بيىلعى وقۋ جىلىنان باستاپ قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق ۇلانىندا جاڭا جوبا قولعا الىندى. جاستاردى ەلدٸككە تەربيەلەيتٸن پاتريوتتىق ٸس-شارا «ەلباسى ساباقتارى» دەپ اتالادى.
اتالعان ساباقتار قۇقىقتىق تەرتٸپ ەسكەرلەرٸنٸڭ رەسپۋبليكاداعى بارلىق قۇرىلىمدىق ەسكەري بٶلٸمدەرٸندە ٶتكٸزٸلەتٸن بولادى. ەسكەرگە رۋح بەرۋشٸ تەربيەشٸ وفيتسەرلەر وتان كٷزەتٸندە جٷرگەن جاۋىنگەرلەرگە, جالپى ەسكەري ۇجىمنىڭ ەر مٷشەسٸنە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ, ەلباسى نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆتىڭ سىندارلى ساياساتى مەن تەۋەلسٸزدٸك جىلدارى ەلٸمٸزدٸڭ جەتكەن جەتٸستٸكتەرٸ جايلى كەڭ تۇرعىدا تٷسٸندٸرٸپ, تەربيە ساعاتى رەتٸندە دەرٸس ٶتكٸزەدٸ. ەلباسى ساباقتارى ەر تٷرلٸ تاقىرىپتاردى قامتىعان. مەسەلەن, «ەلباسىنىڭ وتان جايلى ايتقاندارى», «ەلباسىنىڭ حالىقتار دوستىعى مەن بٸرلٸگٸ جايلى ۇلاعاتتارى», «ەلباسىنىڭ وتباسى جايلى ايتقاندارى», «ەلباسىنىڭ ەل تاريحى جايلى ايتقاندارى», «ەلباسىنىڭ ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك جايلى بايلامدارى» جەنە تاعى باسقا پرەزيدەنتٸمٸزدٸڭ اسا ٶزەكتٸ تولعام-ويلارى جاۋىنگەرلٸك ۇجىم مٷشەلەرٸنٸڭ رۋحىن كٶتەرۋ مەن شىڭداۋعا جولباسشى تەربيە ٶزەگٸ رەتٸندە الىنعان.
العاشقى ساباق الماتى قالاسىنداعى ۇلتتىق ۇلاننىڭ «وڭتٷستٸك» ٶڭٸرلٸك قولباسشىلىعىندا تەربيەشٸ وفيتسەرلەرمەن جەنە ەسكەري قوعامدىق ۇيىمداردىڭ ٶكٸلدەرٸمەن ٶتكٸزٸلدٸ. شىمىلدىق اشار ساباقتىڭ تاقىرىبى: «ەلباسىنىڭ تٸل تۋرالى جەنە ۇلتتىق كود جايلى ايتقان تولعامدارى» دەپ اتالدى. ساباق بارىسىندا قازاق تٸلٸنٸڭ لاتىن ەلٸپبيٸنە اۋىسۋ مەسەلەلەرٸ, ەلٸمٸزدەگٸ ٷشتٸلدٸلٸك ساياساتى مەن قازاق تٸلٸنٸڭ ۇلتتىق كودى مەن قازاق حالقىنىڭ مەدەنيەتٸن ساقتاۋداعى ايرىقشا رٶلٸ كەڭٸنەن ايتىلدى.
سونداي-اق, شارا بارىسىندا ەلباسىنىڭ مەملەكەتتٸك تٸل جەنە شەت تٸلدەر جايلى ايتقان وي-تولعامدارى باسىلعان بەينە-اۋديو جازبالار تىڭدارمان نازارىنا ۇسىنىلدى.
