تۇڭعىش پرەزيدەنت كٷنٸنٸڭ ماڭىزى جەنە ەلباسى باستامالارى

تۇڭعىش پرەزيدەنت كٷنٸنٸڭ ماڭىزى جەنە ەلباسى باستامالارى

2012 جىلدىڭ 1 جەلتوقسانىنان باستاپ ەلٸمٸزدە قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتٸنٸڭ كٷنٸ اتاپ ٶتٸلەدٸ. 2011 جىلى جەلتوقساندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتٸ سەناتىنىڭ جالپى وتىرىسىندا «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى مەرەكەلەر تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىنا ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزۋ تۋرالى زاڭ قابىلداندى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ كٷنٸ - قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ ن.ە.نازارباەۆتىڭ كٶرنەكتٸ ەڭبەكتەرٸن اتاپ ٶتۋ جەنە تانۋ ٷشٸن قۇرىلعان.

1991 جىلى 1 جەلتوقساندا بولعان ٸس-شارا مەرەكە كٷنٸن تاڭداۋدىڭ تاريحي شارتى مەن نەگٸزٸ بولىپ تابىلادى - بٷكٸلحالىقتىق سايلاۋ نەتيجەسٸندە نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاق كسر-نٸڭ پرەزيدەنتٸ بولىپ قايتا سايلاندى. ول تەك 98,7% داۋىس جيناعان جالعىز كانديدات بولعان, داۋىس بەرگەن سايلاۋشىلاردىڭ 88,2%-ى. سول كٷننەن باستاپ شىن مەنٸندە تەۋەلسٸز مەملەكەت باسشىسىنىڭ جەمٸستٸ, كونسترۋكتيۆتٸ جەنە پروگرەسسيۆتٸ قىزمەتٸ باستالدى.

سول جىلى, 16 جەلتوقسان, بٸزدٸڭ ەلٸمٸز تەۋەلسٸز جەنە ەگەمەن مەملەكەتكە اينالدى. وسى جىلدار ٸشٸندە ەلباسى ن.ە.نازارباەۆتىڭ باسشىلىعىمەن بۇرىنعى كەڭەس وداعىنىڭ رەسپۋبليكاسىنان شيكٸزات ەكونوميكاسىنا يە بولدى, ول بٷكٸل كەڭەس وداعىن ٶنەركəسٸپ پەن اۋىل شارۋاشىلىعىنا قاجەتتٸ شيكٸزاتپەن قامتاماسىز ەتٸپ, تەۋەلسٸز, كٶپ ۆەكتورلى سىرتقى ساياسات جٷرگٸزٸپ جاتىر جەنە نارىقتىق ەكونوميكانى قۇردى. قازٸر ەلٸمٸزدە يندۋسترييالىق-يننوۆاتسييالىق ساياسات تولىققاندى جٷرگٸزٸا جاتىر جەنە مەملەكەتتٸك قۇرىلىسىنا جەنە تەۋەلسٸز ەلدٸڭ دامۋىنا بۇل مىقتى يمپۋلس بەرەتٸنەنە كەمٸل سەنەمٸز.

XX عاسىردىڭ باسىندا قازاقستاندا ۇلتتىق جەنە دەموكراتييالىق دامۋ ٷشٸن الاش قوزعالىسىنىڭ يدەيالارى حح عاسىردىڭ سوڭىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتٸ جەنە ەلباسى ن.ە.نازارباەۆتىڭ باسشىلىعىمەن ەگەمەن جەنە تەۋەلسٸز قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك قۇرىلىسىن قۇرۋى ناقتى كٶرٸنٸس تاپتى. ەلباسى ٶز تيتانيكالىق جەنە جٸگەرلٸ جۇمىسىمەن الاش قوزعالىسىنىڭ بارلىق يدەيالارى مەن ۇمتىلىستارىن شىندىققا اينالدىردى, تمد, ەۋرازييا جەنە ەلەمدٸك قاۋىمداستىقتا ەگەمەندٸ, بەيبٸت, كونسترۋكتيۆتٸ جەنە كونسترۋكتيۆتٸ مەملەكەت پەن قوعام رەتٸندە وسى يدەيالاردىڭ نەگٸزٸندە قازاقستاننىڭ ساياسي جەنە حالىقارالىق يميدجٸن قالىپتاستىردى.

