توقاەۆ: بيۋدجەت ۇلتتىق قوردىڭ قاراجاتىن پايدالانۋعا سٷيەنبەۋٸ كەرەك

توقاەۆ: بيۋدجەت ۇلتتىق قوردىڭ قاراجاتىن پايدالانۋعا سٷيەنبەۋٸ كەرەك

اقوردادا مەملەكەت باسشىسىنىڭ تٶراعالىعىمەن ۇلتتىق بانكتٸڭ 2021 جىلعى جۇمىسى تۋرالى ەسەبٸن تىڭداۋعا ارنالعان كەڭەس ٶتتٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" اقورداعا سٸلتەمە جاساپ.

قاسىم-جومارت توقاەۆ 2021 جىلى جٷزەگە اسىرىلعان اقشا-كرەديت ساياساتىنىڭ قورىتىندىلارى, ينفلياتسييانى تەجەۋ جەنە قارجىلىق تۇراقتىلىقتى قامتاماسىز ەتۋ شارالارى, بيۋدجەت كٸرٸسٸن ارتتىرۋ, ۇلتتىق بانكتٸڭ التىنۆاليۋتا رەزەرۆٸ مەن ۇلتتىق قورداعى اكتيۆتەردٸڭ جاعدايى تۋرالى باياندامالاردى تىڭدادى.

بۇدان بٶلەك پرەزيدەنتكە دەپوزيتتەردٸ دوللارمەن سالۋ دەڭگەيٸنٸڭ 36,0 پايىزعا دەيٸن تٶمەندەگەنٸ, مەملەكەتتٸك قۇندى قاعازداعى نارىقتىق ينۆەستورلاردىڭ ٷلەسٸ 69,2 پايىزعا دەيٸن كٶبەيگەنٸ جەنە حالىقتىڭ قولما-قول اقشاسىز تٶلەم جاساۋ وپەراتسييالارىنىڭ كٶلەمٸ 73,1 تريلليون تەڭگەگە دەيٸن جەتكەنٸ جٶنٸندە باياندالدى. 2021 جىلى دەپوزيتتەر 27,1 تريلليون تەڭگەگە دەيٸن, سونىڭ ٸشٸندە تەڭگەمەن سالىنعان دەپوزيتتەر 17,3 تريلليون تەڭگەگە دەيٸن ٶستٸ.

مەملەكەت باسشىسى ەلٸمٸزدە قابىلدانعان شارالاردىڭ ارقاسىندا قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ ٶسٸمٸ 2021 جىلى 4,1 پايىز بولعانىن اتاپ ٶتتٸ. سونىمەن قاتار ينفلياتسييانىڭ ٶسٸمٸ بۇرىن-سوڭدى بولماعان دەڭگەيگە كٶتەرٸلگەنٸنە نازار اۋدارىپ, بيىلعى تٶرت ايدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 2016 جىلدىڭ قىركٷيەگٸنەن بەرٸ ەڭ شارىقتاۋ شەگٸنە, ياعني 13,2 پايىزعا جەتكەنٸن ايتتى. پرەزيدەنت اتالعان مەسەلەلەردٸ شەشۋ ٷشٸن ٷكٸمەتتٸڭ, ۇلتتىق بانكتٸڭ جەنە باسقا دا مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ جۇمىسىن كٷشەيتۋ ماڭىزدى ەكەنٸنە توقتالدى.  

وسى رەتتە قاسىم-جومارت توقاەۆ ينفلياتسييانى بەلگٸلەنگەن شەكتٸ مەجەگە قايتارۋدىڭ ماڭىزدى ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ, سونداي-اق ٷكٸمەتكە ۇلتتىق بانكپەن بٸرلەسٸپ, ينفلياتسييا دەڭگەيٸن باقىلاۋ جەنە تٶمەندەتۋ جٶنٸندەگٸ 2022-2024 جىلدارعا ارنالعان كەشەندٸ شارالاردىڭ تولىققاندى جٷزەگە اسىرىلۋىن قامتاماسىز ەتۋدٸ تاپسىردى.


مەملەكەت باسشىسى ۇلتتىق قوردىڭ جۇمىسىنا ارنايى توقتالىپ, پاندەمييا جاعدايىندا جەنە ەكونوميكالىق احۋال ناشارلاعان كەزدە قور ٶز مٸندەتٸن تولىق ورىنداعانىن اتاپ ٶتتٸ. پرەزيدەنت ۇلتتىق قوردىڭ قارجىسىن تيٸمدٸ پايدالانۋ قاجەتتٸگٸنە مەن بەردٸ.

