كوللاج: Ult.kz
قىستىڭ العاشقى لەبٸ سەزٸلگەن سەتتەن-اق, ەل ٸشٸندە ەڭ ٶزەكتٸ سۇراقتاردىڭ بٸرٸ «بيىل جىلۋدان قيىندىق بولماي ما?» دەگەن ساۋال. ٶيتكەنٸ سوڭعى جىلدارى ريددەر, ەكٸباستۇز, ماەك جىلۋ ەلەكتر ورتالىقتارىندا بولعان اپاتتار قوعامنىڭ ەلەۋمەتتٸك تۇراقتىلىعىنا تٸكەلەي ەسەر ەتٸپ كەلەدٸ. دەل وسى مەسەلەنٸ «AMANAT» پارتيياسى جانىنداعى ٶڭٸرلٸك دامۋ جٶنٸندەگٸ رەسپۋبليكالىق كەڭەستٸڭ مٷشەسٸ, دەپۋتات بەيسەنعاليەۆ ٷكٸمەتكە جولداعان دەپۋتاتتىق ساۋالىندا كٶتەردٸ. وسى ورايدا Ult.kz تٸلشٸسٸ دەپۋتات بەرٸك بەيسەنعاليەۆتٸڭ ساۋالىنا وراي ايماقتارداعى جىلۋ جاعدايىن انىقتاپ كٶردٸ.
دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا, ەل بويىنشا جىلۋ جٷيەلەرٸنٸڭ ورتاشا توزۋ دەڭگەيٸ 52%-عا جەتكەن. ال جىلۋ ەلەكتر ورتالىقتارىنىڭ 76%-ى جارتى عاسىرعا جۋىق ۋاقىتتان بەرٸ جۇمىس ٸستەپ كەلەدٸ. مۇنداي كٶرسەتكٸشتٸڭ سالدارى – جيٸلەگەن اپاتتار, جىلۋدىڭ ٷزٸلۋٸ جەنە ارتىق ەنەرگييا شىعىنى.
مەسەلەن, زەرتتەۋ نەتيجەسٸندە جامبىل وبلىسىنىڭ شۋ قالاسىندا 70%-عا, ورال قالاسىندا جەو 86%-عا دەيٸن, قاراعاندى قالاسىندا 81%-عا, پاۆلوداردا 79%-عا جەتكەنٸ جەنە قوستاناي وبلىسىنىڭ ارقالىق قالاسىندا 70%-عا دەيٸن توزعان.
دەپۋتات بۇل جاعدايدىڭ تٷپكٸ نەتيجەسٸندە زارداپ شەگەتٸن – قاراپايىم تۇرعىندار ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. سوندىقتان ول ٷكٸمەتكە بەس ناقتى ۇسىنىس جاسادى:
– توزىعى 60%-دان اسقان جىلۋ جەلٸلەرٸن جاڭعىرتۋدى جەدەلدەتۋ;
– قارجىلاندىرۋدى ورتا جەنە ۇزاق مەرزٸمدٸ بيۋدجەت جوسپارىنا ەنگٸزۋ;
– ەنەرگييا ٷنەمدەۋ جەنە بالامالى تەحنولوگييالاردى كەڭەيتۋ;
– ينۆەستيتسييا تارتۋ مەن «جاسىل وبليگاتسييالاردى» پايدالانۋ;
– سالا ماماندارىن دايارلاۋعا جەنە وتاندىق جابدىق ٶندٸرۋشٸلەرٸن قولداۋعا باسىمدىق بەرۋ.
شۋ قالاسى: «دايىنبىز, بٸراق تەۋەكەل بار»
شۋ قالاسىنداعى «شۋ جىلۋ» مەكەمەسٸنٸڭ ينجەنەرٸ ەرجان رۋسلانۇلى قالاداعى جٷيەلەردٸڭ توزۋى 54,9%-دى قۇرايتىنىن ايتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل دەڭگەيمەن قىستان قيىندىقسىز شىعۋعا مٷمكٸندٸك بار.