اعىمداعى جىلى 10-11 قازان ارالىعىندا استانادا ەلەمدٸك جەنە دەستٷرلٸ دٸندەر باسشىلارىنىڭ VI سەزٸ ٶتتٸ. وعان 42 ەلدەن 80-دەن استام دەلەگاتسييا قاتىستى. ولاردىڭ قاتارىندا يسلام, حريستيان, يۋدايزم, بۋدديزم, يندۋيزم, داوسيزم, زارواستريزم, سونداي-اق بۇۇ, ەقىۇ, يۋنەسكو, اراب ليگاسى جەنە باسقا دا حالىقارالىق جەنە قوعامدىق ۇيىمدار ٶكٸلدەرٸ باس قوستى.

VI فورۋم «ەلەمنٸڭ مانيفەستٸ» اياسىندا «قاۋٸپسٸز ەلەم ٷشٸن ەلەمنٸڭ باسشىلارى» ۇرانىمەن ٶتتٸ. حالىقارالىق فورۋمنىڭ جۇمىسى «XXI عاسىر جەنە جاھاندىق قاۋٸپسٸزدٸك تۇجىرىمداماسى», «گەوساياساتتا دٸندٸ ٶزگەرتۋ: ادامنىڭ ينتەگراتسيياسى ٷشٸن جاڭا مٷمكٸندٸكتەر», «دٸن جەنە جاھاندانۋ: پروبلەمالار مەن شەشٸمدەر», «تەرروريزمدٸ جەڭۋدە دٸني ليدەرلەر مەن ساياساتكەرلەردٸڭ رٶلٸ» سيياقتى ماڭىزدى تاقىرىپتار بويىنشا ٶتكٸزٸلدٸ.

بۇل - بٸزدٸڭ مەملەكەت باسشىنىڭ ەلەمدٸك جەنە دەستٷرلٸ دٸندەر باسشىلارى اراسىنداعى سەنٸم مەن ٶزارا تٷسٸنٸستٸككە نەگٸزدەلگەن ٷنقاتىسۋدىڭ وسى سالاداعى حالىقارالىق ىنتىماقتاستىققا كەڭ مٷمكٸندٸكتەر اشادى جەنە بٷكٸل ەلەمدەگٸ زورلىق-زومبىلىق, ەكسترەميزم جەنە لاڭكەستٸك سيياقتى تەرٸس قۇبىلىستاردى ەڭسەرۋگە كٶمەكتەسەدٸ.

مەملەكەت باسشىسى ٶزٸنٸڭ ەربٸر جولداۋىندا ەلەۋمەتتٸك مەسەلەلەرگە ەرەكشە كٶڭٸل بٶلەدٸ. 2018 جىلى قازان ايىندا جولداۋىندا قازاقستان حالقىنىڭ ٶمٸر سٷرۋ ساپاسىن جاقسارتۋعا كٶپ كٶڭٸل بٶلٸندٸ. مۇنىڭ باستىسى - ەل حالقىنىڭ ەل-اۋقاتىن ارتتىرۋ. ەلەمدٸك قارجى جەنە ەكونوميكالىق تۇراقسىزدىققا قاراماستان, ەلباسى ٷنەمٸ ەلەۋمەتتٸك جاۋاپتى مەملەكەتتٸڭ ساياساتىن جٷرگٸزٸپ وتىرعانىن اتاپ ٶتۋ كەرەك.

