"يامال ماۋسىمدارى" اۋقىمدى جوباسى قورىتىندىلاندى

"يامال ماۋسىمدارى" اۋقىمدى جوباسى قورىتىندىلاندى

يامال-نەنەتس اۆتونومدى وكرۋگٸ – تٷمەن وبلىسىنىڭ قۇرامىنا كٸرەتٸن رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ سۋبەكتٸسٸ. «يامال» سٶزٸ نەنەتس تٸلٸنەن اۋدارعاندا «جەر شەتٸ» دەگەندٸ بٸلدٸرەدٸ. شىنىمەن, بۇل ايماق اركتيكادا, باتىس سٸبٸردٸڭ سولتٷستٸك جاعىندا ورنالاسقان.

يامال –  دەستٷرلٸ ٷيلەر مەن بايىرعى تۇرعىنداردىڭ كەسٸپتەرٸ مەن زاماناۋي ينفراقۇرىلىمدى بايلانىستىراتىن قىزىقتى ٶڭٸر, جاھاندانۋ جاعدايىندا بٸلٸمدٸ, دامىعان, بٸراق ٶزٸنٸڭ ەرەكشە مەدەنيەتٸن, سالتىن, تۇرمىستىق عۇرپىن ساقتاپ قالعان حالىق.

اتالعان ايماق شالعاي ورنالاسقاندىقتان, يامال جايىندا كٶبٸ بٸلە بەرمەيدٸ, ونىڭ ٶمٸرٸمەن قىزىقپايدى. ۇيىمداستىرىلعان «يامالسكيە سەزونى» جوباسىنىڭ ارقاسىندا تٷرلٸ ەلدەردٸڭ ادامدارى بٸرتە-بٸرتە سۇلۋ تابيعاتى, ٶز مەدەنيەتٸن, تاريحىن, تٸلٸن, دەستٷرلەرٸ مەن عۇرىپتارىن ساقتاعان حالقى بار بۇل ٶڭٸر جايىندا بٸلە باستادى.

2017 جىلعى 15 قاراشادا س. مۇقانوۆ اتىنداعى سولتٷستٸك قازاقستان وبلىستىق ەمبەباپ عىلىمي كٸتاپحاناسىنىڭ كونفەرەنتس زالىندا پەتروپاۆل قالاسىندا يامال-نەنەتس اۆتونومدى وكرۋگٸ پرەزەنتاتسيياسى ٶتتٸ. بۇل – «يامالسكيە سەزونى» اۋقىمدى جوباسىنىڭ سوڭعى ٸس-شاراسى. اتالعان جوبانىڭ ماقساتى مەدەنيەت مەن ٶنەر سالاسىندا ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ, سونداي-اق رەسەي فەدەراتسيياسى جەنە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ شەكارالاس ايماقتارىندا ديپلوماتييالىق بايلانىستى نىعايتۋعا باعىتتالعان جاڭا جوبالاردى قۇرۋ بولىپ تابىلادى.  

ۇيىمداستىرۋشىلار يامال-نەنەتس اۆتونومدى وكرۋگٸنٸڭ حالىقارالىق جەنە سىرتقى ەكونوميكالىق بايلانىستار دەپارتامەنتٸ, سولتٷستٸك قازاقستان وبلىسىنىڭ ەكٸمدٸگٸ, س. مۇقانوۆ اتىنداعى سولتٷستٸك قازاقستان وبلىستىق ەمبەباپ عىلىمي كٸتاپحاناسى, سونداي-اق قورعان وبلىسىنداعى يامال-نەنەتس اۆتونومدى وكرۋگٸنٸڭ ٶكٸلدٸگٸ بولدى.

ٸس-شارا باستالماس بۇرىن «يامالسكيە سەزونى ۆ كازاحستانە» كٶرنەكٸ كٸتاپ كٶرمەسٸ, «يامال. مير. اركتيكا. ليۋدي» فوتوكٶرمەسٸ رەسٸمدەلدٸ. رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ حالىق سۋرەتشٸسٸ گەرمان تراۆنيكوۆتىڭ سۋرەتتەر كٶرمەسٸ ۇسىنىلدى, ونىڭ جۇمىستارى وبلىستىق بەينەلەۋ ٶنەرٸ مۇراجايىندا قويىلعان.

رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ قورعان وبلىسىنداعى يامال-نەنەتس اۆتونومدى وكرۋگٸ ٶكٸلدٸگٸ باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ەلەنا رۋدوۆسكايا جوبانى ٸسكە اسىرۋ اياسىندا ٸس-شارانى ۇيىمداستىرۋدا جەردەم كٶرسەتكەنٸ ٷشٸن العىس سٶزدەرٸن بٸلدٸردٸ. ول سولتٷستٸك قازاقستانمەن, ەسٸرەسە مەدەنيەت پەن ٶنەر سالاسىندا بۇرىننان دوستىق ورناعانىن اتاپ ٶتتٸ. «بٸزدٸڭ مەدەني ٶزارا الماسۋىمىز حالقىمىز بەن ەلٸمٸزدٸڭ دوستىق قارىم-قاتىناستارىن نىعايتۋعا سەپتٸگٸن تيگٸزەدٸ». سٶيتٸپ, يامال-نەنەتس اۆتونومدى وكرۋگٸ حالىقارالىق جەنە سىرتقى ەكونوميكالىق بايلانىستار دەپارتامەنتٸنٸڭ اتىنان مەدەنيەت, مۇراعاتتار جەنە قۇجاتتاما باسقارماسىنا, وبلىستىق تاريحي-ٶلكەتانۋ مۇراجايىنا, س. مۇقانوۆ اتىنداعى وبلىستىق ەمبەباپ عىلىمي كٸتاپحاناسىنا, سولتٷستٸك قازاقستان وبلىستىق قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنا العىس حاتتار مەن ەستەلٸك سىيلىقتار تابىستالدى.

كەزدەسۋ بارىسىندا سولتٷستٸك قازاقستان وبلىستىق قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى حاتشىلىعىنىڭ مەڭگەرۋشٸسٸ نايل ساليموۆ: «بٸز ٶزگەرٸستەر مەن قىزىقتى وقيعالار دەۋٸرٸندە ٶمٸر سٷرەمٸز. جۋىردا مەملەكەتتەر باسشىلارى نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆ جەنە ۆلاديمير ۆلاديميروۆيچ پۋتيننٸڭ قاتىسۋىمەن رەسەي-قازاقستان ٶڭٸرارالىق ىنتىماقتاستىق فورۋمى ٶتتٸ. فورۋم اياسىندا 2018 جىلى ۇقساس ٸس-شارانى پەتروپاۆل قالاسىندا ٶتكٸزۋ جايىندا حابارلاندى. بۇل ەلدەردٸڭ مىقتى دوستىق قارىم-قاتىناسىن كٶرسەتەدٸ», - دەدٸ.

سونىمەن بٸرگە نايل ساليموۆ «روسسييا ي كازاحستان – دۆا كرىلا ۆەچنوي درۋجبى» گۋمانيتارلىق-مەدەني اكتسيياسىنىڭ اياسىندا ٶتكٸزٸلگەن كەزدەسۋ مەدەنيەتتٸڭ دامۋىنا, ەكٸ ەل حالىقتارىن بايىتۋعا وڭ ەسەر ەتەتٸندٸگٸن اتادى.

ٸس-شارا سوڭىندا كونستانتين يامزين جەنە يرينا يۋن ۇلتتىق اسپاپتاردى قولدانۋمەن نەنەتس تٸلٸندە ەندەر شىرقادى. كٶرەرمەندەر ەرتٸستەردٸ دۋ قول شاپالاقپەن قارسى الىپ, ولاردىڭ تۋىندىلارىن سٷيسٸنە تىڭدادى.

ٸس-شارادان كەيٸن بارلىق تٸلەك بٸلدٸرۋشٸلەر نەنەتس حالقىنىڭ دەستٷرلٸ تاعامدارىنان اۋىز تيدٸ, دەمٸ بەرٸنە ۇنادى.

ٸس-شاراعا پەتروپاۆل قالاسى شىعارماشىلىق زييالىلارى جەنە جۇرتشىلىق ٶكٸلدەرٸ, وبلىستىق قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مٷشەلەرٸ, كٸتاپحانالار, مۇراجايلار قىزمەتكەرلەرٸ, كوللەدجدەر, م. قوزىباەۆ ات. سقمۋ وقىتۋشىلارى مەن ستۋدەنتتەرٸ, جۇرتشىلىق, باق قاتىستى.