ج.جاباەۆ – 175 جىل: جامبىلدا حالىقارالىق كونفەرەنتسييا ٶتتٸ

ج.جاباەۆ – 175 جىل: جامبىلدا حالىقارالىق كونفەرەنتسييا ٶتتٸ

اقىن ەسكەرتكٸشٸنە گٷل قويىپ, رۋحىنا تاعزىم ەتۋ رەسٸمٸنەن باستالعان «ۇلى دالا اقىنى» اتتى حالىقارالىق كونفەرەنتسيياعا قر پرەزيدەنتٸ ەكٸمشٸلٸگٸ باسشىسىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى دەۋرەن اباەۆ, مەدەنيەت جەنە سپورت مينيسترٸ اقتوتى رايىمقۇلوۆا, ەلٸمٸزدەن جەنە قىرعىز رەسپۋبليكاسىنان بەلگٸلٸ جازۋشى, عالىمدار, جامبىلتانۋشىلار, دەپۋتاتتار مەن اقىن ۇرپاقتارى - بارلىعى 150-گە جۋىق ادام قاتىستى.

قر پرەزيدەنتٸ ەكٸمشٸلٸگٸ باسشىسىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى دەۋرەن اباەۆ شارانىڭ ماڭىزدىلىعىن باسا ايتتى.

جامبىلدىڭ ٶنەگەلٸ ٶمٸرٸ مەن ٶنەرٸ – تۋعان حالقىن شەكسٸز سٷيۋدٸڭ, وعان قالتقىسىز قىزمەت قىلۋدىڭ وزىق ٷلگٸسٸن ايشىقتايدى. 

«جامبىل مەنٸڭ جەي اتىم, حالىق – مەنٸڭ شىن اتىم», - دەپ جىرلاعان جىر الىبى جامبىل جاباەۆتىڭ ەسٸمٸ قازاقپەن بٸرگە مەڭگٸ جاساي بەرەدٸ. ۇلى اقىن ەردايىم جۇرتىنىڭ جانىنان تابىلىپ, قامىن جەدٸ. ەل باسىنا كٷن تۋعان سەتتە جالىندى سٶزٸمەن كٶپشٸلٸكتٸڭ رۋحىن كٶتەرٸپ, جٸگەرٸن جانىدى. قوس عاسىردا عۇمىر كەشٸپ, تالاي اۋمالى-تٶكپەلٸ زاماننىڭ كۋەسٸ بولعان ابىز بابامىز ەشقاشان ادامدىقتىڭ اسقاق بيٸگٸنەن تٶمەندەمەگەن. قوقان بەكتەرٸنٸڭ دە, پاتشالىق رەسەيدٸڭ دە, كەڭەس ٷكٸمەتٸنٸڭ دە ەكپٸنٸنەن ىقپاي, ەردايىم قالىڭ قازاقتىڭ سٶزٸن سٶيلەۋٸ جامبىلدىڭ تەك اقىن ەمەس, ازامات رەتٸندەگٸ تاۋ تۇلعاسىن اڭعارتادى. دالا داناگٶيٸنٸڭ دارا جولى ەلدٸك مٷددەگە قىزمەت ەتٸپ جٷرگەن ەربٸر ادامعا ٷلگٸ-ٶنەگە, – دەدٸ اباەۆ.

- مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت كەمەلۇلى توقاەۆتىڭ جارلىعىمەن ۇلى اقىننىڭ مەرەيتويىن جوعارى دەرەجەدە ۇيىمداستىرۋ ٷشٸن ارناۋلى مەملەكەتتٸك كوميسسييا قۇرىلدى. بۇل ايتۋلى داتانىڭ بىلتىرعى اباي جىلىمەن ساباقتاسىپ, بيىلعى تەۋەلسٸزدٸك مەرەيتويىمەن تۇسپا-تۇس كەلۋٸنٸڭ سيمۆولدىق مەنٸ زور. سەبەبٸ قازاقتىڭ قوس ۇلى اقىنىنىڭ دا اسقاق ارمانى – جۇرتىنىڭ دەربەستٸگٸ مەن ٶسٸپ-ٶركەندەۋٸ ەدٸ. ولار وسى ٸزگٸ تٸلەكتٸ ٶلەڭٸنە ٶزەك, شىعارماشىلىعىنا ارقاۋ ەتتٸ. بٸز بٷگٸن ابىزدارىمىزعا ارمان بولعان ازاتتىقتىڭ ايشىقتى بەلەسٸنە شىعىپ, بابالار ميراسىن دەرٸپتەپ وتىرمىز. بايىپتاپ قاراعانعا بۇل – تاريحي سەت, - دەپ اتاپ ٶتتٸ قر پرەزيدەنتٸ ەكٸمشٸلٸگٸ باسشىسىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى. 

كونفەرەنتسييا بارىسىندا جامبىل وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ بەردٸبەك ساپارباەۆ تۇلعانىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويىنا وراي اتقارىلىپ جاتقان اۋقىمدى شارالارعا جان-جاقتى توقتالدى.

-  ەلٸمٸزدە اقىن اتىمەن اتالاتىن بٸر عانا وبلىس بار. ول – جامبىل وبلىسى. قازاقستاندا عانا ەمەس, جالپى ەلەمدە دە ادام اتىمەن اتالاتىن, وبلىس, قالالار ساناۋلى.

جىر الىبى – جامبىل جاباەۆتىڭ ەسٸمٸن ەنشٸلەگەن ٶڭٸرٸمٸزدٸڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋىمەن قاتار, رۋحاني-مەدەني سالاسىندا دا وڭ ٶزگەرٸستەر, اتقارىلىپ جاتقان اۋقىمدى شارۋالار از ەمەس. سولاردىڭ  بٸرقاتارى  ۇلى جىراۋدىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالدى.

جامبىل وبلىسىندا اقىن ەسٸمٸ بەرٸلگەن 1 اۋدان, 3 اۋىلدىق وكرۋگ, 3 ەلدٸمەكەن, 1 داڭعىل مەن 83 كٶشە, 10 مەكتەپ جەنە 1 كٸتاپحانا بار. سونداي-اق, ٶڭٸردە تۇلعانىڭ قۇرمەتٸنە بارلىعى 8 ەسكەرتكٸش ورناتىلعان.

جىل بويى  ارنالىپ 784 ٸس-شارا ٶتتٸ. مۇنىڭ بەرٸ اقىن ەسٸمٸن كەيٸنگٸ ۇرپاققا لايىقتى تٷردە تانىتىپ, ونىڭ رۋحاني ٶمٸرشەڭ مۇراسىن كەڭٸنەن ناسيحاتتاۋ جولىندا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستاردىڭ بٸر پاراسى عانا, - دەدٸ ايماق باسشىسى.


ٶز كەزەگٸندە, مەدەنيەت جەنە سپورت مينيسترٸ اقتوتى رايىمقۇلوۆا دا ەل تەۋەلسٸزدٸگٸنٸڭ 30 جىلدىعىمەن قاتار كەلگەن ۇلى جىراۋدىڭ مەرەيتويىنا وراي ۇيىمداستىرىلعان تاعىلىمدى شارالارعا توقتالدى.

فيلولوگييا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, اكادەميك, جامبىلتانۋشى قاليجان ۋاليحان, اقىن, قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ تٶراعاسى ۇلىقبەك ەسدەۋلەت عاسىر جاساعان ابىز اقىننىڭ شىعارماشىلىق قۋاتى, شەتەلدٸڭ ەدەبيەت مايتالماندارىنىڭ جوعارى باعاسى تۋرالى تٸلگە تيەك ەتتٸ.

