ۇلتتىق بانك تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى ەلييا مولدابەكوۆا قاراشا ايىنداعى ۆاليۋتا نارىعى تۋرالى ايتتى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
ونىڭ ايتۋىنشا, اقش-تاعى سايلاۋ نەتيجەسٸ جٶنٸندەگٸ بەلگٸسٸزدٸككە بايلانىستى تەۋەكەلدەردٸڭ تٶمەندەۋٸ جەنە Covid-19-عا قارسى ۆاكتسينا جەتٸستٸكتەرٸ تۋرالى حابارلامالار ۇلتتىق ۆاليۋتانىڭ نىعايۋىنا ەسەر ەتتٸ. قاراشا ايىندا وڭ نەتيجە قالىپتاستى. سونىمەن قاتار مۇناي باعاسى ٶستٸ.
«سىرتقى نارىقتاعى, سول سيياقتى ٸشكٸ نارىقتاعى جالپى پوزيتيۆكە بايلانىستى قاراشادا تەڭگە باعامىنىڭ بٸرقالىپتى نىعايۋى بولدى.
قاراشاداعى باستى جاڭالىق - بٸرنەشە فارماتسەۆتيكالىق كومپانييانىڭ كوروناۆيرۋسقا قارسى ۆاكتسينانى سىناقتان سەتتٸ ٶتكٸزۋٸ. 9 قاراشادا Pfizer جەنە BioNTech كومپانييالارى ەزٸرلەگەن كوروناۆيرۋسقا قارسى ەلەۋەتتٸ ۆاكتسينانىڭ سىناقتار كەزٸندە 90%-دان استام تيٸمدٸلٸكتٸ كٶرسەتكەنٸ تۋرالى حابارلامالار پايدا بولدى. كەيٸنٸرەك, 16 قاراشادا تيٸمدٸلٸگٸ 94,5% بولعان Moderna كومپانيياسىنىڭ ۆاكتسيناسىن سىناۋدىڭ وڭ نەتيجەلەرٸ جارييالاندى. ۆاكتسينالاردى پايدالانۋ جەنە كٶمٸرسۋتەكتەرگە سۇرانىستى قالپىنا كەلتٸرۋ بويىنشا كٷتۋلەر اياسىندا مۇناي باعاسى قاراشانىڭ قورىتىندىسى بويىنشا بٸر باررەل ٷشٸن 37,5 دوللاردان 47,6 دوللارعا دەيٸن نەمەسە 27%-عا ٶستٸ», – دەيدٸ ەلييا مولدابەكوۆا.
مۇناي باعاسىنان جەنە جاھاندىق نارىقتارداعى ينۆەستورلاردىڭ تەۋەكەل دەرەجەسٸنٸڭ جالپى ارتۋىنان باسقا, سالىق اپتاسى ايدىڭ سوڭىندا تەڭگەنٸڭ نىعايۋىنا قوسىمشا فاكتور بولدى. قاراشا – سالىق ايى, ال ەكسپورتتاۋشىلار سالىق تٶلەمدەرٸ ٷشٸن شەتەل ۆاليۋتاسىن ٸرٸ كٶلەمدە ساتتى.
بارلىق وسى فاكتورلاردىڭ جيىنتىعى قاراشاداعى تەڭگەنٸڭ سەرپٸنٸنە وڭ ەسەر ەتتٸ. نەتيجەسٸندە بٸر ايدا تەڭگە 432,64-تەن 423,87-گە دەيٸن نەمەسە 2%-عا نىعايدى.
«شىنىندا دا, قاراشادا كٶپتەگەن دامۋشى ەلدەردٸڭ ۆاليۋتالارى پوزيتيۆ نەگٸزٸندە ٶستٸ. برازيلييا رەالى 6,6%-عا, مەكسيكا پەسوسى مەن وڭتٷستٸك افريكا راندى 4,7%-عا نىعايدى. جالپى قوزعالىسپەن بٸرگە كەيبٸر ۆاليۋتاعا جەرگٸلٸكتٸ فاكتورلار دا ەسەر ەتتٸ. رەسەيدە – بۇل رۋبل 3,7%-عا ٶسكەن سالىق كەزەڭٸ. تٷركييادا ورتالىق بانك پەن قارجى مينيسترلٸگٸ باسشىلارىنىڭ جۇمىستان بوساتىلۋى نەگٸزگٸ مٶلشەرلەمەنٸڭ 15% دەڭگەيٸنە دەيٸن 4,75 پروتسەنتتىق پۋنكتقا كٶتەرٸلۋٸ اياسىندا ليرانىڭ 6,2%-عا نىعايۋىنا كەدەرگٸ بولعان جوق. جەلتوقساننىڭ باسىندا بۇل ٷردٸس جالعاسىپ, تەڭگە دە قالىس قالعان جوق, جەلتوقساننىڭ باسىنان باستاپ باعام بٸر دوللار ٷشٸن 423,87 تەڭگەدەن 421,51 تەڭگەگە دەيٸن نەمەسە 0,6%-عا نىعايدى. نەگٸزگٸ سەبەپ – مۇناي نارىعىنداعى وڭ سەرپٸن», – دەيدٸ ۇلتتىق بانك ٶكٸلٸ.
جەلتوقساندا مۇناي نارىعىنداعى «راللي» وپەك+ ەلدەرٸنٸڭ مۇناي ٶندٸرٸسٸن ۇلعايتۋدىڭ قالىپتى قارقىنى تۋرالى ۋاعدالاستىققا قول جەتكٸزۋٸنە بايلانىستى جالعاستى. 2021 جىلدىڭ قاڭتارىنان باستاپ ٶندٸرۋدٸ ۇلعايتۋ بۇعان دەيٸن جوسپارلانعان كٶلەمنٸڭ تٶرتتەن بٸرٸ تەۋلٸگٸنە 500 مىڭ باررەلدٸ قۇرايدى, بۇنى ەلەمدٸك نارىقتار وڭ قابىلدادى. 4 جەلتوقساندا مۇنايدىڭ باعاسى 2020 جىلدىڭ ناۋرىزىنان بەرٸ العاش رەت بٸر باررەل ٷشٸن $49 دوللاردان استى.
سونىمەن قاتار, ول قاراشا ۆاليۋتا نارىعى ٷشٸن سىرتقى جەنە ٸشكٸ فاكتورلارعا قولايلى بولعانىن جەتكٸزدٸ.
«جوعارىدا اتاپ ٶتكەنٸمدەي, شەتەل ۆاليۋتاسىن ۇسىنۋدىڭ ۇلعايۋى ەكسپورتتاۋشىلاردىڭ سالىق تٶلەمدەرٸنە ماۋسىمدىق ساتۋلارىمەن قامتاماسىز ەتٸلدٸ. ۇلتتىق قوردان ساتۋلار, سونداي-اق كۆازيمەملەكەتتٸك سەكتور سۋبەكتٸلەرٸنٸڭ $ 244 ملن دوللارعا ۆاليۋتالىق تٷسٸمدٸ ساتۋى ۇلتتىق ۆاليۋتاعا قوسىمشا قولداۋ كٶرسەتتٸ», – دەيدٸ ەلييا مولدابەكوۆا.