وسىعان بايلانىستى 2019 جىلى 1 قاڭتاردان باستاپ ەڭ ماڭىزدى ەلەۋمەتتٸك باستامالار رەتٸندە ەڭ تٶمەنگٸ جالاقىنى 1,5 ەسە ارتتىرۋ جوسپارلانۋدا. بۇل, ٶز كەزەگٸندە, ەرتٷرلٸ مەنشٸكتەگٸ كەسٸپورىنداردا جۇمىس ٸستەيتٸن 1 ميلليون 300 مىڭ ادامنىڭ جالاقىسىنا ەسەر ەتەدٸ. بيۋدجەتتٸك مەكەمەلەردە جۇمىس ٸستەيتٸن 275 مىڭ قىزمەتكەردٸڭ جالاقىسى ورتا ەسەپپەن 35 پايىزعا ٶسەدٸ.

ەلباسىمنىڭ جولداۋىندا ٷكٸمەتكە كەلەسٸ ٷش جىلدا ٶڭدەۋ ٶنەركەسٸبٸن جەنە شيكٸزاتتىق ەمەس ەكسپورتتى قولداۋ ٷشٸن قوسىمشا 500 ملرد. تەڭگە بٶلۋ تۋرالى تاپسىرما بەرٸلدٸ. ال قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق بانكٸنە باسىم جوبالاردى كرەديتتەۋ مەسەلەسٸن شەشۋ ٷشٸن كەمٸندە 600 ملرد. تەڭگە كٶلەمٸندە ۇزاق مەرزٸمدٸ نەسيە بەرۋ تاپسىرىلدى.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ جولداۋىندا ايتقان بارلىق شارالارى يننوۆاتسييالار مەن شەتەلدٸك ينۆەستيتسييالاردى تارتاتىن كەسٸپكەرلەر ٷشٸن جاڭا مٷمكٸندٸكتەر تۋعىزادى. بۇدان باسقا, ەلباسى جولداۋىندا كەلەسٸ باستامالاردى ٸسكە اسىرىلادى:

- 2019 جاستار جىلى دەپ جارييالاندى;

- «اۋىل - ەلدٸڭ بەسٸگٸ» جوباسىن ٸسكە قوسۋ;

- ٷكٸمەتتٸڭ جەنە باسقا دا مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ جۇمىسىندا بيۋروكراتييا مەن فورماليزمدٸ تٶمەندەتۋ;

- جاڭعىرتۋ جٶنٸندەگٸ ۇلتتىق كوميتەتتٸ قۇرۋ;

- قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ قىزمەتكەرلەرٸن اتتەستاتسييالاۋ;

- مەملەكەتتٸك قىزمەتتٸڭ 80 %-ىن 2019 جىلى جەنە 2020 جىلى 90 % ەلەكتروندى فورماتتا بەرۋ;

- پوليتسييانىڭ قىزمەت كٶرسەتۋ جۇمىس مودۋلٸنە كٶشۋٸ;

- پوليتسييا قىزمەتكەرٸنٸڭ جالاقىسىن كٶتەرۋ;

- قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىن جاڭعىرتۋعا ارنالعان جول كارتاسىن ەزٸرلەۋ;

- ٸشكٸ ٸستەر مينيسترلٸگٸندە 2019 جىلدىڭ باسىنان باستاپ رەفورمالاۋ;

- «نۇرلى» ەلدٸڭ يندۋستريالدى-يننوۆاتسييالىق دامۋىنىڭ جاڭا باعدارلاماسىن ەزٸرلەۋ: نۇرلى جول, نۇرلى جەر, 2025 جىلعا دەيٸنگٸ بيزنەستٸ دامىتۋ جول كارتاسى;

- 2025 جىلعا دەيٸن ٶڭٸرلٸك دامۋ باعدارلامالارىن ەزٸرلەۋ;

- بيۋدجەتتەن بٶلٸنگەن قاراجاتتى تيٸمدٸ جەنە ماقساتتى پايدالانۋدى قامتاماسىز ەتۋ;

- ٷش اۋىسىمداعى مەكتەپتەردٸڭ پروبلەمالارىن شەشۋ;

- ەكٸمدەر بٸرٸنشٸ كەزەكتە حالىققا قاتىستى ينفراقۇرىلىمدىق مەسەلەلەردٸ شەشۋ;

 - الداعى 5 جىلدا 650 مىڭ قازاقستاندىق وتباسى نەمەسە 2 ملن. قازاقستاندىق تۇرعىن ٷيمەن قامتاماسىز ەتۋ;

