
ەلەۋەتتٸ مەنشٸك يەلەرٸنە قويىلاتىن توپىراق ساپاسىن, ٶسٸمدٸك جامىلعىسىن ساقتاۋ, جايىلىمداردىڭ توزۋىن بولدىرماۋ, اۋىسپالى ەگٸستەردٸ ساقتاۋ جەنە جەردٸ ۇتىمدى پايدالانۋ تيٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋ بويىنشا باسقا دا قارسى مٸندەتتەمەلەر قولدانىستاعى كونكۋرستارداعى تالاپتاردا كٷشەيتٸلەتٸن بولادى.
مۇنداي تاپسىرمانى 2024 جىلعى 3 سەۋٸردە ٶتكەن پايدالانىلماي جاتقان جەنە زاڭنامانى بۇزا وتىرىپ بەرٸلگەن جەرلەردٸ الىپ قويۋ مەسەلەلەرٸ جٶنٸندەگٸ كوميسسييانىڭ كەزەكتٸ وتىرىسىنىڭ قورىتىندىسىندا پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارى سەرٸك جۇمانعارين بەردٸ.
جەر رەسۋرستارىن باسقارۋ كوميتەتٸنٸڭ تٶراعاسى مۇرات تەمٸرجانوۆتىڭ ايتۋىنشا, 2024 جىلدىڭ باسىنان بەرٸ اۋىل شارۋاشىلىعى ماقساتىنداعى 391,2 مىڭ گەكتار, ال 2022-2024 جىلدارى بارلىعى 10,4 ملن گەكتار جەر مەملەكەت مەنشٸگٸنە قايتارىلعان. ونىڭ 3,7 ملن گا جەرٸ جەرگٸلٸكتٸ حالىققا قايتا بٶلٸندٸ (جالپى ماقساتتاعى مال جايۋعا – 1,72 ملن گا, كونكۋرستىق نەگٸزدە بٶلٸپ پايدالانۋعا – 1,69 ملن گا).
"ايتا كەتۋ كەرەك, اۋىل شارۋاشىلىعى جەرلەرٸنٸڭ 4,4 ملن گا نەمەسە 2022 جىلدان باستاپ ەل بويىنشا قايتارىلعان بارلىق جەردٸڭ 44%-ى بۇرىن 204 ٸرٸ كەسٸپكەرلٸك سۋبەكتٸلەرٸنٸڭ قولىندا بولعان", — دەپ حابارلادى مۇرات تەمٸرجانوۆ.
جايىلىم تاپشىلىعىن ازايتۋ ٷشٸن ەكٸمدٸكتەرگە, جالپى پايدالانۋعا, مال جايۋ ٷشٸن 562,1 مىڭ گا جايىلىمدىق جەر بەكٸتٸلٸپ بەرٸلگەن, 65,1 مىڭ گا جايىلىم جەر پايدالانۋعا كونكۋرستىق نەگٸزدە بەرٸلگەن, 746,6 مىڭ گا رەزەرۆكە قويىلعان. ەلدi مەكەندەر شەگiنە 97,3 مىڭ گا جايىلىمدىق جەر ەنگiزiلدi.
"بٷگٸندە بٸزدٸڭ نەگٸزگٸ مٸندەتٸمٸز – جەردٸ قايتارۋ عانا ەمەس, تيٸمدٸ پايدالانۋ جەنە جەر پايدالانۋشىلاردى باقىلاۋ. الىنعان جەرلەردٸ پايدالانۋ مەن جاقسارتۋ ٷشٸن جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ كٷشەيتۋ قاجەت. بايقاۋ شارتتارىن بيزنەس-قوعامداستىقپەن, ەكٸمدٸكتەرمەن جەنە باسقا دا مٷددەلٸ قاتىسۋشىلارمەن تالقىلاعان جٶن. توپىراقتى, ٶسٸمدٸك قۇرامىن ساقتاۋ, زاماناۋي تەحنولوگييالاردى پايدالانۋ بويىنشا قارسى مٸندەتتەمەلەر قويۋ كەرەك. ول ٷشٸن جەردٸ بٶلۋدٸڭ جاڭا ەرەجەلەرٸ مەن پرينتسيپتەرٸن ەزٸرلەۋ قاجەت", — دەدٸ سەرٸك جۇمانعارين.
پيلوتتىق رەجيمدە مەملەكەتتٸك جەر كاداسترىنىڭ جەنە تەحنيكالىق زەرتتەۋدٸڭ اۆتوماتتاندىرىلعان اقپاراتتىق جٷيەسٸ 2.0 جەر پايدالانۋشىنىڭ ەسەپتٸك جازباسى قۇرىلدى. وندا توپىراقتىڭ (قاراشٸرٸك, جىلجىمالى مينەرالدار) جەنە ٶسٸمدٸك جامىلعىسىنىڭ جاي-كٷيٸنٸڭ جوعارى ساپالى اگروحيمييالىق سيپاتتاماسى بار جەر ۋچاسكەسٸ تۋرالى اقپارات بولادى. ونى ۇتىمدى پايدالانۋ كريتەرييلەرٸنە سەيكەستٸگٸن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن بەس جىل سايىن ۋچاسكەنٸ زەرتتەۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلەتٸن بولادى. ەگەر ٶنٸمدٸلٸكتٸڭ ناشارلاۋى انىقتالسا, تيٸستٸ شارالار قابىلدانادى.