Elordadaǵy S. Seifýllin atyndaǵy Qazaq agrotehnikalyq ýniversitetiniń rektory Aqylbek Kúrishbaev bilim men ǵylymnyń tómen deńgeii Qazaqstandaǵy aýyl sharýashylyǵyn turalatyp turǵanyn málim etti, dep habarlaidy QazAqparat.
«Bul úlken mańyzdy másele. Maman retinde ózderińiz jaqsy bilesizder. Nege bizdiń aýyl sharýashylyǵy tiisti deńgeide damymaidy? Óitkeni bizde osy salanyń negizi – bilim men ǵylym óte tómen deńgeide», - dep bastady sózin Aqylbek Kúrishbaev Parlament Májilisindegi agrarlyq máseleler komitetiniń agrarlyq ǵylymdy, bilim jáne óndiristi integratsiialaý máseleleri boiynsha otyrysynda.
Ýniversitet rektory óz sózinde Soltústik Qazaqstandaǵy ǵylymi kadrlyq áleýet týraly sóz qozǵady.
«Ondaǵy bizdiń aýyl sharýashylyǵy salasynyń flagmany – astyq sharýashylyǵynda 3 selektsioner qalǵan. Qaraǵandy oblysyndaǵy ósimdik sharýashylyǵy institýtynda da 1 selektsioner ǵana bar. Onyń ózi zeinetker - 75 jasta. Soltústik Qazaqstan oblysyndaǵy tájiribelik stantsiiada selektsionerler joq. Bári ketip qaldy. Biz qazir bul turǵyda qurdymǵa taiap qaldyq. Bulai kete bersek, Soltústik Qazaqstanda 10 mln gektar aýmaqqa suryp daiyndaityn eshkim de qalmaidy», - dedi ol.
Aqylbek Kúrishbaev degenmen eldiń ońtústiginde jaǵdai bul rette táýirleý ekenin aitady. Biraq soltústikte agrarlyq ǵalymdardyń tapshylyǵy ýshyǵyp tur.
«Men bul rette qur emotsiiaǵa berilip turǵanym joq. Bul tapshylyqtyń aýyl sharýashylyǵynyń ónimdiligine qalai áser etetinin aityp bereiin. Ózderińiz biletindei, eginniń túsimdiliginiń 40 paiyzy dánge bailanysty. Kanadada máselen 15 jyldyń ishinde eginniń túsimi 29 paiyzǵa, Reseide 31 paiyzǵa, Aýstraliiada 38 paiyzǵa artsa, bizde 14 paiyzǵa ǵana ósken. Onyń ózi bizdiń jetekshi sharýa qojalyqtardyń arqasy. Al fermerlik sharýashylyqtardyń kóbi bir jerge tirelip qaldy», - deidi ol.
Aqylbek Kúrishbaev atalmysh másele álemde qalai sheshimin taýyp jatqanyn jetkizdi. Onyń aitýynsha, eń aldymen jańa formatsiiadaǵy ǵalymdardy daiyndaý arqyly problema sheshilýi múmkin. Selektsiialyq ǵalymdardy irikteý jumysy stýdenttik kezeńnen bastalýy tiis.
«Zertteý ýniversitetterinde aýditoriia men laboratoriia, egis alańy – bári bir qurylymǵa shoǵyrlanǵan. Iaǵni stýdenttik kezeńnen bastap mamandardy ǵylymǵa tartý kerek. Ol júie bizde joq. Sheteldik áriptester bizge «reforma kóp jasaisyzdar, biraq basqarý formasyn ózgerte bergendikten, jumystaryńyz nátijeli bolmaidy» degendi aitady. Iaǵni bizdegi ǴZI men institýttar bir ministrlikten ekinshisine aýystyryla beredi. Shet elderdegi ǵylymi - zertteý institýttary men JOO-larynda negizgi tulǵa bizdegidei oqytýshy emes – ǵalym. Olar bilim taratý isimen ainalysyp, óndiris problemalaryn bes saýsaqtai biledi. Osydan baryp ár ǵylymi joba sátti júzege asyp, bilim berý baǵdarlamalarynyń evoliýtsiiasy júrip jatady», - dedi ol.