- قازاقستاندىقتاردى بۇقارالىق سپورتقا تارتۋ ٷشٸن جاعداي جاساۋ (ٷكٸمەت پەن ٶڭٸرلەر ەكٸمدەرٸنە ٶڭٸرلەردە 100-دەن استام ساۋىقتىرۋ ورتالىقتارىن سالۋ تاپسىرىلدى);

- جەرگٸلٸكتٸ دەرٸگەرلەردٸڭ جالاقىسىن 20 %-عا ارتتىرۋ;

- مۇعالٸمدەردٸڭ مەرتەبەسٸ تۋرالى زاڭ 2019 جىلى قابىلدانادى;

- «بيزنەستٸڭ جول كارتاسى - 2020» باعدارلاماسىن ٸسكە اسىرۋعا 30 ملرد تەڭگە بٶلٸنەدٸ; ۇلتتىق بانك ٶندٸرٸستٸڭ باسىم سالاسىنا, شاعىن جەنە ورتا بيزنەستٸ كرەديتتەۋگە 600 ميلليارد تەڭگە بٶلەدٸ.

- الداعى 3 جىلدا ٶڭدەۋ ٶنەركەسٸبٸ مەن شيكٸزات ەمەس ەكسپورتقا قوسىمشا 500 ملرد تەڭگە بٶلٸنەدٸ;

- ەڭ تٶمەنگٸ جالاقىنىڭ مٶلشەرٸن 1,5 ەسە ۇلعايتۋ, بۇل 2019 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ 1,3 ملن. ادامنىڭ تابىسىن ارتتىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.

وسىلايشا, ەلباسىنىڭ بٷگٸنگٸ جولداۋى مەملەكەت باسشىسىنىڭ تەۋەلسٸزدٸكتٸڭ العاشقى جىلدارىنان بەرٸ جٷرٸپ جاتقان جەنە قازاقستان حالقىنىڭ ەل-اۋقاتىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان مەملەكەتتٸك ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق ساياساتىنىڭ ودان ەرٸ دامۋى بولىپ تابىلادى.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ قىزمەتٸندە ەرەكشە ورىندى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تەز ٶزگەرەتٸن ەلەمدەگٸ مەملەكەتتٸلٸگٸنٸڭ تۇراقتى جەنە قارقىندى دامۋىن ايقىندايتىن تيٸمدٸ سىرتقى ساياساتىنىڭ جٷرگٸزۋٸ. مەملەكەت باسشىسى ەردايىم قازاقستاننىڭ تابىستى جاڭعىرتۋىنا جاعداي جاساۋدا بەلسەندٸ سىرتقى ساياساتتى ودان ەرٸ ٸسكە اسىرۋ قاجەتتٸگٸ تۋرالى ايتادى.

مەملەكەت باسشىسى ەلٸمٸزدٸڭ سىرتقى ساياساتىنىڭ باسىمدىقتارىن ايقىنداپ جەنە بٷگٸنگٸ حالىقارالىق كٷردەلٸ جاعدايدى ەسكەرە وتىرىپ, قازاقستاننىڭ حالىقارالىق ساياساتى زاماناۋي تالاپتارعا بەيٸمدەلۋگە تيٸس جەنە قازاقستاندىق سىرتقى ساياساتتا پراگماتيزم قاعيداتتارىنا سەيكەس ۇلتتىق مٷددەلەردٸ العا جىلجىتۋ قاجەت ەتەتٸنٸن ٷنەمٸ ايتادى.

پرەزيدەنت ەردايىم قازاقستاننىڭ گەوساياسي پوزيتسيياسى, سونداي-اق رەسەيمەن تاريحي قالىپتاسقان قارىم-قاتىناستار مەملەكەتارالىق قارىم-قاتىناستاردىڭ تاماشا ٷلگٸ رەتٸندە قاراستىرىلۋى كەرەك, سونداي-اق ەۋرازييالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ ەكونوميكالىق ماڭىزدىلىعىنا ٷنەمٸ نازار اۋدارادى.

