bizge aqparat berip, qýańshylyq bolatynyn málim etti. 45 protsentke sý az bolatynyn eskertti. Bizdiń bólimshe aqpan aiynda aýyl jáne aýdan ákimderine hat jiberdi. Sý tapshy bolatynyn aityp, egindi soǵan sai egýlerin suradyq»,- dedi Úlken Almaty kanalynyń» direktory.
Óz kezeginde aýyl sharýashylyǵy ónimderin ósirýmen ainalysatyn sharýalar da «Qazsýshar» RMK qarasty «D.Qonaev atyndaǵy Úlken Almaty kanalynyń» ujymyna alǵysyn bildirdi. Máselen, elitalyq tuqymdy soia men júgeri ósiretin «Býdan» sharýa qojalyǵynyń jetekshisi Ermek Óskenbaev qiyn kezeńde sýsyz qaldyrmaǵan kanal mamandaryna alǵysyn aitty.
«Biyl qurǵaqshylyq bolyp otyr. Ol tabiǵattyń zańy. Biraq bizdiń Úlken Almaty kanaly ujymynyń jaqsy eńbeginiń arqasynda biz jaqsy nátijege jettik. Biz júgerini aryqpen sýaramyz. Tamshylatyp sýarý ádisin qoldanbaimyz. Júgeriniń tamyry jan-jaqqa jaiylady. Sondyqtan júgeri ýaqytynda sý ishpese, ónim bolmaidy. Al, ÚAK ujymy ýaqtyly, qansha sý kerek, mysaly 500 litr sekýndyna deseń, sonsha kólemde sý berip otyr. Olar sharýalardyń suranysy men yńǵaiyna qarap, jumys istep jatyr. Sý kanaldan shyqqansha, arna mamandary jaýap beredi. Al, onyń aýmaǵynan asqannan keiin sharýalar óz arnasyn tazartyp otyrý kerek. Sonda ǵana sý durys keledi», - dedi Ermek Óskenbaev.
Al 1982 jyldan beri Almaty irgesinde alma ósirýmen ainalysyp kele jatqan «Sabir» qojalyǵynyń basshysy Ismail Tomazov bolsa, «D.Qonaev atyndaǵy Úlken Almaty kanaly» mamandarynyń táýlik boiy kezekshilik atqaryp, kestege sai sý berýiniń arqasynda qýańshylyqtan aman shyqtyq dep otyr.
«1985 jyldan bastap, kanal ashylǵaly beri sý alyp kelemiz. Kanal kelisimsharttaǵy óz mindetin tolyq oryndap otyr. Biz de ýaqytynda aqshasyn tólep otyrmyz. Eger kanal bolmaǵanda biz kúzdik jemisterdi ǵana ósiretin edik. Qazir barlyq múmkinshiligine sai jumysyn istep, bizge jaǵdai jasap otyr. Sýsyz ómir bolmaidy ǵoi. Tabysymyzdyń 50-60 paiyzy osy arnanyń jumysyna bailanysty», - dedi I.Tomazov.
Osylaisha «D.Qonaev atyndaǵy Úlken Almaty kanalynyń» mamandary vegitatsiialyq kezeńde «Bartoǵai» sý qoimasyna 70 protsent nemese 212 tekshe metrge sýarmaly sýdyń az kelýine qaramastan sý qoimasyn qurǵaqshylyqtan aman alyp shyǵyp, aýyl sharýashylyǵy ónimderin óndiretin sharýalardy egin-terim naýqany aiaqtalǵansha, sýmen qamtamasyz ete alatyn deńgeige qol jetkizgen. Qazirgi tańda osy atqarylǵan jumystardyń arqasynda «D.Qonaev atyndaǵy Úlken Almaty kanalynda 20 mln tekshe metr sý bar. 11 tamyzdan bastap sýarmaly sý burynǵy tártip boiynsha suralǵan mólsherge sai berilip otyr.