– ۇلتتىق قوردان جاسالعان ترانسفەرتتەر 2020 جىلى 4,8 تريلليون تەڭگەنٸ, ال 2021 جىلى 4,5 تريلليون تەڭگەنٸ قۇرادى. بيىل ٷكٸمەت تاعى دا 4,6 تريلليون تەڭگە سۇراتىپ وتىر. بۇل – ٶتە قوماقتى قارجى. رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت ۇلتتىق قوردىڭ قاراجاتىن پايدالانۋعا سٷيەنبەۋٸ كەرەك. ترانسفەرتتەردٸ بٸرتٸندەپ ازايتۋ قاجەت, – دەدٸ پرەزيدەنت.

بۇدان بٶلەك قاسىم-جومارت توقاەۆقا اكتسييالار نارىعىنىڭ ٶسۋٸنە وراي تەڭگەرٸمدٸ اللوكاتسيياعا كٶشۋ جٶنٸندە باياندالدى. بۇل سوڭعى 3 جىل ٸشٸندە قوردىڭ كٸرٸسٸن 10,75 ميلليارد دوللارعا جەتكٸزۋگە مٷمكٸندٸك بەردٸ.

مەملەكەت باسشىسى ٷكٸمەتكە ٸرٸ جوبالاردى نارىقتىق مەحانيزمدەر, مەملەكەتتٸك-جەكەمەنشٸك سەرٸكتەستٸكتەر, قارىز قاراجاتتارى, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت قارجىسىن قايتا بٶلۋ ەسەبٸنەن جٷزەگە اسىرۋ مٷمكٸندٸكتەرٸن پىسىقتاۋدى تاپسىردى. اتاپ ايتقاندا, قاسىم-جومارت توقاەۆ ەلٸمٸزدٸڭ ترانزيتتٸك ەلەۋەتٸن كٷشەيتۋگە, سونىڭ ٸشٸندە «دوستىق-مويىنتى» تەمٸرجول ۋچاسكەسٸ مەن باسقا دا بٸرقاتار مەملەكەتارالىق تەمٸرجول دەلٸزٸن جاڭعىرتۋعا نازار اۋداردى.

سونىمەن قاتار جيىندا ۇلتتىق قوردىڭ ينۆەستيتسييالىق كٸرٸسٸن ارتتىرۋ, اكتيۆتەردٸ تيٸمدٸ باسقارۋ, التىنۆاليۋتا رەزەرۆتەرٸنٸڭ ٶتٸمدٸلٸگٸ مەن ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتۋ مەسەلەلەرٸ قاراستىرىلدى.


كەڭەس بارىسىندا  پرەزيدەنت تٶلەم تەڭگەرٸمٸنٸڭ تاپشىلىعىنا قاتىستى مەسەلەنٸ كٶتەردٸ جەنە ونى بٸرتٸندەپ ازايتۋ قاجەت ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.

ۇلتتىق بانكتٸڭ ٶكٸلدەرٸ ۇلتتىق تٶلەم جٷيەسٸن دامىتۋ جۇمىستارىنىڭ نەتيجەلەرٸ تۋرالى دا ايتتى. 2021 جىلى ۇلتتىق تٶلەم جٷيەسٸنٸڭ تٶلەم كارتالارىنىڭ بانكارالىق جٷيەسٸ مەن جەدەل تٶلەم جٷيەسٸ سيياقتى كومپونەنتتەرٸ پيلوتتىق رەجيمدە ٸسكە قوسىلعان. سونداي-اق تسيفرلىق تەڭگە پلاتفورماسىنىڭ پروتوتيپٸن ەزٸرلەۋ جۇمىستارى اياقتالعان.

پرەزيدەنت جيىندى قورىتىندىلاي كەلە, ۇلتتىق بانكتٸڭ جىلدىق ەسەبٸن ماقۇلدادى.

– ەلەمدەگٸ قازٸرگٸدەي كٷردەلٸ كەزەڭدە ەلٸمٸزدٸڭ قارجىلىق تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋ ٶتە ماڭىزدى. ۇلتتىق بانك قارجى نارىعىن رەتتەۋ جەنە دامىتۋ اگەنتتٸگٸمەن بٸرلەسٸپ, اقشا-نەسيە ساياساتىنىڭ تيٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋعا باسا مەن بەرۋٸ قاجەت جەنە قارجى سەكتورىنىڭ ەلەۋەتٸن ماقساتتى تٷردە كٷشەيتۋٸ كەرەك, – دەدٸ قاسىم-جومارت توقاەۆ.

جيىنعا ۇلتتىق بانكتٸڭ تٶراعاسى عالىمجان پٸرماتوۆ, پرەزيدەنت ەكٸمشٸلٸگٸ باسشىسىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى تيمۋر سٷلەيمەنوۆ, پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارى ەرۇلان جاماۋباەۆ, قارجى نارىعىن رەتتەۋ جەنە دامىتۋ اگەنتتٸگٸنٸڭ تٶراعاسى مەدينا ەبٸلقاسىموۆا, ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترٸ ەلٸبەك قۋانتىروۆ, سونداي-اق ۇلتتىق بانك تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارلارى قاتىستى.