ٶزبەكستاندا ساياسي ٶزگەرٸستەردەن كەيٸن ورتا ازييا ايماعىنىڭ تاريحى مەن دامۋى تۋرالى جاڭا بەت اشىلدى. بۇل قازاقستان ٷشٸن ورتالىق ازييا ٶڭٸرٸندەگٸ كٶرشٸ ەلدەرمەن ىنتىماقتاستىققا جاڭا مٷمكٸندٸكتەر اشتى.

2018 جىلى قازاندا پرەزيدەنت جولداۋىندا ەلەمدەگٸ ەڭ ىقپالدى مەملەكەتتەردٸڭ بٸرٸ بولعان «بٸر بەلدەۋ - بٸر جول» باعدارلاماسى ەرەكشە ورىنعا يە بولعان قىتايمەن كٶپجاقتى ستراتەگييالىق ەرٸپتەستٸكتٸڭ دەيەكتٸ دامۋى تۋرالى ەڭگٸمەلەدٸ.

قازاقستان پرەزيدەنتٸ ۆاشينگتونعا 2018 جىلدىڭ قاڭتارىندا رەسمي ساپارمەن بارۋى جەنە اقش پرەزيدەنتٸ دونالد ترامپپەن كەلٸسسٶزدەر نەتيجەسٸندە, قازاقستان مەن اقش اراسىنداعى XXI عاسىرداعى ستراتەگييالىق ەرٸپتەستٸك تۋرالى كەلٸسٸمگە قول جەتكٸزٸلدٸ. بۇل بٸزدٸڭ ەلٸمٸزدٸڭ سىرتقى ساياساتىندا ٷلكەن جەتٸستٸك.

ەۋروپالىق وداقپەن ساۋدا جەنە ينۆەستيتسييالار سالاسىنداعى تىعىز بايلانىستار جالعاسۋدا, بۇل بٸزدٸڭ ۇلتتىق جەنە ستراتەگييالىق مٷددەلەرٸمٸزگە تولىعىمەن سەيكەس كەلەدٸ. تمد ەلدەرٸمەن, اراب جەنە ازييالىق ەلدەرٸمەن ٶزارا تيٸمدٸ قارىم-قاتىناستاردى دامىتۋدىڭ ٶزەكتٸلٸگٸ قازاقستاندىق قوعام ٷشٸن ايقىن.

كٶپتەگەن جىلدار بويى تالقىلانعان كاسپيي تەڭٸزٸنٸڭ قۇقىقتىق مەرتەبەسٸ تۋرالى كونۆەنتسييانى قابىلداۋ قازاقستاننىڭ قازٸرگٸ سىرتقى ساياساتىنىڭ ٸرگەلٸ جەتٸستٸكتەرٸنٸڭ بٸرٸ بولىپ تابىلادى جەنە كاسپيي ماڭى مەملەكەتتەرٸمەن ىنتىماقتاستىققا جاڭا مٷمكٸندٸكتەر اشادى.

وسىلايشا, بٸزدٸڭ ەلٸمٸز جاھاندىق دەڭگەيدە بەيبٸتشٸلٸك جەنە سىندارلى ساياساتتى بەلسەندٸ تٷردە جٷرگٸزٸپ كەلەدٸ, سوندىقتان قازاقستان 2017-2018 جج. بۇۇ قاۋٸپسٸزدٸك كەڭەسٸنٸڭ تۇراقتى ەمەس مٷشەسٸ بولىپ سايلاندى جەنە وسىنداي جوعارى مەرتەبەگە يە بولعان قازاقستاندىق مەملەكەت ورتالىق ازييا ايماعىنىڭ ٶمٸرلٸك ماڭىزدى مەسەلەلەرٸنە ەلەمدٸ نازار اۋداردى, مىسالى, يادرولىق قارۋسىز ەلەم قۇرۋ. ەگەمەندٸ قازاقستاننىڭ بٸرٸككەن ۇلتتار ۇيىمى الدىنداعى ميسسيياسى قازاقستاندىق ديپلوماتتاردىڭ بٸرنەشە ۇرپاعى ٷشٸن كٷشتٸ كەسٸبي تەجٸريبەسٸ بار جوعارى دەڭگەيدە تابىسپەن اياقتالدى.