– ەلباسى حالقىمىزدىڭ ارقا سٷيەر الىپ تۇلعاسى, تاۋ تۇعىرى. نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆتىڭ وسى ۋاقىتقا دەيٸنگٸ اتقارىپ جاتقان تولاعاي ٸستەرٸنە بارشامىز كۋەگەرمٸز. حالقىن شەكسٸز سٷيٸپ, ەلٸنٸڭ بٸر قاجەتٸنە جاراسام دەپ تىنىم تاپپاي جٷرگەن ٶز ۇلتىنىڭ اسىل پەرزەنتٸ, ەلباسىمىزدىڭ ارقاسىندا شيرەك عاسىر ۋاقىتىنىڭ ٸشٸندە ەلٸمٸز جارقىن دامۋ جولىنان ٶتتٸ. كەزٸندە ارمان بولعان يگٸ ٸستەرٸمٸز جٷزەگە اسىپ وتىر. قازاق حالقى ٶزگە ەلدەرمەن تەرەزەسٸ تەڭ, كەرەگەسٸ كەڭ تۇرعىدا دامىپ, ٶركەندەپ كەلەدٸ. بۇل ەلدٸڭ ماڭدايىنا بٸتكەن باق. ەلباسىنىڭ وسى ۋاقىتقا دەيٸن ايتىپ كەلە جاتقان وي-تولعامدارى ٷلكەن تەربيەلٸك مەنگە يە. ٶزدەرٸڭٸز بٸلەتٸندەي, تۇڭعىش پرەزيدەنتٸمٸز الۋان تاقىرىپتاردا ەر جيىن, كەڭەستەردە, ٶزٸنٸڭ جازعان كٸتاپتارىندا, ماقالالارىندا ٷلكەن كەلەلٸ ويلار, ەلٸمٸزدٸ جارقىن بولاشاققا باستار باعدارلاردى كٶرسەتٸپ كەلەدٸ. مەسەلەن, تٸل, شەكارا, ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك, يادرولىق قارۋلانۋدىڭ ادامزاتقا قاتەرٸ, ۇلتارالىق دوستىق, وتان, تۋعان جەر, ۇلت, تاعى دا كٶپتەگەن تاقىرىپتاردا ايتقان ويلارى جەكە ازاماتتى دا, ۇجىمداردى دا تەربيەلەۋگە پايدالانىلار تۇنىپ تۇرعان قاينار كٶز. مٸنە, بٸز وسىنى ەسكەرٸپ, ەندٸگٸ كەزەكتە ەلباسىنىڭ سٶزدەرٸن دەيەككە الا وتىرىپ, جەكە قۇرامدى تەربيەلەمەكپٸز. ەلباسىنىڭ ايتقان ەر تاقىرىپتاعى ويلارى بٸر, بٸر ساعات بولىپ جٸكتەلٸپ, ماماندارىمىزبەن مۇراعاتتان الىنعان بەينەجازبالارىمەن دەيەكتەلٸپ, جەكە قۇرامعا ۇسىنىلاتىن بولادى, – دەيدٸ «وڭتٷستٸك» ٶڭٸرلٸك قولباسشىلىعى قولباسشىسىنىڭ تەربيە جەنە ەلەۋمەتتٸك-قۇقىقتىق جۇمىستار جٶنٸندەگٸ ورىنباسارى پولكوۆنيك سابىرجان سٷلەيمەنوۆ.
جوبانى ۇيىمداستىرۋشىلار, تەربيەلٸك-تانىمدىق ساباقتاردىڭ باستى ماقساتى – وتان قورعاۋشىلاردى ەلدٸ سٷيۋگە, حالىققا, ەلباسىنا قالتقىسىز قىزمەت ەتۋگە تەربيەلەۋ, ەسكەري قىزمەتشٸلەردٸڭ قوعامدىق-ازاماتتىق ٶمٸرگە بەلسەندٸ ارالاسۋىنا سەپتەسۋ, تۇلعالار بويىندا شەشەندٸك ٶنەردٸ دامىتۋ ەكەنٸن ايتادى.
ارمان وكتيابر
