Baq.kz اگەنتتٸگٸ قازاق راديوسىنىڭ 100 جىلدىعىنا ارنالعان سۇحباتتار سەريياسىن جالعاستىرادى. كەلەسٸ قوناق – قازاق راديوسىندا 40 جىلعا جۋىق ديكتور بولعان ۇلجان پارماشقىزى.
- ۇلجان اپاي, قازاق «مىڭنىڭ تٷسٸن بٸلگەنشە, بٸردٸڭ اتىن بٸل» دەيدٸ. سٸزدٸڭ اتىڭىزعا قانىق حالقىڭىز, ٶمٸربايانىڭىزدان حابارسىز ەكەنٸ انىق. ەندەشە, ەڭگٸمەنٸ ٶزٸڭٸزبەن تانىسۋدان باستاساق...
- مەن 1947 جىلى جامبىل وبلىسى جۋالى اۋدانى ىنتىماق اۋىلىندا دٷنيەگە كەلدٸم. سول ٶڭٸردەگٸ شاقپاق اتا اۋىلىندا ساعىندىقوۆ اتىنداعى ورتا مەكتەپتٸ بٸتٸرگەننەن كەيٸن الماتىداعى ٶنەر ينستيتۋتىنا تٷسٸپ, ونى 1970 جىلى ەرتٸس بولىپ بٸتٸردٸم عوي. سول جىلدان باستاپ قازاق رەسپۋبليكالىق راديوسىندا 40 جىل ديكتور بولىپ قىزمەت ەتتٸم.
- دەمەك ۋنيۆەرسيتەتتٸ بٸتٸرە سالا, بٸردەن راديوعا كەلگەن ەكەنسٸز عوي?
- يە, رەسپۋبليكانىڭ تٷكپٸر-تٷكپٸرٸنەن كەلەتٸن حابارلارمەن قوسا, ٶنەر, تاعى دا باسقا سالا جايىندا راديوكومپوزيتسييالار جاسايتىن ەدٸك. ول – ۇلى جىراۋ جامبىل جاباەۆ, قازاق توپىراعىنان شىققان اسا تانىمال ساياسي جەنە مەدەنيەت قايراتكەرٸ ٸليياس وماروۆ, قازاقتىڭ بەتكە ۇستار اقىندارى مۇقاعالي ماقاتاەۆ پەن جۇمەكەن نەجٸمەدەنوۆ, الاشتىڭ ارداقتىسى احمەت بايتۇرسىنۇلى, حالىق باتىرى باۋىرجان مومىشۇلى, جازۋشى-اۋدارماشى قۇرمانبەك ساعىندىقوۆ, تاماشا عالىم مٷسٸلٸم بازارباەۆ, جاسىنداي جارق ەتكەن باۋىرجان ٷسەنوۆ, جازۋشى دٷكەنباي دوسجان جەنە تاعى باسقا دا تالانت يەلەرٸ جايلى «قالامگەر» حابارى بويىنشا جاسالعان راديوكومپوزيتسييالار ەدٸ. وسى ەڭبەگٸمنٸڭ ارقاسىندا قازاقستان مەدەنيەت مينيسترلٸگٸنٸڭ بٸرنەشە مەرتە «قۇرمەت» گروموتاسىمەن ماراپاتتالدىم, حالىقارالىق جامبىل سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى اتاندىم, تەلەراديو بايقاۋىنىڭ «التىن جۇلدىز» يەگەرٸ, جەزتاڭداي ديكتور ەنۋاربەك بايجانباەۆ اتىنداعى جەنە اقىن ەبدٸراشتىڭ جاراسقانى اتىنداعى سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى بولدىم. بٷگٸنگٸ تاڭدا ٶزٸم تۋىپ-ٶسكەن جۋالى اۋدانىنىڭ قۇرمەتتٸ ازاماتى اتانىپ وتىرمىن.
- بٸر سٶزبەن ايتقاندا ەلٸمە ەتكەن ەڭبەگٸم ەلەندٸ دەيسٸز عوي?
- ەرينە, حالقىڭا قىلعان قىزمەتٸڭ ەرتە مە كەش پە باعالانباي قويمايدى.
- ەندٸ ەڭگٸمە ارناسىن قىرىق جىل عۇمىرىڭىزدى ارناعان قاسيەتتٸ قارا شاڭىراققا قاراي بۇرساق...
