ەلورداداعى ۇلتتىق اكادەمييالىق كٸتاپحانادا «جەلتوقسان. 1986. دەكابر. دوكۋمەنتالنايا حرونيكا» اتتى كٸتاپتىڭ تانىستىرىلىمى ٶتتٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
جەلتوقسان وقيعاسىنا بيىل 35 جىل تولىپ وتىر. وسىعان وراي, تەۋەلسٸزدٸكتٸڭ 30 جىلدىعى اياسىندا قر پارلامەنتٸ مەجٸلٸسٸنٸڭ دەپۋتاتى, «قازاق تٸلٸ» قوعامىنىڭ پرەزيدەنتٸ بەرٸك ەبدٸعاليۇلىنىڭ باستاماسىمەن ارحيۆ قۇجاتتارىنا نەگٸزدەلگەن دەرەكتٸ جىلناما جارىق كٶردٸ. كٸتاپتىڭ تۇساۋكەسەرٸنە مەجٸلٸس دەپۋتاتتارى, تاريحشىلار مەن قوعام قايرەتكەرلەرٸ قاتىستى.
«بٸزدٸڭ بۋىن تەۋەلسٸزدٸك العان كەزدە 20 جاستا ەدٸك. ياعني 1986 جىلى جەلتوقسان بولىپ جاتقاندا بٸز 15-تەگٸ بالا بولدىق. سولاردىڭ ارقاسىندا جٸگەرلەنٸپ, رۋحتانىپ ٶستٸك. سوندىقتان جەلتوقسان قاھارماندارى بٸز ٷشٸن ەردايىم باتىر. ەرينە, تاعدىرى ەر تٷرلٸ بولدى. ٶزدەرٸ دە سەزەدٸ قۇربان بولعانىن. قازٸر ماقتان تۇتىپ جٷرگەن ازاتتىعىمىز دا, سول ازاتتىقپەن بٸرگە كەلگەن جەتٸستٸكتەرٸمٸز دە سولاردىڭ ارقاسىندا ورنادى. بٸز ولارعا جالپىۇلتتىق لايىقتى ساياسي باعاسىن بەرە الماي جاتىرمىز. ارامىزدا جٷرگەن تٸرٸ باتىرلار عوي بۇلار. قاراپايىم ستۋدەنت قىز-جٸگٸتتەر جاستىق جٸگەردٸڭ, ۇلتتىق نامىستىڭ قانداي بولۋ كەرەكتٸگٸن بەرٸمٸزگە كٶرسەتٸپ كەتتٸ. سوندىقتان تەۋەلسٸزدٸك تويلارىندا ەڭ بٸرٸنشٸ قۇرمەت سولارعا كٶرسەتٸلۋٸ كەرەك. ەكٸنشٸدەن, بۇل تاقىرىپتىڭ ٶزٸ ەلٸ زەرتتەلگەن جوق. كٸتاپ شىعارعانداعى ماقساتىمىز وسىنى عالىمدار زەرتتەسە ەكەن دەگەن نيەت ەدٸ. كٸتاپتىڭ ٸشٸندە قانشاما تٸزٸم بار. سولاردىڭ بەرٸنٸڭ تاعدىرىن انىقتاسا تاريح دەگەنٸڭٸز سول», - دەدٸ باستاما اۆتورى بەرٸك ەبدٸعاليۇلى.
قۇندى جيناقتىڭ باسپا شىعىندارىنا «التىن قىران» قوعامدىق قورى دەمەۋشٸلٸك ەتكەن. 1000 دانامەن شىققان جيناق جەلتوقسان تاقىرىبىن زەرتتەپ جٷرگەن عالىمدار مەن كٸتاپحانالارعا تاراتىلماق. قوردىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى ماقسۇتبەك ايتماعانبەت قاجەتتٸلٸك تۋىنداپ جاتسا, جيناقتى قايتا باسىپ شىعارۋعا دايىن ەكەندەرٸن ايتادى.
«التىن قىران» قوعامدىق قورى 15 جىلدام استام ۋاقىت بويى قازاق قوعامىنا كەرەك دەگەن سالالاردا جۇمىس ٸستەپ كەلە جاتقانىن بٸلەسٸزدەر. ونىڭ ٸشٸندە قازاق تٸلٸ, قازاق ەدەبيەتٸ, قازاقستان تاريحى باعىتىندا عالىمداردى قولداپ, باستامالارىنا دەمەۋشٸلٸك جاساپ جٷرەمٸز. سونى ەسكەرسە كەرەك, بەرٸك ەبٸدعاليۇلى بٸزگە شىعىپ ۇسىنىس جاسادى. قوردىڭ قامقورلىق كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى يسلامبەك سالجانوۆ بٸردەپ قۇپ كٶرٸپ, كٸتاپتىڭ شىعۋىنا اتسالىستىق. ەزٸرگە 1000 دانا بولىپ شىعىپ جاتىر. ەل تالاپ ەكەتٸپ, جەتپەي جاتسا, تاعى دا كٶمەكتەسۋگە دايىنبىز», - دەدٸ قوردىڭ ٶكٸلٸ.
جەلتوقسان بوزداقتارىنا قاتىستى دەرەكتٸڭ بەرٸ سول كەزدە ورىس تٸلٸندە جٷرگٸزٸلگەندٸكتەن, كٸتاپ تا ورىس تٸلٸندە جازىلعان.
جيىنعا قاتىسۋشىلار بۇل ەڭبەكتٸڭ جەلتوقسان تاقىرىبىن زەرتتەۋگە بەت بۇرعان ماماندارعا تاپتىرماس دەرەككٶز بولاتىنىن ايتتى. كٸتاپتىڭ ٸشٸندەگٸ QR-كود ارقىلى وسى تاقىرىپتاعى «اللاجار» فيلمٸن دە كٶرۋگە بولادى.