ن.ە.نازارباەۆ ەلەمنٸڭ ەكٸنشٸ كٷشٸ - كسرو ىدىراعان كەزدە پلانەتانىڭ جاڭا مەملەكەتٸنٸڭ باسشىسى قىزمەتٸنە كٸرٸستٸ جەنە تولىق ايتۋعا بولدى, جاڭا تەۋەلسٸز مەملەكەتتٸڭ - «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ باس سەۋلەتشٸسٸ جەنە قۇرىلىسشىسى» بولدى. بۇل جاڭا تەۋەلسٸز مەملەكەت ٶزٸنٸڭ باسىنان باستاپ ٶز دامۋىندا قازاقستاندىق جولىن تاپتى. كسرو-دا ەدٸلەتسٸزدٸكتەردٸڭ كەسٸرٸنەن ارتتا قالعان بٸزدٸڭ ەلٸمٸز, ەندٸ تيٸمدٸ نارىقتىق ەكونوميكا, دەموكراتييالىق ەلەۋمەتتٸك جٷيە جەنە جوعارى حالىقارالىق بەدەلگە يە زاماناۋي ەلگە اينالدى. تەۋەلسٸز قازاقستان جاڭا ساياسي جٷيە قۇردى, نارىقتىق ەكونوميكانىڭ تەتٸكتەرٸن قالىپتاستىردى, قۇقىقتىق مەملەكەتتٸڭ نەگٸزٸن قالادى, قوعامداعى ەتنيكالىق جەنە دٸني ٷيلەسٸمدٸلٸكتٸ ساقتاپ, ەلەمدە تانىمال بولدى. 1990-شى جج. اياعىندا باستاپ جەنە 2010 جىلدىڭ ورتاسىندا اياقتالعان ٸٸ مودەرنيزاتسييا قازاقستان تۇراقتى ەكونوميكالىق ٶسۋ تراەكتوريياسىنا ەكەلدٸ, مەملەكەتتٸك ينستيتۋتتاردىڭ جەنە ورتا تاپتىڭ جٷيەسٸن قۇردى, ٶز ازاماتتارىنىڭ ٶمٸر سٷرۋ ساپاسىن ايتارلىقتاي جاقسارتتى, جاڭا كاپيتال قۇردى, ونىڭ تەڭگەرٸمدٸ جەنە جاۋاپتى سىرتقى ساياسات ٶزٸنٸڭ حالىقارالىق بەدەلٸن نىعايتتى, ايماقتىق باسشىلىققا قۇقىعىن دەلەلدەدٸ. 2012 جىلى بٸزدٸڭ ەلٸمٸز «قازاقستان - 2030» ستراتەگيياسىندا بەلگٸلەنگەن بارلىق مٸندەتتەردٸ مەرزٸمٸنەن بۇرىن ورىندالدى. قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەلەمدەگٸ بەسەكەگە بارىنشا قابٸلەتتٸ 50 ەلدٸڭ قاتارىنا كٸردٸ جەنە ورتاشا دامۋ دەڭگەيٸ بار ەلدەر توبىنا كٸردٸ. سونىمەن قاتار, ەلەمدە ەڭ دامىعان 30 ەلدٸڭ قاتارىنا كٸرۋگە باعىتتالعان «قازاقستان-2050» ستراتەگيياسى قابىلداندى. 2017 جىلدىڭ باسىنان باستاپ قازاقستاندا ٸٸٸ جاڭعىرتۋ جٷزەگە اسىرىلىپ جاتىر. وسى ماقساتتا كونستيتۋتسييالىق رەفورما جٷرگٸزٸلدٸ, ەكونوميكالىق ٶزگەرٸستەردٸڭ كەلەسٸ كەزەڭٸنە باسىمدىقتار انىقتالدى, ال قوعامدىق سانانى جاڭعىرتۋ بويىنشا «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى قابىلداندى. «تەۋەلسٸزدٸك دەۋٸرٸ» ەڭبەگٸندە پرەزيدەنتٸ «ٸٸٸ مودەرنيزاتسيياسى - بٸرىڭعاي مازمۇنى مەن الگوريتممەن جاڭارۋ مەن دامىتۋدىڭ تۇتاس ٷدەرٸسٸ» - دەپ اتاپ كٶرسەتتٸ. بۇل ٷدەرٸستٸڭ باستى قاعيداسى - «رەۆوليۋتسييا ەمەس, ەۆوليۋتسييا» پرينتسيپٸ جەنە ەكٸنشٸ پرينتسيپ - «الدىمەن ەكونوميكا, سودان كەيٸن ساياسات».

