كوروناۆيرۋسقا جەنە ەلەمدٸك ٸسكەرلٸك بەلسەندٸلٸكتٸڭ تٶمەندەۋٸنە بايلانىستى داعدارىسقا قارسى شارالاردى ٸسكە اسىرۋعا ٷكٸمەت جالپى العاندا 5,9 ترلن تەڭگە باعىتتادى. ونىڭ ٸشٸندە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت ەسەبٸنەن – 3,4 ترلن تەڭگە جەنە بيۋدجەتتەن تىس قاراجات ەسەبٸنەن ‒ 2,5 ترلن تەڭگە بٶلٸندٸ. بۇل تۋرالى قر ٷكٸمەتٸندە ٶتكەن ونلاين-بريفينگتە پرەمەر-مينيستردٸڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى ‒ قارجى مينيسترٸ ەليحان سمايىلوۆ مەلٸمدەدٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" primeminister.kz سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.
«شىعىندار جۇمىسپەن قامتۋدى ارتتىرۋعا, تابىسىنان ايىرىلۋ بويىنشا اي سايىنعى تٶلەمدەرگە, ەلەۋمەتتٸك تٶلەمدەرگە, تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنا, بيۋدجەتتٸڭ سالىق كٸرٸستەرٸنٸڭ شىعىندارىن ٶتەۋگە جەنە مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرمالارى بويىنشا باسقا دا باعىتتارعا جۇمسالدى.
اتاپ ايتقاندا, جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسىن قارجىلاندىرۋعا 1 ترلن تەڭگە قاراستىرىلعان, ونىڭ ٸشٸندە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت ەسەبٸنەن – 300 ملرد تەڭگە (بيۋدجەتتەن تىس قاراجات – 700 ملرد تەڭگە). اتالعان قاراجات شەڭبەرٸندە ٶڭٸرلەردە ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار ٸسكە اسىرىلادى جەنە 255 مىڭ جۇمىس ورنى قۇرىلادى. بيزنەس سۋبەكتٸلەرٸنٸڭ اينالىم كاپيتالىن 8% جەڭٸلدٸكپەن نەسيەلەۋگە جەنە ينۆەستيتسييالىق جوبالاردى جەڭٸلدەتٸلگەن نەسيەلەۋدٸ جىلدىق 6%-عا كەڭەيتۋگە «قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسى» باعدارلاماسى بويىنشا بيۋدجەتتەن تىس تارتىلعان قاراجات ەسەبٸنەن 1 ترلن تەڭگە قاراستىرىلعان», — دەدٸ ەليحان سمايىلوۆ.
شامامەن 4,5 ملن ادام 2 اي ٸشٸندە 1 ەتج نەمەسە 42,5 مىڭ تەڭگە كٶلەمٸندە تابىسىنان ايىرىلۋى بويىنشا تٶلەم الۋدا. وسى ماقساتقا مەملەكەتتٸك ەلەۋمەتتٸك ساقتاندىرۋ قورىنان شامامەن 370 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان.
تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى ٷشٸن ەلدەگٸ تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنىڭ كٶلەمٸن 15 ملن شارشى مەترگە دەيٸن جەتكٸزۋ ٷشٸن قور نارىعىنان قوسىمشا 390 ملرد تەڭگە تارتىلادى.
رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتٸڭ سالىق كٸرٸستەرٸنٸڭ شىعىندارىن ٶتەۋگە جەنە تيٸسٸنشە مەملەكەتتٸڭ بارلىق ەلەۋمەتتٸك مٸندەتتەمەلەرٸن ورىنداۋ ٷشٸن 1,7 ترلن تەڭگە بٶلٸندٸ.
ەكونوميكانىڭ زارداپ شەككەن سەكتورلارىنداعى شوب سۋبەكتٸلەرٸ مەن ٸرٸ بيزنەستٸ ەڭبەكاقى تٶلەۋ قورى بويىنشا سالىقتار مەن الىمداردى تٶلەۋدەن بوساتۋعا بايلانىستى جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەردٸڭ شىعىندارىن ٶتەۋگە 237 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان.
313 ملرد تەڭگە ەلەۋمەتتٸك تٶلەمدەردٸ (زەينەتاقىلار, جەردەماقىلار, اتاۋلى ەلەۋمەتتٸك كٶمەك) 10%-عا دەيٸن قوسىمشا يندەكستەۋگە, ستيپەندييالاردى ارتتىرۋعا جەنە كوممۋنالدىق قىزمەتتەردٸ تٶلەۋ بويىنشا حالىقتىڭ تٶلەمدەرٸن ٶتەۋگە جۇمسالادى.
