جەتٸسۋ وبلىسى ەكٸمٸنٸڭ بريفينگٸ: يساباەۆتى مارجان باسقاردى

فوتو:وكق 

ەكٸمگە ەر جۋرناليست ەكٸ سۇراقتان قويۋىنا رۇقسات ەتٸلگەن. كەزەگٸ كەلٸپ, ULT.KZ تٸلشٸسٸ دە ٶز سۇراعىن قويعان ەدٸ, بۇعان دەيٸن «انىقتاۋ ماقساتىندا» دەپ تٸپتٸ 4-5 سۇراق قويعان جۋرناليستەرگە  ٷندەمەگەن وكق مودەراتورى بٸزگە كەلگەندە ەرەجەنٸ ەسكە تٷسٸرٸپ, «تاقىرىپتان اۋىتقىدىڭىز» دەپ شٷيلٸكتٸ. 

ULT.KZ: «ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ مەلٸمەتٸ بويىنشا كٸرٸسٸ كٷنكٶرٸس دەڭگەيٸنەن تٶمەن ازاماتتار سانى بويىنشا جەتٸسۋ تٷركٸستاننان كەيٸن, ەكٸنشٸ ورىندا. حالىقتىڭ 7,8% كٸرٸسٸ كٷنكٶرٸس دەڭگەيٸنەن تٶمەن دەپ سانالادى. جاقىندا دوللار قاتتى قىمباتتاپ, تاۋارعا دا باعا قوسىلعانى بايقالدى. جەتٸسۋ تۇرعىندارىنىڭ تۇرمىسى بۇدان ەرٸ تٷسٸپ كەتپەي مە? جەنە سٸزدٸڭ جالاقىڭىز حالىقتىڭ ورتاشا تابىس كٶزٸنەن 7 ەسە كٶپ ەكەنٸن بىلتىر ەستٸگەنبٸز. ٶتكەن جىلى بريفينگتە 1,9 ملن تگ جالاقى الاتىنىڭىزدى ايتتىڭىز. سٸزدٸڭ ايلىعىڭىز بەن حالىقتىڭ تابىسى اراسىنداعى مۇنداي الشاقتىق حالىقتىڭ تۇرمىسىن جەتە تٷسٸنۋگە كەدەرگٸ كەلتٸرمەي مە?» -دەدٸك.

وكق مودەراتورى: «سۇراعىڭىزدىڭ ەكٸنشٸ بٶلٸگٸ تاقىرىپتان تىس», -دەپ, ەكٸمگە قايىرىلىپ: «وعان جاۋاپ بەرمەسەڭٸز. بٸرٸنشٸسٸنە جاۋاپ بەرە بەرٸڭٸز», -دەدٸ.

ULT.KZ: «جوق, ەكەۋٸ بٸر بٸرٸنە بايلانىستى عوي?!» -دەگەنٸمٸزگە قاراماستان, تٸزگٸن ٶز قولىندا بولعاسىن «ەرەجە بارلىعىنا بٸردەي» دەگەن جەلەۋمەن ورتالىق كوممۋنيكاتسييالار قىزمەتٸ مودەراتورى سۇراعىمىزعا تولىققاندى جاۋاپ الۋعا كەدەرگٸ كەلتٸردٸ.

ال بٸز بەيبٸت يساباەۆتىڭ جاۋابىن كٷتتٸك. سەبەبٸ, سۇراق تولىق قويىلدى, مودەراتور ونى قانداي سۇراق دەپ تاپقانى ەمەس, ەكٸمنٸڭ جاۋابى ماڭىزدى. الايدا, بٸلدەي بٸر وبلىستى باسقارىپ وتىرعان بەيبٸت يساباەۆ وكق مودەراتورى مارجاننىڭ باسقارۋىنان شىعا المادى. مودەراتور ەكٸمنٸڭ قاي سۇراققا جاۋاپ بەرۋٸن, قاي سۇراققا جاۋاپ بەرمەۋٸن نۇسقاپ وتىردى.