- قازاق راديوسى مەن ٷشٸن ٶتە قاستەرلٸ ۇعىم. ٶيتكەنٸ سانالى عۇمىرىمنىڭ 40 جىلعا تاياۋ ساليقالى سەتتەرٸنٸڭ دەنٸ وسى ۇيىمنىڭ قاسيەتٸن سارالاۋدان تۇرادى. ٶزٸنە دە تابانى كٷرەكتەي 100 جىل تولىپ وتىر. بۇل بٸر عۇمىر ٷشٸن كٶپ ۋاقىت كٶرٸنگەنٸمەن, تاريح ٷشٸن ەپ-سەتتٸك مەرزٸم.
اشارشىلىقتىڭ اششى زاپىرانى, قۋعىن-سٷرگٸننٸڭ قىم-قۋىت سوقپاقتارى, الاپات سوعىستىڭ ٶكپەك جەلٸ – بەرٸ دە وسى راديو ارقىلى ەلگە جەتٸپ جاتتى. بەرٸ دە تاسپالانعان تاريح.
- دەمەك, راديو – زامان تىنىسى, دەۋٸر ٷنٸ دەيسٸز عوي?
- دەل سولاي. ونىڭ بٸر عانا «التىن قورىنىڭ» ٶزٸن الايىق. كٸمدەردٸڭ ٷنٸ, كٸمدەردٸڭ داۋىسى جوق دەيسٸز?! سول داۋىستار مەن ەۋەندەر بٸزدٸڭ بۋىننىڭ, كەيٸنگٸ تولقىننىڭ جٷرەگٸنە جاقىن ٷندەر بولدى. ميلليونداردىڭ مٸندەرٸ – قازاق راديوسى – رەسپۋبليكا مەدەنيەتٸنٸڭ بەل ومىرتقاسى, ٷكٸلٸ ٷنٸ. سۋساپ وتىرعان حالىقتى اعىل-تەگٸل حابارعا, جاڭالىققا قاندىرعان باستاۋ بۇلاعى. ول دٷنيەگە كەلگەن كەزدە قازاق ەلٸ تٷگەل ساۋاتتى دا ەمەس, حات تانىمايتىندار, قاعاز ۇستامايتىندار كٶپ ەدٸ. ونداي قاۋىم ٷشٸن راديو تەك جارشى بولىپ قانا قويماي, اعارتۋشى دا بولا بٸلدٸ.
- سٸز راديوعا كەلگەن سوناۋ 70-جىلدار بۇل قارا شاڭىراق قازاق رۋحانيياتىنىڭ مارقاسقالارى ات باسىن تٸرەر اقورداسى ٸسپەتتٸ ەدٸ?
- ەل-فارابي بابامىز ٶز تراكتاتتارىنىڭ بٸرٸندە «ۇلى داڭق ەشقاشان قۇلامايتىندارعا ەمەس, قۇلاي جٷرٸپ ٶز اياعىنان قايتا تۇرعاندارعا كەلەدٸ» - دەگەن ەكەن. سول سەكٸلدٸ ۇلتتىق اقپاراتتىڭ قاستەرلٸ ورداسى – قازاق راديوسى دا تٷرلٸ كەزەڭدەردە ەلمەن بٸرگە باسقا تٷسكەن نەۋبەتتٸ كەشٸپ, ەلمەن بٸرگە ەڭسە كٶتەرٸپ وتىردى عوي. جاڭا ٶزٸڭ ايتىپ وتىرعانداي, وسىناۋ قاسيەتتٸ شاڭىراقتىڭ بيٸك مٸنبەرٸنە جىر الىبى جامبىل, قارا سٶزدٸڭ قايىعى مۇحتار ەۋەزوۆ, قازاق عىلىمىنىڭ اتاسى قانىش سەتباەۆ, كٷي پەرٸشتەسٸ دينا, ەلٸمٸزدٸڭ داڭقتى ۇلدارى باۋىرجان مومىشۇلى, مەلٸك عابدۋللين, كٷمٸس كٶمەي كٷلٸش, ت.ب. قاتارلى ۇلت مٷددەسٸ جولىندا ايانباي تەر تٶككەن حالقىمىزدىڭ كٶپتەگەن اياۋلى ۇل-قىزى جيٸ كٶتەرٸلٸپ, كٶكەيكەستٸ سٶزدەرٸن كٶپشٸلٸككە ارنادى.