- بٸز – باتىرى دا, اقىنى دا بار ەلمٸز. بٸزدٸڭ قازاقتىڭ مىقتىلىعى سوندا. ەلەمدەگٸ ەڭ بيٸك تاۋدىڭ بٸرٸ الاتاۋ بولسا, ەلەمدەگٸ ەڭ ۇلى اقىنداردىڭ بٸرٸ - جامبىل جاباەۆ. عالامشاردىڭ اسپانىن الاتاۋ قالاي بيٸكتەتسە, ادامزاتتىڭ اسپانىن جامبىل اقىن سولاي بيٸكتەتكەن. سوندىقتان الاتاۋ دەسەك جامبىل بابامىز ەسكە تٷسەدٸ, جامبىل دەسەك الاتاۋ كٶزگە ەلەستەيدٸ. 

بٸز جامبىلدىڭ زاڭعار مۇزتاۋىن ەلٸ تەرەڭ زەرتتەپ بولعان جوقپىز دەپ ەسەپتەيمٸن. 

جامبىل جىرلارى كەزٸندە ەلەمنٸڭ 160 تٸلٸنە اۋدارىلىپ, جارىق كٶرگەن, - دەگەن ۇلىقبەك ەسدەۋلەت شەتەلدٸك جازۋشىلار جامبىلدى حح-عاسىردىڭ گومەرٸ دەپ باعالانىن ايتتى.

سونداي-اق, قوعام قايراتكەرلەرٸ, سەنات دەپۋتاتى نۇرتٶرە جٷسٸپ پەن مەجٸلٸس دەپۋتاتى بەكبولات تٸلەۋحان, جازۋشى جۇماباي شاشتايۇلى, جازۋشى-دراماتۋرگ ەلەن ەلٸمجان, مەجٸلٸس دەپۋتاتى مەيرامبەك تٶلەپبەرگەن, اقىن دەۋلەتكەرەي كەپۇلى, ج.جاباەۆتىڭ شٶبەرەسٸ مۇراتحان جامبىلوۆ ٶز كەزەگٸندە تۇلعانىڭ قازاق ەدەبيەتٸنە قوسقان وراسان ٷلەسٸ, ايتىسكەرلٸگٸ مەن كەمەڭگەرٸلٸگٸ تۋرالى تەبٸرەنە سٶز قوزعادى.

قىرعىزستاننان كەلگەن ش.ايتماتوۆ اتىنداعى تٸل جەنە ەدەبيەت ينستيتۋتىنىڭ جەتەكشٸ عىلىمي قىزمەتكەرٸ كەلدٸبەك قويلىباەۆ پەن اقىن, «ماناسشىلار» تەاترىنىڭ ديرەكتورى ازيز بيمىرزا ەكٸ ەلدٸڭ ەدەبي-مەدەني بايلانىسىنداعى جامبىل جاباەۆتىڭ رٶلٸن ايرىقشا اتاپ ٶتتٸ.

باسقوسۋ بارىسىندا قاتىسۋشىلار جىر الىبى تۋرالى تىڭ مەلٸمەتتەرمەن بٶلٸسٸپ, شىعارماشىلىعىن تەرەڭٸرەك زەرتتەۋ, كەلەشەككە ۇرپاققا لايىقتى ناسيحاتتاۋ بويىنشا بٸرقاتار وي-ۇسىنىستارىن ورتاعا سالدى.

«جامبىل جىراۋ» اتتى كٸتاپتىڭ تۇساۋى كەسٸلدٸ. وعان قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق عىلىمي اكادەميياسى مەن كٸتاپحاناسىنىڭ ارحيۆتەرٸنەن تابىلعان, بۇعان دەيٸن باسپا بەتٸن كٶرمەگەن, عىلىمي اينالىمعا تٷسپەگەن تىڭ جامبىلدىڭ قىرعىز اقىندارىمەن ايتىستارى, ارناۋ ٶلەڭدەرٸ, كٶرشٸ ەل عالىمدارىنىڭ تۇلعا جايىنداعى زەرتتەۋلەرٸ توپتاستىرىلعان.