فوتو:وكق 

بەيبٸت يساباەۆ: «ەلدٸڭ ەلەۋمەتتٸك-تۇرمىستىق دەڭگەيٸ كٶپ فاكتورلاردان قۇرالادى. تۇراقتى جۇمىس ورنى, جالاقىسىنىڭ جوعارى مٶلشەرٸ... ەكٸنشٸدەن, ٶزٸنٸڭ جەكە بيزنەسٸ. ال بٸزدٸڭ ٶڭٸر ٷلكەن زاۋىتتار, فابريكالار, ٷلكەن ٶندٸرٸس وشاقتارى سالىنعان ايماق ەمەس. 60 پايىزدان استامى اۋىلدى جەردە تۇرادى. نەگٸزگٸ تٸرلٸك جاساپ جاتقان كٶزٸ - مال, ەگٸن ٶنٸمدەرٸ, جٷگەرٸ, قىزىلشا. سوندىقتان قوسالقى شارۋاشىلىقتارىنداعى تاۋىعى, قۇسى, ٷيرەگٸ, تاعى باسقالارى ەسەپكە الىنبايدى. بٸزدە ورتاشا ايلىق جالاقى 288 مىڭ تەڭگە, ال مەدياندىق جالاقى 230 مىڭ تەڭگە. شىن ايتاسىز, تٷركٸستان وبلىسى بٸزدٸڭ ارتىمىزدا, ودان كەيٸن بٸز. قولىمىزدان كەلگەننٸڭ بەرٸن جاساپ جاتىرمىز. نە ٸستەۋ كەرەك? جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشۋ كەرەك. بٸر. ەكٸنشٸدەن, “اۋىل – ەل اماناتى”, “اۋىل – ەل بەسٸگٸ”, جاستارعا بەرەتٸن ارنايى باعدارلامالار بار, سولارعا قاتىستىرۋ كەرەك تە, ەركٸم ٶزٸنٸڭ جەكە تٸرلٸگٸن جاساۋى قاجەت. مٷگەدەكتٸگٸ بار ادامدارعا دەيٸن جەكە تٸرلٸگٸن جاساۋى تيٸس. سوعان بٸز كٶمەكتەسۋٸمٸز كەرەك. ٷشٸنشٸ, شامامىز كەلگەنشە گرانتتار بٶلۋٸمٸز كەرەك. 400-500 ملن-نان باستاپ, 1 ملد-تان اسىپ كەتتٸ گرانتتار بەرەمٸز. سودان كەيٸن, ادرەستٸك ەلەۋمەتتٸك كٶمەكتٸ بٸلەسٸز عوي? سونى الادى. جيناقتالىپ كەلگەندە ەرينە وبلىسىمىزداعى كٶرسەتكٸشتٸڭ تٶمەن ەكەنٸ راس. قولىمىزدان كەلگەننٸڭ بەرٸ جاساپ جاتىرمىز. جاڭاعى ٷيلەردٸڭ ٶزٸن وسى ادامدارعا بٸز بٸرٸنشٸ كەزەكتە بەرٸپ جاتىرمىز. بالالارىن مەكتەپكە, بالاباقشاعا اپارۋ, بالالارىنىڭ تاماعى تەگٸن. وبلىستىڭ بيۋدجەتٸنەن بٸر مەزگٸل قىسقى كيٸمدەرٸن الىپ بەرۋ, ول دا بٸزدٸڭ موينىمىزدا. قولىمىزدان كەلگەنشە جۇمىستى جٷرگٸزٸپ جاتىرمىز», -دەدٸ ەكٸم.

ەكٸم ٶزٸ ايتقانداي جەتٸسۋ وبلىسىندا حالىقتىڭ ورتاشا ايلىق جالاقى – 288 مىڭ تەڭگە, ال مەدياندىق جالاقى – 230 مىڭ تەڭگە. بىلتىر بريفينگتە وبلىس باسشىسى 1,8–1,9 ملن تەڭگە جالاقى الاتىنىن ايتقان. ەسەپتەسەك, بەيبٸت يساباەۆتىڭ ايلىعى حالىقتىڭ تابىسىنان 7 ەسە كٶپ بولىپ شىعادى ەكەن. سوندىقتان دا بٸز ەكٸمگە سۇراعىمىزدى مودەراتوردىڭ كەدەرگٸ كەلتٸرگەنٸنە قاراماستان قايتا قويدىق.

ULT.KZ: «سٸزدٸڭ جالاقىڭىزدىڭ حالىق تابىسىنان مۇنشا الشاق بولۋى ەلدٸڭ جاعدايىن تٷسٸنۋگە ەسەر ەتپەي مە?» -دەپ سۇراعىمىزدى قايتا قويدىق. سەبەبٸ, جاۋاپ تولىق الىنبادى. وسى كەزدە مودەراتور مارجان بٸزگە تاعى دا ەسكەرتۋ جاسادى. 

بۇعان دەيٸنگٸ بريفينگتەردە سپيكەر مودەراتوردى توقتاتىپ, سۇراققا جاۋاپ بەرٸپ ٶتۋدٸ قالايتىنىن ايتقان كەزدەر بولعان. بٸراق بەيبٸت يساباەۆ تاعى دا مودەراتوردىڭ ايتقانىنان شىقپادى. سوسىن, بٸز كەلەسٸ سۇراعىمىزدى قويدىق. 

ULT.KZ: «جول ينفراقۇرىلىمىنىڭ ٸشٸندە كٶپٸرلەر ەسٸرەسە اۋىل تۇرعىندارى ٷشٸن اسا ماڭىزدى. وبلىستا كٶپٸرلەر جٶندەلە مە?» -دەدٸك. 

بەيبٸت يساباەۆ: «15 كٶپٸردٸ جٶندەيمٸز دەپ ٷش جىلعا مٸندەتتەمە الدىق. 5 كٶپٸر بيىل جٶندەلدٸ, 5 كٶپٸر كەلەسٸ 2025 جىلى جٶندەلەدٸ, تاعى 5 كٶپٸردٸ 2026 جىلى جٶندەيمٸز. سونىمەن وبلىستاعى كٶپٸر مەسەلەسٸ تەمام بولادى», -دەدٸ جەتٸسۋ وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ.  

ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ مەلٸمەتٸ بويىنشا 2024 جىلعى 1 قاراشاعا وبلىس حالقىنىڭ سانى 695,6 مىڭ ادامدى قۇرادى, سونىڭ ٸشٸندە قالالىقتار 311,6 مىڭ ادام (44,8%) , اۋىلدىقتار 384,0 مىڭ ادام (55,2%).