اقيىق اقىن مۇقاعالي ماقاتاەۆ, اتاقتى ەنشٸ ەرمەك سەركەباەۆ, تالانتتى ساحنا ساڭلاعى زەمزەگٷل شەرٸپوۆا قاتارلى اعا-ەپكەلەرٸمٸز ەۋەلٸ كٶپشٸلٸككە راديو-ديكتور رەتٸندە تانىلعان.
قازاقتىڭ نەبٸر كوريفەيلەرٸ – زييالىلارى, اكادەميكتەر, عالىمدار, اقىن-جازۋشىلار, ەرتٸستەر كەلەتٸن ول كەزدە. كٷندەي كٷركٸرەگەن سىرباي اعانى, مۇقاعاليدى, جۇمەكەن مەن سافۋاندى, عافۋ اعانى وسى راديونىڭ ماڭىنان جيٸ كٶرەتٸن ەدٸك. شەمشٸ اعا مەن ەبٸلاحات ەسپاەۆ تا وسى راديودان تابىلاتىن. بٸر قىزىعا سول كەزدە قازاقتىڭ يگٸ جاقسىلارى بٸرٸن-بٸرٸ ٸزدەپ جٷرەتٸن. بٸر-بٸرٸن كٶرۋگە, ەڭگٸمەلەسۋگە, سىرلاسۋعا قۇشتار بولاتىن.
- ۇلجان اپاي, راديو ارداگەرلەرٸ اراسىندا ەرتەدەن قىزمەت ٸستەگەن جانداردىڭ بٸرٸ ٶزٸڭٸز ەكەنسٸز. تٸپتٸ ەيگٸلٸ مينا اپامىزدىڭ قاسىندا دا ونشاقتى جىل بٸرگە جٷرٸپسٸز. راديو تاريحى جايلى, قۇرىلعان كەزٸ تۋرالى ايتۋشى ما ەدٸ سول كەزدەگٸ ٷلكەندەر?
- ٶز بولمىسىمەن ەرەسەن ٸس تىندىرىپ كەلە جاتقان بۇل قارا شاڭىراق – قازاق راديوسى – ەربٸر كٶزٸ اشىق, كٶڭٸلٸ وياۋ قازاققا ەتەنە تانىس. ەر سەتٸ, ەر مەزەتٸ ەلەۋلٸ وقيعالارعا تولى. تۋعان ەلٸمٸز ٷشٸن, ٶز انا تٸلٸمٸز ٷشٸن اۋاداي قاجەت.
بٸلٸكتٸ مامان عالىمدارىمىزدىڭ مۇراعاتتاردى اقتارىپ, زەرتتەۋلەرٸنٸڭ نەتيجەسٸندە راديو ٷنٸنٸڭ العاش قازاق اسپانىنا, ەۋە تولقىنىنا شىققان سەتٸ ناقتى انىقتالدى. سول كەزدەگٸ قازاق ورتالىق اتقارۋ كوميتەتٸنٸڭ مەملەكەتتٸك راديو اشۋ جٶنٸندەگٸ قاۋلىسى 1921 جىلعى 29 قىركٷيەكتە قابىلدانعان ەكەن. جەنە بٸر قۋانارلىعى بۇل يدەيانىڭ باسىندا الاشتىڭ ارداقتى ازاماتتارىنىڭ بٸرٸ – احمەت بايتۇرسىنۇلى تۇر ەمەس پە?!
