فوتو: kp.ru
قازاقستان حالىقارالىق قاۋىمداستىقتىڭ بٸر بٶلٸگٸ رەتٸندە ٶزٸنٸڭ بەسەكەگە قابٸلەتتٸ بٸلٸم بەرۋ تراەكتوريياسىن قۇرۋدا جەنە ونىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان كەسٸبي پەداگوگيكالىق كادرلاردى دايارلاۋ مەسەلەلەرٸن شەشۋدە. دەگەنمەن, ٶزگەرگەن شىندىق مۇعالٸمدەردٸ جاڭارتىلعان مەكتەپكە دايىنداۋ جەنە ولاردىڭ كەسٸبي بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋداعى ساباقتاستىق مەسەلەلەرٸن شەشۋدٸڭ تەتٸكتەرٸن ٸزدەۋدٸ جاڭارتىپ وتىر. ٷزدٸكسٸز پەداگوگيكالىق بٸلٸم بەرۋدٸڭ بارلىق دەڭگەيلەرٸن ادام رەسۋرستارىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋ, بٸلٸم بەرۋدٸڭ باسقا دەڭگەيلەرٸن دامىتۋ, قوعامنىڭ يننوۆاتسييالىق ەلەۋەتٸن ارتتىرۋ فاكتورى رەتٸندە تٷسٸنٸپ, جٷزەگە اسىرۋ قاجەت, – دەپ حابارلايدى «ۇلت اقپارات».
ەل حالقىنىڭ دەموگرافييالىق ٶسۋٸ مەملەكەت باسشىسى بىلتىر تاپسىرعان جاڭا مەكتەپتەردٸ سالۋدى تالاپ ەتەدٸ جەنە بۇل ٶز كەزەگٸندە بٸلٸكتٸ مۇعالٸمدەرگە دەگەن قاجەتتٸلٸكتٸڭ جىلدام ارتۋىنا الىپ كەلەدٸ. «جايلى مەكتەپ» جوباسى اياسىندا بولاشاق مەكتەپتەر ٷشٸن 100 000 مۇعالٸم دايىنداۋ جوسپارلانۋدا. جوعارى بٸلٸكتٸ مۇعالٸمدەرگە دەگەن قاجەتتٸلٸك ەلٸ دە جوعارى. سوندىقتان دا ورتا مەكتەپ مۇعالٸمدەرٸن دايىندايتىن وقۋ ورىندارىنا قويىلاتىن تالاپتار بۇرىنعىدان دا كٷردەلەنە تٷستٸ. پەداگوگيكالىق جوعارى وقۋ ورىندارى دايىنداعان كادرلار تالاپقا ساي ٶلشەمدەرگە ساي بولماسا, بۇل ۋنيۆەرسيتەتتٸڭ يميدجٸنە دە, جالپى بٸلٸم سالاسىنا دا ەسەر ەتەتٸنٸ سٶزسٸز.
سالانى جاڭعىرتۋ قاجەتتٸلٸگٸ اياسىندا مۇعالٸمدەردٸڭ بٸلٸمٸن قولداۋ جەنە جەتٸلدٸرۋ بويىنشا بۇرىن-سوڭدى بولماعان جۇمىستار جٷرگٸزٸلۋدە. مۇعالٸمدەر مەرتەبەسٸ تۋرالى زاڭ قابىلداندى, ول مۇعالٸمدەردٸڭ جالاقىسىن ايتارلىقتاي ارتتىردى, ولاردىڭ وقۋ جٷكتەمەسٸ مەن قاعازباستىلىعىن ازايتتى, سونىمەن قاتار ماگيستراتۋرا مەن تەلٸمگەرلٸككە قوسىمشا اقى تٶلەۋدٸ قاراستىردى. سونىمەن قاتار, ۇستاز مەرتەبەسٸنٸڭ ارتۋى نەتيجەسٸندە جاستار اراسىندا ماماندىعىمىزعا دەگەن قىزىعۋشىلىق ارتىپ, تالاپكەرلەردٸڭ ساپاسى ارتۋدا, بۇل ۇلتتىق بٸرىڭعاي تەستٸلەۋدەن ٶتۋ باللىنىڭ جوعارىلاۋىنان جەنە پەداگوگيكالىق ماماندىقتارعا قابىلدانعان تالاپكەرلەردٸڭ ورتاشا باللىنىڭ ارتۋى. «شىعۋ» باقىلاۋى ەنگٸزٸلدٸ: ۇلتتىق بٸلٸكتٸلٸك تەستٸلەۋ بٸتٸرۋشٸلەردٸ مەكتەپتەرگە جۇمىسقا ورنالاستىرۋدىڭ مٸندەتتٸ شارتى بولىپ تابىلادى.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2022-2026 جىلدارعا ارنالعان بٸلٸم بەرۋدٸ دامىتۋ تۇجىرىمداماسىندا الدىڭعى ونجىلدىقتارداعى مۇعالٸم ماماندىعىنىڭ تٶمەن مەرتەبەسٸ جەنە پەداگوگيكالىق ماماندىقتارعا تٷسۋگە قويىلاتىن تالاپتاردىڭ تٶمەندٸگٸ وسى سالادا پەداگوگ كادرلاردىڭ ەدەۋٸر بٶلٸگٸنٸڭ بولۋىنا ەكەلگەنٸ اتاپ ٶتٸلگەن. كەسٸپكە باستاپقىدا ەلسٸز قىزىعۋشىلىقپەن جەنە كەسٸبي ٶسۋگە بٸردەي موتيۆاتسييامەن. جوعارىدا ايتىلعاندار مەكتەپ بٸتٸرۋشٸلەرٸنٸڭ وقىتۋشىلىق ماماندىقتارى بويىنشا ەرتە پروفيلٸن جاڭارتادى. مۇعالٸم ماماندىعىن تاڭداۋ بولاشاق تالاپكەردٸڭ ورتا بٸلٸم بەرۋ سالاسىندا جۇمىس ٸستەۋگە دەگەن تٸكەلەي تٸلەگٸ مەن بەيٸمدٸلٸگٸمەن ايقىندالۋى كەرەك.
