Atyraý jerinde Joshy ulysynan shyqqan 7 han bilik qurǵan

Atyraý jerinde Joshy ulysynan shyqqan 7 han bilik qurǵan


Atyraý oblysynda «Ulyq ulys – Altyn Orda» halyqaralyq ǵylymi-praktikalyq konferentsiiasynyń aiasynda Saraishyq aýylyndaǵy etnoaýyldyń jobasy tanystyryldy, dep habarlaidy QazAqparat tilshisi.

Konferentsiia qonaqtaryna bir kezderi Altyn Orda memleketiniń astanasy bolǵan Saraishyq qalasyn eske túsiretin etnoaýyldyń jobasy usynyldy. 

Etnoaýyldyń kire berisinde shyǵys sáýletimen salynǵan sapar ortalyǵy oryn tepken. Etnoaýyldaǵy túrli eksponattar men ár dáýirdiń kiimin kigen adamdar Altyn Orda memleketiniń mádeni damý tarihyn barynsha keńinen sipattaǵan. Zerli arba, Uly Jibek jolynyń ajyramas atribýty – túieli kerýen, jamby atqan mergender men it júgirtip, qus baptaǵan saiatshylar, altybaqan aiasynda án qalyqtatqan seriler, temirden túiin túiip, aǵashtan buiym oiǵan qolóner sheberleri, bári-bári Joshy ulysynyń mádeni murasy qanshalyqty bai bolǵanyn pash etti.


Atyraý oblysy Mádeniet, arhivter, qujattama basqarmasynyń basshysy Aqylbek Rysqalievtiń aitýynsha, konferentsiia qonaqtaryna kórsetilgen etnoaýyl «Saraishyq qalashyǵy» jobasynyń maketi ǵana. Kieli orynǵa týrist tartý úshin respýblikalyq qarajat esebinen úlken Sapar ortalyǵy men meshit boi kóterip keledi. 

«Búgingi etnoaýylda 20-ǵa jýyq kiiz úi qurylǵan. Onyń ishinde ejelgi Saraishyqta júrgizilgen arheologiialyq qazbalarda tabylǵan qundy jádigerler, túrli qarý-jaraq pen turmystyq buiymdardyń bári kórmege qoiylǵan. Sonymen qatar, Atyraý oblysynyń aýmaǵynan tabylǵan asa qundy jádigerler de osy kiiz úilerde usynyldy. Atap aitsaq, Qazaqstandaǵy «Altyn adamdar» sapynda turǵan eki jádiger Atyraý oblysynan tabylǵan bolatyn» - deidi ákimdik ókili. 

Onyń aitýynsha, jelegi Saraishyqtyń ózi de osy etnoaýylǵa jaqyn jerde jatyr. Al jańadan salynatyn Sapar ortalyǵynda arheologiialyq jádigerlerdiń kórmesi men restavratsiialyq zerthana jumys isteidi.


«Búgingi kórmede ultymyzdyń uly tulǵalarynyń, ziialylarynyń qolynan shyqqan jáne sol ulylardan mura bolyp qalǵan ulttyq dombyralardyń toqsanǵa jýyq kollektsiiasy qoiylǵan. Jergilikti qolóner sheberleriniń zergerlik buiymdar jáne «Batyrdyń bes qarýy» taqyrybymen qarý-jaraq kórmesi kórinis tapqan. Tarihtan belgili, Atyraý jerinde Batý, Qasym, Berke, Berdibek, Jánibek, Toqtamys, Móńke Temir, Toqtaǵý siiaqty jeti birdei han bilik qurǵan. Qasietti Saraishyqtaǵy osynsha tereń tarih teatrlandyrylǵan qoiylym arqyly bir sátke qaita tirildi», - deidi Aqylbek Rysqaliev. 

Konferentsiia qonaqtary Saraishyq jerinde súiegi jatyr dep esepteletin 4 han men 3 bidiń basyna simvolikalyq belgi retinde ornatylǵan mazarǵa bas suqty. 

«Aýyz ádebietindegi derekterde, aqyn-jyraýlardyń óleńderinde Saraishyqta 9 hannyń súiegi jatqany týraly aitylady. Bizge solardyń jeteýi belgili. Qalǵan ekeýin taýyp, tabylǵan 7 hannyń derekterin bekitý úshin áli zertteý jumystaryn júrgizý qajet», - deidi tarih ǵalymdarynyń doktory Ábilseiit Muqtar. 

Eske salsaq, kesheden beri Atyraý oblysynda «Ulyq ulys – Alty Orda» atty halyqaralyq konferentsiia ótip jatyr. 

Konferentsiianyń plenarlyq otyrysynda QR Prezidenti Qasym-Jomart Toqaevtyń quttyqtaý haty oqyldy. 

«Elbasynyń bastamasymen qolǵa alynǵan aýqymdy baǵdarlamalar jurtymyzdyń tarihi sanasyn jańǵyrtýǵa zor úles qosty. Sanmyńjyldyq shejiremizdegi sabaqtastyq jalǵasyn taýyp, ulttyq rýhymyz biiktei tústi. Biz Altyn Orda dáýirinen kelgen qundy jádigerlerdi dúnie júzine tanytyp, ony týrizm salasyn damytý úshin tiimdi paidalanýymyz kerek», - dep jazylǵan quttyqtaý hatta.