قازاق راديوسى ەل باسىنا كٷن تۋعان نەبٸر اۋىر كەزەڭدەردە, ەسٸرەسە ەكٸنشٸ دٷنيەجٷزٸلٸك سوعىس جىلدارىندا ەرەسەن رٶل اتقاردى عوي. كەڭەس ەسكەرٸنٸڭ نەمٸس-فاشيست باسقىنشىلارىمەن سوعىسىنىڭ بەتالىسىن, قييان-كەسكٸ ۇرىستاردىڭ حابارىن, جەر-جاھاندا بولىپ جاتقان باسقا دا جاڭالىقتاردى, قالادا دا, دالادا دا كٶشە-كٶشەدە ٶزدەرٸ قولدان ٸلگەن باعانا باسىنداعى ٷنتاراتقىشتار (راديورەپرودۋكتور) ارقىلى ەستٸپ, بٸلٸپ وتىردى عوي ول كەزدە. سوعىستان كەيٸنگٸ اۋىر كەزەڭدە دە راديو جۇرتقا اقپارات تاراتۋمەن عانا شەكتەلمەي, ەلدٸڭ ەڭسەسٸن كٶتەرٸپ, ەرتەڭگە دەگەن سەنٸمٸن ارتتىرۋمەن بولدى. مال-جاننىڭ اماندىعىنان كەيٸن «نە حابارىڭ بار?» دەپ سۇرايتىن دالا تۇرعىندارى ٷشٸن بۇل ناعىز ۇمىتىلماس وقيعا ەدٸ.
كەشەگٸ ەكٸنشٸ دٷنيەجٷزٸلٸك سوعىستىڭ باستالعانى تۋرالى سۋىق حاباردى دا, سول سوعىستىڭ اياقتالعانى تۋرالى قۋانىشتى حاباردى دا جۇرت جينالىپ, وسى كٶشە راديوسىنان ەستٸگەن. وسىناۋ بايتاق دالانى تەك راديو عانا يگەرە الدى. سودان جىلدار ٶتكەن سايىن ٶمٸر ٶزگەرە بەردٸ. بايلانىس تەحنيكاسى دا جاڭارا تٷستٸ. كٶشەدەگٸ راديو ەندٸ ٷي-ٷيگە كٸردٸ, تٶردەن ورىن الدى. ەندٸ وتباسى ادامدارى بٸرگە تىڭدايتىن بولدى. ال شاعىن, قولعا ۇستاپ جٷرۋگە ىڭعايلى ترانزيستورلار شىققاننان كەيٸن راديو ەربٸر ادامنىڭ جەكە سىرلاسىنا, ويشا سٶيلەسەتٸن مۇڭداسىنا اينالدى.
ٶتكەن عاسىردىڭ عالامات داۋىستارىن ەستيتٸن بولدىق. ەمٸرە مەن يسانىڭ, كٷلەش پەن شابالدىڭ, ەرمەكتٸڭ, ديكتور بايجانباەۆتىڭ ٷندەرٸ حالىق قۇلاعىندا قالىپ, ساناسىنا سٸڭدٸ. «التىن قوردا» قانشاما جازۋشىلاردىڭ, عالىمداردىڭ داۋىستارى, ٷندەرٸ سٶزدەرٸ قالدى. باعالاي باعالاي بٸلسەك بۇل جەدٸگەرلەر قازاق ٷشٸن باعا جەتپەس بايلىق.
- راديونى راديو ەتٸپ تۇرعان – ميكروفون سەكٸلدٸ, مەنٸڭ ويىمشا.
- دۇرىس ايتاسىڭ. ميكروفون دەگەن كەرەمەت قاسيەتتٸ كٷش. ال راديونىڭ قاسيەتٸ – سەنٸڭ ٷيٸڭنەن تٶر ٸزدەمەيدٸ, سەنٸڭ ۋاقىتىڭدى المايدى. ونى سەن شارۋاڭدى تىندىرىپ جٷرٸپ تە تىڭداي بەرەسٸڭ. بۇل – راديونىڭ قۇدٸرەتٸ, ەرەكشەلٸگٸ. تىڭدايتىنىڭ – ديكتوردىڭ ٷنٸ, داۋىسى.
- ديكتور دەمەكشٸ, ٶمٸر بويى ديكتورلىقپەن اينالىستىڭىز عوي, وسى تۋرالى ايتىڭىزشى?
- ديكتور – حابار دايىنداۋشى رەداكتور مەن راديو تىڭداۋشىنىڭ اراسىنداعى دەنەكەر, بار جاڭالىقتى جەتكٸزۋشٸ ادام.