ەلەمنٸڭ كٶپتەگەن ەلدەرٸندە (مىسالى, گونكونگ, فينلياندييا, چەحييا, كانادا) وقىتۋشىلىق ماماندىقتارعا ٷمٸتكەرلەردٸ ٸرٸكتەۋ ساياساتى ويلاستىرىلۋدا, مۇعالٸمدٸك ماماندىققا تٷسۋ ٷشٸن ەرەكشە جاعدايلار جاسالۋدا, وقىتۋدىڭ ەرەكشە ماڭىزى بار. «ماماندىققا كٸرٸسپە» باعدارلامالارى پەداگوگتاردىڭ ٷزدٸكسٸز بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋ جٷيەسٸنٸڭ قۇرامداس بٶلٸگٸ جەنە ۇلتتىق تاريحي-مەدەني ەرەكشەلٸكتەرگە نەگٸزدەلگەن تابىستى كەسٸپتٸك قىزمەتتٸ ىنتالاندىرۋدىڭ ناقتى تەتٸكتەرٸ, دارىندى جاستاردى ەڭ قاجەتتٸ ماماندىقتاردىڭ بٸرٸنە تارتۋ رەتٸندە تانىلادى. وقىتۋشىلىق جۇمىستى تانىمال ەتۋ ارقىلى كەسٸپتەردٸ دامىتۋ. مۇنىڭ بەرٸ وسى ەلدەردەگٸ بٸلٸم ساپاسىنىڭ جوعارى بولۋىنا ەسەر ەتەتٸنٸ سٶزسٸز.
جوعارى پەداگوگيكالىق بٸلٸم بەرۋدٸ دامىتۋ تۇجىرىمداماسىندا بٸز ۇپت جٷيەسٸن قۇرىلىمدىق-مازمۇندىق قايتا قۇرۋدى ۇسىندىق (5 دەڭگەي), مۇنداعى 1-دەڭگەي – پەداگوگ ماماندىعىنا جوعارى وقۋ ورنىنا دەيٸنگٸ كەسٸپتٸك باعدار بەرۋ. قۇندىلىق كٶزقاراسى بار جەنە «مۇعالٸم» ماماندىعىنا شاقىراتىن دارىندى جاستاردى سالالىق جوعارى وقۋ ورىندارىنا تارتۋ ٷشٸن وسى دەڭگەيدە دارىندى, ىنتالى, ٸرٸكتەلٸپ الىنعان تٷلەكتەرگە ماماندىققا تٷسۋ ٷشٸن قولايلى جاعداي جاساۋدى كٶزدەۋ ۇسىنىلادى. كەسٸپتٸك قىزىعۋشىلىقتاردى, بەيٸمدٸلٸكتەردٸ دياگنوستيكالاۋ جەنە كەسٸپتٸك باعدار بەرۋ جۇمىسىنىڭ يننوۆاتسييالىق نىساندارى مەن قۇرىلىمدارىن ەنگٸزۋ نەگٸزٸندە.
ەستەرٸڭٸزگە سالا كەتەيٸك, قازاقستان حالىقارالىق قاۋىمداستىقتىڭ بٸر بٶلٸگٸ رەتٸندە ٶزٸنٸڭ بەسەكەگە قابٸلەتتٸ بٸلٸم بەرۋ تراەكتوريياسىن قۇرۋدا جەنە ونىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان كەسٸبي پەداگوگيكالىق كادرلاردى دايارلاۋ مەسەلەلەرٸن شەشۋدە. دەگەنمەن, ٶزگەرگەن شىندىق مۇعالٸمدەردٸ جاڭارتىلعان مەكتەپكە دايىنداۋ جەنە ولاردىڭ كەسٸبي بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋداعى ساباقتاستىق مەسەلەلەرٸن شەشۋدٸڭ تەتٸكتەرٸن ٸزدەۋدٸ جاڭارتىپ وتىر. ٷزدٸكسٸز پەداگوگيكالىق بٸلٸم بەرۋدٸڭ بارلىق دەڭگەيلەرٸن ادام رەسۋرستارىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋ, بٸلٸم بەرۋدٸڭ باسقا دەڭگەيلەرٸن دامىتۋ, قوعامنىڭ يننوۆاتسييالىق ەلەۋەتٸن ارتتىرۋ فاكتورى رەتٸندە تٷسٸنٸپ, جٷزەگە اسىرۋ قاجەت.