«كەيبٸر ۋچاسكەلەرگە عانا جوبا جاساپ, قارجى سۇرادىق. قازٸرگٸ ۋاقىتتا بارلىق دايىندىق جاسالدى, 4 قازاننان باستاپ بٸرقالىپتى جۇمىس ٸستەپ جاتىرمىز. ەرينە, تەحنيكا بولعان سوڭ, ٸستەن شىعۋ مٷمكٸن. بٸراق حالىق قىس ورتاسىندا جىلۋسىز قالمايدى دەگەن سەنٸمدەمٸز», – دەدٸ ول.
ورال قالاسى: «جٶندەۋ جۇمىستارىنا 895,9 ملن تەڭگە بٶلگەن»
ورالداعى «جايىق جىلۋ قۋات» اق باس ديرەكتورىنىڭ مٸندەتٸن اتقارۋشى بەكبولات كامەشوۆ دەپۋتاتتىق ساۋالدا كٶرسەتٸلگەندەي 86% ەمەس, ناقتى توزۋ دەڭگەيٸ 49,8% ەكەنٸن ناقتىلادى. كەسٸپورىن 2025–2026 جىلدارعا ارنالعان جٶندەۋ جۇمىستارىنا 895,9 ملن تەڭگە بٶلگەن. ونىڭ ٸشٸندە:
– جەو جٶندەۋگە – 565 ملن تگ;
– گاز تۋربينالىق قۇرىلعىعا – 23 ملن تگ;
– جىلۋ جەلٸلەرٸن قايتا قۇرۋعا – 330,8 ملن تگ بٶلٸنگەن.
بيىل جالپى ۇزىندىعى 5,5 كم جىلۋ تراسساسى جاڭارتىلعان. ال «ورال قالاسىندا جەو كوللەكتورىنان «سيتي تسەنتر» تٷيٸنٸنە دەيٸنگٸ تم-2 ماگيسترالٸن رەكونسترۋكتسييالاۋ» جوباسى 2026 جىلعا دەيٸن جوسپارلانعانىمەن, نىسان مەرزٸمٸنەن بۇرىن – 2025 جىلعى 18 قازاندا پايدالانۋعا بەرٸلگەن ەكەن. بۇل جوبا نەتيجەسٸندە 10 مىڭ تۇرعىن, 43 كٶپقاباتتى ٷي جەنە 7 ەلەۋمەتتٸك نىسان ٷزدٸكسٸز جىلۋمەن قامتىلىپ جاتىر.
«قالا بويىنشا بارلىق 1217 كٶپقاباتتى ٷي تولىق دايىن. جەو جٶندەۋ جۇمىستارى 100% اياقتالدى. بيىلعى جىلىتۋ ماۋسىمى تۇراقتى رەجيمدە ٶتۋدە, ەشقانداي اقاۋ تٸركەلگەن جوق», – دەيدٸ بەكبولات كامەشوۆ.
ەلٸمٸزدەگٸ جىلۋ ينفراقۇرىلىمىنىڭ توزۋى بٷگٸننٸڭ ەمەس, ونداعان جىلدار بويى جيناقتالعان مەسەلە. الداعى قىس وسى جۇمىستاردىڭ نەتيجەسٸن سىنايتىن كەزەڭ بولماق. سوندىقتان «جىلۋ ماۋسىمىنا دايىنبىز با?» دەگەن سۇراقتىڭ جاۋابى – تەك دايىندىق اكتٸلەرٸندە ەمەس, تۇراقتى جىلۋ مەن تۇرعىنداردىڭ ريزاشىلىعىندا كٶرٸنەتٸن بولادى.
وسى ماتەريالدى دايىنداۋ بارىسىندا دەپۋتات اتاعان قاراعان, پاۆلودار, ارقالىق قالاسىنىڭ دا جاۋاپتى مەكەمەلەرٸنە حابارلاستىق. الايدا ولار ناقتى جاۋاپ بەرمەدٸ.
اقبوتا مۇسابەكقىزى