جان ەلەمٸڭٸزدٸ باۋراپ, ەدەمٸ سەزٸمگە بٶلەيتٸن داۋىستىڭ ەسەرٸنەن كٶپكە دەيٸن ارىلا الماي, قايتا-قايتا تىڭداۋعا قۇشتار ەتٸپ قوياتىن قوڭىر ٷن بولادى. شىعارماشىلىق دەگەنٸمٸز ادامعا ەشقانداي دەرٸ-دەرمەكتٸ, كٷش-قۋاتتى كەرەك ەتپەي-اق, عاجايىپ سەتتٸ باستان ٶتكەرۋگە مٷمكٸندٸك بەرەتٸن, تٸلمەن ايتىپ جەتكٸزە المايتىن تىلسىم بٸر دٷنيە.
داۋىس ىرعاعىن ورىندى پايدالانۋ, مەتٸننٸڭ قاي تۇسىنا اسا مەن بەرٸلۋٸ كەرەك, قاي سٶزگە ەكپٸندٸ ەرەكشە تٷسٸرگەن دۇرىس, وسىنىڭ بەرٸنە اسا زەيٸن قويىپ, تارازىلاپ المايىنشا, حاباردىڭ بار بولمىسىن تىڭدارمانعا جەتكٸزۋ قيىن.
ديكتورلىق – جاسىرىناتىن جەرٸڭ جوق, ەل الدىنداعى كەسٸپ. اسا جاۋاپكەرشٸلٸگٸ مول, قيىن دا, قىزىقتى ەڭبەك. سەل مٷلت كەتسەڭ كٶپشٸلٸكتٸڭ كٶڭٸلٸن قالدىرۋىڭ مٷمكٸن. ەرٸ ونى كٸرپيياز تىڭداۋشى كەشٸرە دە بەرمەيدٸ. جاراتۋشى يەمٸز ادامزات بالاسىنا دارىن با, ەلدە قابٸلەت پە, ەيتەۋٸر بٸر نەرسەگە بەيٸم قاسيەت سىيلايتىن سەكٸلدٸ.
راديو ديكتورلارىنىڭ سٶيلەپ تۇرعان داۋىسىن عانا ەستٸپ, سول داۋىس ارقىلى ساناڭىزدا بەينە جاسايسىز, ويشا سۋرەت سالاسىز, مٸنەز-قۇلقىن سارالايسىز. داۋىس ەرەكشەلٸگٸ سول – بەرٸ بٸلٸنٸپ تۇرادى. داۋىس ارقىلى سٸزدٸڭ ٷيدٸڭ بٸر مٷشەسٸندەي ساعىنا قاۋىشاسىز.
ٶزٸم بالا كەزٸمدە وسى ەسەم ىرعاق پەن سٷيكٸمدٸ ٷندەردٸ تىڭداپ وتىرىپ, ٶزدەرٸ دە كەلٸستٸ, ەدەمٸ ادامدار شىعار دەپ ويلايتىنمىن. كەيٸن بٸلٸم الىپ, ەسەيٸپ, راديو ٷيٸنە ديكتورلىققا قىزمەتكە ورنالاسىپ, بەرٸمەن تانىسىپ, كٶزٸم جەتكەنٸ – شەتٸنەن داۋىستارى سەكٸلدٸ ەدەمٸ ادامداردى كٶردٸم.
- راديوديكتورلىققا قابىلاۋدا قانداي تالاپ قويىلاتىن ەدٸ?