«اٶك-تٸ دامىتۋ, "ەڭبەك", "بيزنەستٸڭ جول كارتاسى", "اۋىل ‒ ەل بەسٸگٸ" مەملەكەتتٸك باعدارلامالارىن كەڭەيتۋگە 240 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان. اگروٶنەركەسٸپتٸك كەشەندٸ سۋبسيدييالاۋعا ‒ 50 ملرد تەڭگە, "ەڭبەك" مەملەكەتتٸك باعدارلاماسى اياسىندا ەڭبەك نارىعىن دامىتۋعا – 50 ملرد تەڭگە, "بيزنەستٸڭ جول كارتاسى – 2025" مەملەكەتتٸك باعدارلاماسى شەڭبەرٸندە سىياقى مٶلشەرلەمەسٸن سۋبسيدييالاۋ جەنە كرەديتتەر بويىنشا كەپٸلدٸك بەرۋگە – 84,5 ملرد تەڭگە, "اۋىل – ەل بەسٸگٸ" جوباسى اياسىندا اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندەردە ەلەۋمەتتٸك جەنە ينجەنەرلٸك ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋعا – 55 ملرد تەڭگە», — دەپ اتاپ ٶتتٸ پرەمەر-مينيستردٸڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى – قارجى مينيسترٸ.
ەپيدەميياعا قارسى ٸس-شارالاردى جٷرگٸزۋگە 125 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان, ونىڭ ٸشٸندە مەديتسينا ماماندارىنا جەنە باسقا دا قىزمەتكەرلەرگە ٷستەمە اقى تٶلەۋ, حالىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك ەلسٸز توپتارىن ازىق-تٷلٸك جەنە تۇرمىستىق جيىنتىقتارمەن قامتاماسىز ەتۋ جەنە ت. ب. قاراستىرىلعان.
قوسىمشا شىعىندار ازاماتتار مەن ەكونوميكانى قولداۋعا, سونىڭ ٸشٸندە مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرمالارىن ٸسكە اسىرۋعا – 575 ملرد تەڭگە باعىتتالدى.
وسى قاراجات شەڭبەرٸندە ايىرباس باعامىنىڭ ٶسۋٸنە بايلانىستى بيۋدجەت شىعىستارى, نۇر-سۇلتان قالاسىنداعى ٷلەستٸك قۇرىلىستىڭ پروبلەمالىق وبەكتٸلەرٸن اياقتاۋعا ارنالعان شىعىستار جەنە باسقا دا باسىم مٸندەتتەر قاراستىرىلعان.
«كوروناۆيرۋسقا قارسى كٷرەسكە نەمەسە ەپيدەميياعا قارسى ٸس-شارالارعا رب-دان شامامەن 150 ملرد تەڭگە بٶلٸندٸ, بۇل دوللارمەن ەسەپتەگەندە 350 ملن دوللار. ولار 5,9 ترلن تەڭگە قۇرامىندا, ولار جالپى داعدارىسقا قارسى شارالاردى جٷزەگە اسىرۋعا باعىتتالادى. بۇل ‒ جۇمىسپەن قامتۋدى قولداۋ, ەلەۋمەتتٸك تٶلەمدەر, بيزنەستٸ قولداۋ, كەسٸپكەرلەردٸ جەڭٸلدٸكپەن نەسيەلەۋ, تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى جەنە ت. ب. بۇل قاراجات 1 جىلعا جوسپارلانعان», — دەدٸ ەليحان سمايىلوۆ.
مەسەلەن, بيزنەستٸ جەڭٸلدٸكپەن نەسيەلەۋگە 1 ترلن تەڭگە باعىتتالادى. بۇل بيزنەسكە تٶمەن مٶلشەرلەمەمەن نەسيە تٷرٸندە بەرٸلەتٸن قايتارىمدى قاراجات.
جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسىن جٷزەگە اسىرۋعا 1 ترلن تەڭگە قارالعان, ونىڭ 300 ملرد تەڭگەسٸ بيۋدجەتتەن, قالعاندارى – بيۋدجەتتەن تىس قاراجات. بۇل ‒ ەلەۋمەتتٸك نىسانداردى, تكش وبەكتٸلەرٸن, ينجەنەرلٸك ينفراقۇرىلىمدى سالۋ جەنە رەكونسترۋكتسييالاۋ, ەلدٸ مەكەندەردٸ اباتتاندىرۋ. 255 مىڭ جۇمىس ورنى قۇرىلادى. ياعني, ٷكٸمەت وسى جىلدىڭ ٸشٸندە باعىتتايتىن بارلىق قاراجاتتىڭ ماڭىزدى ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق مەنٸ بار جەنە حالىقتىڭ جۇمىسپەن قامتىلۋىن, ولاردىڭ تابىستارىن ساقتاۋعا جەنە ەلدەگٸ ٸسكەرلٸك بەلسەندٸلٸكتٸ قولداۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.
