Senattyń jalpy otyrysynda depýtat Aqylbek Kúrishbaev aýyl sharýashylyǵy salasynda jinalǵan derekterdiń durystyǵy kúmán týdyratynyn aitty, dep habarlaidy "Ult aqparat".
«Qaǵaz júzindegi ádemi baiandamalardyń aýyldaǵy jaǵdaimen sáikes kelmeitinin ańǵarý qiyn emes. Biz jinalǵan ónimniń anyq kólemin, tuqymnyń shynaiy sapasyn, ziiankester men aýrýlardyń taralý mólsherin, egin sebý men jinaý jumystarynyń dál merzimin naqty bilmeimiz, al zamanaýi agrotehnologiialardy engizý boiynsha keide damyǵan elderden de asyp ketemiz. Mal sharýashylyǵynda janýarlar týraly málimetterdi tirkeý jumystarynyń negizgi bóligi áli de qaǵaz nusqada jinalady, keiinnen olar derekter bazasyna qolmen engiziledi. Sondyqtan adami faktor áserinen kóptegen qatelikter oryn alady», - dedi depýtat Úkimet basshysy Asqar Maminniń atyna joldaǵan saýalynda.
Onyń paiymynsha, mundai olqylyqtardyń birneshe sebebi bar. Birinshiden, aqparat berýshiniń derekterdiń durystyǵy úshin jaýapkershiligi tómen. Ekinshiden, jergilikti ákimderdiń jumysyn baǵalaýdy statistika derekterine táýeldi etý – aýyldaǵy jaǵdai týraly jalǵan aqparattar berýge jol ashady. Úshinshiden, statistikalyq málimetterdiń anyqtyǵy men shynaiylyǵyn arttyrý baǵytynda qazirgi zamanǵy tsifrlyq tehnologiialar qajetti deńgeide paidalanylmai otyr.
«Osyndai burmalanǵan aqparattar «qisyq aina» áserin týdyratynyn jáne memlekettik organdardyń mańyzdy sheshimder qabyldaýyna negiz bolatynyn moiyndaý kerek. Munyń sońy nege alyp keledi? Eń aldymen, memlekettik josparlaýdyń durys jasalmaýyna, qarajattyń dál bólinbeýine áser etedi. Muny biz igerilmegen biýdjet qarjysynyń jáne olardy maqsatsyz paidalanýdyń kóleminen jii baiqaimyz. Mal sharýashylyǵynda janýarlar týraly málimetterdi burmalaý sýbsidiialardy zańsyz alýǵa jol ashady. Memleketten qarjylai kómek alýdyń belgilengen talaptaryna sáikes bolýy úshin, aýylsharýashylyq taýar óndirýshileriniń keibiri ótirik-shyndy aqparatty qosyp, keide ótip ketken kúnmen janýarlar týraly málimetterge túzetýler men ózgerister engizedi. Eń oǵashtyǵy, aýylsharýashylyq janýarlaryn esepke alý memlekettik júiesinde osyndai olqylyqtarǵa jol berilip otyr», - dedi A. Kúrishbaev.
Osy oraida ol qalyptasqan jaǵdaidy túzetý úshin tiisti sharalardy qabyldaýdy usyndy. Egin sharýashylyǵynyń jai-kúii týraly obektivti derekter alý úshin, tsifrlandyrý múmkindikterin barynsha paidalaný kerek. Barlyq damyǵan elderde jerdi qashyqtyqtan zondtaý tehnologiiasyn engizý aldynda árbir óńir úshin qoldanylatyn aeroǵaryshtyq sýretterdiń maǵynasyn ashý ádistemesi ázirlenedi. Bul turǵyda aýyl sharýashylyǵynyń tsifrlandyrý máselesimen Esep komiteti muqiiat ainalysýy kerek.
«Mal sharýashylyǵynda adami faktor yqpalyn tolyqtai joia otyryp, janýarlardy esepke alý men veterinarlyq qujattamany júrgizýdiń búkil júiesin tsifrlyq formatqa kóshirý mańyzdy. Mundai ázirleme S. Seifýllin atyndaǵy Qazaq agrotehnikalyq ýniversitetinde bar jáne ol ótken jyly Senatta tanystyryldy. Bul damyǵan elderde qoldanylatyn tehnologiia. Ony pilottyq rejimde jekelegen óńirlerde synaqtan ótkizip, óndiriske tezirek engizý qajet. Agroónerkásiptik keshende tsifrlyq tehnologiialardy paidalaný aýyl sharýashylyǵynyń jaǵdaiy týraly derekterdiń naqtylyǵyn arttyryp qana qoimai, myńdaǵan ákimdik qyzmetkerlerin olarǵa tán emes ártúrli málimetter men aqparattardy jinaý jumysynan bosatyp, al elimizdegi veterinar mamandardy qaǵazbastylyqtan aryltyp, olardyń barlyǵyna óziniń negizgi jumysymen ainalasýǵa múmkindik beredi», - dedi senator.