- راديو بولسىن, تەلەارنا بولسىن ول كەزدە ەسٸرەسە ديكتورلىققا جايدان-جاي قابىلداي سالمايدى. «ديكتور – راديونىڭ ايناسى» دەيتٸنٸ دە سودان بولار. ونىڭ دا اسا جاۋاپتى, جوعارى تالاپ, تالعام, كەز كەلگەننٸڭ تٸسٸ باتپايتىن كٷردەلٸ شارتتارى بولاتىنى بەلگٸلٸ. قاي جىلدارى بولماسىن راديو ٷيٸنٸڭ ەسٸگٸن يمەنە اشىپ, ميكروفونعا قورقا-قورقا جاقىنداعان جاستاردىڭ الدىڭعى اعا-ەپكەلەردەن كٶرگەنٸ, تٷيگەنٸ – ٷلكەن مەكتەپ ەدٸ. ولار – ەنۋاربەك بايجانباەۆ, مەمبەت سەرجانوۆ, مىرزابەك قۋاتباەۆ, اپايلار – مينا سەيٸتوۆا, قاتيرا ەزٸمباەۆا, سارا ومارحودجاەۆا, جاڭىل بٸرجانوۆا, جەنەل اسقاروۆالار. بٸز وسى مەكتەپتەن ٷيرەنگەن ەدٸك. الدىڭعىلار سالعان سوقپاقپەن جٷردٸك. ٶمٸر ساباقتارى ٷيرەتتٸ. ول كٸسٸلەردٸڭ بٸر-بٸرٸنە دەگەن سىيلاستىعى, نيەتتەرٸ ەرەكشە بولاتىن. بٸر-بٸرٸن ەركەلەتٸپ, «ەنەش», «مەكە», «سەكە» دەپ قانا سٶيلەيتٸن ەدٸ. وسى ٷلكەندەردٸڭ ٸشٸندە سۇراپىل سوعىسقا قاتىسقان تەك ەنۋاربەك اعا بولاتىن. سانسىز ۇرىستىڭ بٸرٸندە باسىنداعى كاسكاسىن وق تەسٸپ, اۋرۋحاناعا تٷسەدٸ. ۇزاق ەمدەلٸپ, ەلگە 1943 جىلى قايتادى. سول كەزدە الماتىنىڭ كٸشكەنتاي راديو ٷيٸندە حابار جٷرگٸزٸپ تەك مينا اپاي عانا وتىرادى. سول جىلدارى حالىققا العاشقى حابارلاردى جەتكٸزگەن – مينا سەيٸتوۆا اپامىز. سوعىس كەزٸ عوي. ەنۋاربەك اعا جۇمىس ٸزدەپ راديو ٷيٸنە كەلەدٸ. سوعىس سالعان جاراسى ەلٸ جازىلماعان ادام اۋىر جۇمىسقا جارامايدى. ەڭ وڭتايلىسى وسى بولار دەپ ميكروفون الدىنا وتىرىپ, مەتٸن وقۋدى باستايدى. مينا اپام جيىرما جاستاعى جارالى جاۋىنگەرگە ٸزەتٸن جاساپ, جۇمىسقا قابىلدانعانىن ايتىپ وتىراتىن.
- راديو ارداگەرلەرٸنٸڭ ەڭگٸمەسٸنەن مينا سەيٸتوۆا اپامىز جايلى جيٸ ەستيمٸز. ول كٸسٸنٸڭ احمەت بايتۇرسىنۇلىنىڭ جيەن كەلٸنٸ ەكەنٸن دە بەرتٸن بٸلدٸك. جالپى مينا اپامىز جايلى ايتىپ بەرٸڭٸزشٸ?
- مارقۇم مينا اپامىزبەن سەكسەنٸنشٸ جىلدارعا دەيٸن – ون جىلداي قىزمەتتەس بولدىم. قازاق راديوسىنىڭ ٶركەندەۋٸنە بارلىق كٷش-جٸگەرٸن جۇمساعان كٸسٸ ەدٸ. ٶمٸرٸنٸڭ سوڭعى كەزٸندە, تٸپتٸ ەر كٷنٸ راديو ٷيٸنە كەلٸپ, بٸر عانا كونتسەرت جٷرگٸزٸپ كەتەتٸن. ٷنەمٸ اقىلىن ايتىپ وتىراتىن.
«سەنٸ تىڭداپ وتىرعان جاننىڭ ساناسىنا جەتكٸزٸپ, اسىقپاي, ەربٸر ەرٸپتٸ دٶڭگەلەنتٸپ وقۋعا تىرىسىڭدار. ورناتقان جەرٸنە قورعاسىنداي قۇيىلا قالاتىن ەسەم ەستٸلەتٸن, ورنىقتى سٶز بار دا, قىلپىلداپ ۇشىپ كەتكەلٸ تۇرعان تورعايداي ۇشقالاق سٶز بار. سەندەردٸ راديوتىڭدارمان «ٷن دارابوزدارى» دەپ قابىلدايدى. ٷلگٸ الادى» - دەيتٸنٸ ەسٸمدٸ. يە قازاق حالقىنىڭ ۇلتتىق سانا-سەزٸمٸن, دٷنيەتانىمىن, ٶسكەلەڭ مەدەنيەتٸن قالىپتاستىرۋ كەرەك. سول كەزدە بۇل بٸزدٸڭ قاسيەتتٸ بورىشىمىز بولعان ەدٸ.
- ەڭگٸمەڭٸزگە راحمەت!
