QR Premer-Ministri Asqar Maminniń tóraǵalyǵymen ótken Úkimettiń kezekti otyrysynda ataýly áleýmettik kómek usynýdy jetildirý sharalary qaraldy. AÁK tóleýdiń áreket etip turǵan tetigin túzeý týraly QR eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý ministri B. Nurymbetov baiandady, dep habarlaidy "Ult aqparat".
Ministrdiń aitýynsha, AÁK tóleý kriteriilerin ózgertý onyń aiqyndyǵyn, ádildigin jáne eńbekke degen yntany qamtamasyz etýge, sondai-aq, az qamtylǵan otbasylardyń balalaryna kepildendirilgen áleýmettik paketti engizýge baǵyttalǵan.
«Biyl 1 sáýirden bastap kedeilik shegi 50%-dan 70%-ǵa deiin ósti (14 849-dan 20 789 teńgege deiin), sondai-aq, tabysy tómen otbasynyń árbir balasyna ataýly áleýmettik kómek naqty 20 789 teńge mólsherinde belgilendi. Sonymen qatar, shartsyz aqshalai kómekti taǵaiyndaý merzimi 3 aidan 6 aiǵa deiin, shartty aqshalai kómek 6 aidan 12 aiǵa deiin uzartylǵan bolatyn. Osy jyldyń toǵyz aiynda ataýly áleýmettik kómek 417 myń otbasyǵa nemese 2,1 mln adamǵa taǵaiyndaldy. AÁK ortasha mólsheri 2,5 esege ulǵaitylady.
Barlyq ataýly áleýmettik kómek alýshylardyń jartysynan astamy - kóp balaly otbasylardyń músheleri. Ministr atap ótkendei, engizilgen AÁK tetigi oń ári teris faktilerge ie. Ókinishke orai, jekelegen azamattar ataýly áleýmettik kómektiń keńeitilgen múmkindikterin teris paidalanǵan faktiler oryn alǵan. Mysaly, ataýly áleýmettik kómek taǵaiyndaý kezinde 73 000-nan astam otbasy óz tabystaryn jasyryp, ataýly áleýmettik kómektiń zańsyz taǵaiyldanǵany anyqtalǵan.
Qazirgi ýaqytta Ministrlikte qoldanystaǵy ataýly áleýmettik kómek júiesin ózgertetin zań jobasy ázirlendi. Usynylǵan is-sharalar keshendi túrde qarastyrylýy kerek. Bul — kóp balaly analardy qoldaý, jańǵyrtylǵan ataýly áleýmettik kómek, kepildendirilgen áleýmettik paket.
Az qamtylǵan balalardyń 60%-ǵa jýyǵy kóp balaly otbasydan shyqqan balalar (56,5%). Osyǵan bailanysty, ataýly áleýmettik kómek alýshy otbasylar quramynan balalardy shyǵaryp, olarǵa tabysqa qaramastan beriletin memlekettik járdemaqyǵa aýystyrý usynylady. Bul kóp balaly analardyń bedelin moiyndap, olardyń ál-aýqatyn arttyrý joly bolady.
Kóp balaly otbasylarǵa beriletin jańa memlekettik járdemaqyny 42 500 teńgeden 73 375 teńgege deiin saralanǵan mólsherde belgileý usynylady. Ataýly áleýmettik kómek ómirlik qiyn jaǵdaiǵa tap bolǵan jáne óz betinshe shyǵýǵa múmkindigi joq adamdarǵa taǵaiyndalýy tiis.
Osyǵan bailanysty, kelesi negizgi tetikter usynylady: ataýly áleýmettik kómektiń toqsan saiynǵy taǵaiyndaý tártibin qaitarý jáne tiisinshe shartty jáne shartsyz kómekti úsh aiǵa taǵaiyndaý», — dedi ministr.
Vedomstvo basshysynyń aitýynsha, bul bir jaǵynan ataýly áleýmettik kómek alýshylardyń óz tabysyn jasyrý jaǵdailaryn barynsha tómendetetin bolady. Ekinshi jaǵynan, kómekti taǵaiyndaý tártibi ádil bolady, sebebi, otbasynyń jan basyna shaqqandaǵy tabysy, kelesi toqsanda kóbine azaiý jaǵyna ózgerip jatady, iaǵni ataýly áleýmettik kómekti toqsan saiyn eseptegende taǵaiyndalǵan mólsheri ulǵaiýy múmkin. Barlyq otbasy múshelerine ataýly áleýmettik kómek orta tabysy men kedeilik shegi arasyndaǵy aiyrmashylyq kóleminde tólenetin bolady.
«Eger otbasynyń eńbekke qabiletti múshesi usynylǵan jumyspen qamtý sharalarynan bas tartsa, onda ol jáne onyń otbasynyń barlyq múshesi ataýly áleýmettik kómek alý quqyǵynan aiyrylady.
Sondai-aq, bala kútimimen ainalysatyn anaǵa bala úsh jasqa tolǵannan keiin jumyspen qamtýdyń belsendi sharalaryna qatysý quqyǵyn berý usynylady.
Buǵan qosa, ýchaskelik komissiialar jumysyn kúsheitý qajet. Ataýly áleýmettik kómek berýge muqtaj emes otbasylarǵa ataýly áleýmettik kómek taǵaiyndaýdan bas tartý negizderin tolyqtyrý usynylady.
Ataýly áleýmettik kómekke úmitker otbasylar sanynyń artýy, qoǵamdyq negizde jumys isteitin ýchaskelik komissiialardyń jumysyna áser etkenin moiyndaý kerek. Sondyqtan ýchaskelik komissiialarǵa otbasynyń materialdyq jaǵdaiyna tekserý júrgizý jáne qorytyndy jasaý úshin merzimdi úsh kúnnen jeti kúnge deiin arttyrýdy usynamyz.
Memlekettik ataýly kómek týraly zańdy tabysy az otbasyndaǵy balalarǵa kepildi áleýmettik toptamany engizýmen keńeitý usynylady.
Mektepke deiingi jastaǵy balalar tamaqpen, gigienalyq quraldarmen jáne bilim berý qyzmetterimen qamtamasyz etiletin bolady. Al, oqýshy balalar úshin mektepterde tegin ystyq tamaqty, kúndelikti mektepke baryp-kelýge tegin jol júrýdi, sondai-aq mektep formasy men oqý quraldaryn alýdy memleket esebinen berý kózdeledi», — dedi ministr.
B. Nurymbetovtyń aitýynsha, osylaisha ataýly áleýmettik kómektiń qoldanystaǵy tetigi túzetiletin bolady. Kóp balalay otbasylar memlekettiń qamqorlyǵynda boldy jáne solai qala bermek.
«AÁK – bul ýaqytsha qoldaý. Otbasynyń ál-aýqaty úshin jaýapkershilik memleketpen qatar, eńbekke jaramdy otbasy múshelerine de júktelýi kerek. Atalǵan zań jobasy az qamtylǵan azamattarǵa ataýly, ashyq jáne ádil kómek kórsetýdi qamtamasyz etýi tiis, jumys isteýge jańa ynta berýi kerek. Sonyń nátijesinde memleket tek muqtaj adamdarǵa kómektesedi», — dep tolyqtyrdy eńbek ministri.
Óz kezeginde Premer-Ministrdiń orynbasary B. Saparbaev AÁK taǵaiyndaý ómirlik qiyn jaǵdaiǵa tap bolǵan adamdarǵa arnalǵanyn atap ótti. Búgingi tańda tetikter jetildirilip jatyr, qoldaý máseleleri jergilikti atqarýshy organdarmen birlese jalǵasady.