ەلباسىمىزدىڭ تاعى بٸر كەرەمەت جەتٸستٸگٸ - بٸزدٸڭ ەلٸمٸزدٸڭ استاناسى - استانا قالاسىنىڭ قۇرىلۋى مەن 20 جىلدىق دامۋى. ەلەمدٸك تەجٸريبە كٶرسەتكەندەي, نەگٸزٸنەن مەملەكەت استانالارى ەردايىم مەملەكەتتٸڭ ورتالىعىندا ورنالاساتىن ەلدٸ مەكەندەردٸ تاڭداپ, ونىڭ باتىس, وڭتٷستٸك, سولتٷستٸك جەنە شىعىس ايماقتارىنا تەڭ دەرەجەدە بولۋعا تيٸس. ەگەر قازاقستاننىڭ استاناسىن كٶشٸرۋدٸڭ زاماناۋي تەجٸريبەسٸن الساق, تەۋەلسٸز قازاقستان ٶزٸنٸڭ جوعارعى باسشىلىعىندا گەوساياسي فاكتوردى ەسكەرەتٸنٸ قۇپييا ەمەس - بۇل قازٸرگٸ زامانعى قازاقستان ٷشٸن ەكٸجاقتى (رەسەي ەلٸمەن) ەكونوميكالىق, ساياسي, ەسكەري جەنە باسقا قاتىناستاردىڭ دامىتۋ ارقىلى ماڭىزدى رٶل اتقارادى.

دامۋدىڭ 20 جىل ٸشٸندە بۇرىنعى اقمولا قالاسى, تسەلينوگراد قالاسى جەنە بٷگٸنگٸ استانا تانىلماي ٶزگەردٸ. ول قالا قۇرىلىسى, سەۋلەت سالاسىنداعى بارلىق حالىقارالىق تالاپتارعا سەيكەس, سونداي-اق وسى دەڭگەيدەگٸ جەنە مەرتەبەلٸ قالالارعا قولدانىلاتىن باسقا تالاپتارعا سەيكەس استانالىق فۋنكتسييالارى بار زاماناۋي قالا رەتٸندە قالىپتاستى.

استانا - بۇل زاماناۋي قازاقستاننىڭ ۆيزيتكاسى. وسى 20 جىل بويى قازاقستاننىڭ بٷكٸل ورتالىعى ٷشٸن ٶمٸر سٷرۋ ىرعاعىن قالىپتاستىراتىن, قازاقستاننىڭ ورتالىعىندا ٶمٸر سٷرۋ ٷشٸن ٶتە زاماناۋي جەنە جايلى قالا ٶمٸر سٷرٸپ جاتىر. بۇل جەردە بٸزدٸڭ كٶز الدىمىزدا ەلٸمٸزدٸڭ جاڭا بەتٸ قالىپتاسىپ, ونىڭ قازٸرگٸ زامان تاريحى جازىلىپ جاتىر.

وسىلايشا, قازٸرگٸ زامان قازاقستاننىڭ بٷكٸل تاريحى, ەڭ الدىمەن, ەلباسىمىزدىڭ پراگماتيكالىق ساياساتتىڭ پراگماتيكالىق نەتيجەسٸ  جەنە پراگماتيكالىق ٷلگٸسٸ بولىپ تابىلادى.

كەرٸمسال جۇباتقانوۆ