مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ 1 قىركٷيەك كٷنگٸ قازاقستان حالقىنا «ەدٸلەتتٸ مەملەكەت. بٸرتۇتاس ۇلت. بەرەكەلٸ قوعام» اتتى جولداۋىندا مەملەكەتتٸڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋىن قامتاماسىز ەتۋدٸڭ ماڭىزدىلىعى جايىندا ٶتە ٶزەكتٸ مەسەلەلەردٸ كٶتەردٸ. وسى تۇرعىدان كەلگەندە جولداۋ ەرەكشە دەپ توپشىلاۋعا بولادى. مەملەكەت باسشىسى ٶز جولداۋىندا جاستار ساياساتىنا قاتىستى بٸرقاتار ماڭىزدى مەسەلەلەرگە دە توقتالىپ ٶتتٸ.
سولاردىڭ بٸرٸ جاستاردى دامىتۋ مەن ولاردى قولداۋعا ارنالعان باعدارلاما قاجەت ەكەنٸن ايتا كەلە: «ەلٸمٸزدٸ يننوۆاتسييالىق جولمەن دامىتۋ ٷشٸن استانادا جەنە الماتىدا قاجەتتٸ ەكوجٷيە قالىپتاستىرۋعا مەن بەرٸلٸپ وتىر. بٸراق مۇنىمەن شەكتەلۋگە بولمايدى. مەن ايماقتارعا بارعاندا دارىندى ەرٸ ويى ۇشقىر, ياعني كرەاتيۆتٸ ازاماتتارمەن ٷنەمٸ كەزدەسەمٸن. بٸز ولاردىڭ ٶز ەلەۋەتٸن تولىق اشۋىنا جاعداي جاساۋىمىز كەرەك. ايماقتاعى جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ نەگٸزٸندە بٸرتۇتاس يننوۆاتسييالىق ەكوجٷيە قۇرۋ قاجەت. ونى ناقتى سەكتورمەن تىعىز ىنتىماقتاسا وتىرىپ جٷزەگە اسىرعان جٶن. بۇل جۇمىستى ەربٸر وبلىس ورتالىعىندا جٷرگٸزۋ كەرەك. استانا حابىنىڭ تەجٸريبەسٸن كەڭٸنەن پايدالانعان جٶن» دەپ توپشىلادى. بٸز بٸلۋٸمٸز كەرەك, ەلٸمٸزدٸڭ بولاشاعى جاستار ەكەندٸگٸن. ەگەر جاستارىمىز بٸلٸمدٸ, بٸلٸكتٸ بولسا ەلٸمٸز قارىشتاپ داميدى, ياعني ەكونوميكامىز كٶتەرٸلەدٸ دەگەن سٶز. سول سەبەپتٸ, قازرگٸ تاڭدا جاڭا ٶمٸرگە قادام باسقان ستۋدەنتتەر مەن جاس عالىمدارعا جاعداي جاساۋدى ودان ەرٸ مەملەكەت تاراپىنان قولداپ, ەرتٷرلٸ باعدارلامالاردى ٸسكە اسىرۋدى تالاپ ەتەدٸ. ناقتىراق ايتساق, ۋنيۆەرسيتەتتەردە جاتاحانالاردىڭ جەتٸسپەۋٸ, عزي-دا جۇمىس ٸستەيتٸن باسپاناسى جوق جاستارعا (جاس وتباسىلارعا) عىلىم جەنە جوعارى بٸلٸم مينيسترلٸگٸنٸڭ تٸكەلەي ارالاسۋىمەن مەملەكەتتٸك باعدارلاما ارقىلى باسپانا مەسەلەسٸن شەشٸپ بەرۋ قاجەت.
سونداي-اق, جوو-ىن بٸتٸرگەن جاس ماماندارعا مينيسترلٸك تاراپىنان جۇمىسقا ورنالاستىرۋ مەسەلەسٸن شەشٸپ بەرگەن وڭدى. جوو وقۋدى بٸتٸرگەن ستۋدەنتتەردەن جۇمىسقا ورنالاستى دەگەن ٶتٸرٸك انىقتاما الدىرتۋدى شەكتەك قاجەت. ٶكٸنٸشكە وراي بۇل ٷردٸس بٸزدە بەلەڭ الىپ تۇر. وسىنداي ولقىلىقتاردى شەشەتٸن بولساق ەلٸمٸزدە جاستار تۇراقتايتىن ەدٸ. وسى كەزدە بەرٸمٸزگە بەلگٸلٸ بٸلٸمدٸ, ويى ۇشقىر كٶپتەگەن جاستار شەتەل اسىپ كەتٸپ جاتىر. وسىنىڭ بارلىعى جاستارعا جاعداي جاساۋدىڭ سالعىرتتىعىنان بولىپ جاتقان دٷنيە. تاعىدا بٸر ايتا كەتەرلٸك مەسەلە بۇل – مەملەكەتتٸك يدەولوگييانىڭ ناشار جۇمىس ٸستەۋٸندە. بٸز جاستاردى وتان سٷيگٸشتٸككە, مەملەكەتكە دەگەن ادالدىققا ٷيرەتۋٸمٸز قاجەت. ونىڭ بارلىعى بالا باقشادان باستالۋعا تيٸس.
پرەزيدەنت جولداۋدا: «وقۋ-اعارتۋ مينيسترلٸگٸ پوپۋليستەردٸڭ جەتەگٸندە كەتپەي, بالالاردىڭ مٷددەسٸن قورعاۋعا تيٸس. بٸلٸمدٸ جەنە بٸرنەشە تٸلدٸ مەڭگەرگەن ۇرپاق بولاشاققا سەنٸممەن قادام باسادى. بٸزدٸڭ كٷشٸمٸز – جاستاردىڭ بٸلٸمٸندە» دەدٸ.
ش.ۋەليحانوۆ اتىنداعى
تاريح جەنە ەتنولوگييا
ينستيتۋتىنىڭ جاس عالىمدار كەڭەسٸنٸڭ مٷشەسٸ, PhD
ت.ەپەنديەۆ
