25 مامىر - م.ەۋەزوۆ اتىنداعى قازاق مەملەكەتتٸك اكادەمييالىق دراما تەاترىنىڭ مۋزەيٸنٸڭ قۇرىلعان كٷنٸ. سونداي-اق, تەاتر مۋزەيٸنە مەرەيلٸ 50 جىل تولىپ وتىر. بۇل اتاۋلى كٷنگە وراي م.ەۋەزوۆ تەاترىنىڭ ۇجىمى «تەاتر مۋزەيٸنٸڭ تٷنٸ» شاراسىن ۇيىمداستىردى.
تەاتر مۋزەيٸ جارتى عاسىر ۋاقىت ٸشٸندە ٶزٸنٸڭ جەدٸگەرلەرٸن تولىقتىرۋدان بٶلەك, حالىقتى تەاتردىڭ ٶتكەنٸمەن تانىستىراتىن, اياۋلى دا ارداقتى اكتەرلەردٸڭ ٶمٸرناماسىنىڭ ەل بٸلە بەرمەيتٸن بەتتەرٸن جيناقتاپ, كٶرەرمەنگە جەتكٸزەتٸن ايرىقشا بەدەلگە يە بولا بٸلدٸ.
شارا بارىسىندا تەاترىمىزدىڭ اكتەرلارى قويىلىمنان ٷزٸندٸلەر كەلتٸرٸپ, ٶنەرلەرٸن كٶرسەتٸپ, تەاتر مۋزەيٸ تٷنٸن تاماشالاۋعا كەلگەن كٶرەرمەندەردٸ تامساندىرىپ, شارانىڭ كٶركٸن اشا تٷستٸ. قازاقستاننىڭ ەڭبەك سٸڭٸرگەن قايراتكەرٸ, تەاترىمىزدىڭ ديرەكتورى اسحات ماەميروۆ پەن «مۋزەي» بٶلٸمٸنٸڭ جەتەكشٸسٸ نارگيز تامابەكقىزىنىڭ العى سٶزٸنەن كەيٸن كٶرمەنٸ كٶرەرمەدەرگە تانىستىرۋ باستالدى. مۋزەي كٶرمەسٸنٸڭ ەكٸنشٸ بٶلٸمٸنە الپىسىنشى جىلداردان جوعارى, تەۋەلسٸزدٸككە دەيٸنگٸ كەزەڭدٸ ارقاۋ ەتكەن دٷنيەلەر قويىلعان. بۇل جەدٸگەرلەر مەن تاريحي سۋرەتتەردٸ ابىز اكتەر كسرو حالىق ارتيسٸ اسانەلٸ ەشٸموۆ ٶزٸ باستاپ تانىستىرىپ, ودان كەيٸن قازاقستاننىڭ حالىق ارتيستەرٸ سەبيت ورازباەۆ, ەسمۇحان وباەۆ جەنە تاعى باسقا تەاتردىڭ اعا بۋىن ٶكٸلدەرٸ جالعاستىردى.
- بۇل تەاتر مۋزەي تٷنٸن ٶتكٸزۋ تۋرالى وي بٸزگە, ەۋروپا كەڭٸستٸگٸندە كٶپ بولامىن. ول جاقتا مۋزەي تٷندەرٸن ٶتكٸزۋ جاقسى ۇيىمداستىرىلادى. كورولدٸك شەكسپير تەاترىندا, مەسكەۋدەگٸ م.ەرمولوۆا تەاترلارىندا وسىنداي مەدەنيەت بار. ەۋروپا تەاترلارىندا 200 جىل بۇرىنعى كوستيۋمدەر ساقتالعان. «اساۋعا - تۇساۋ» قويىلىمىندا اتاقتى شەكەن ايمانوۆ پەن حاديشا بٶكەەۆانىڭ قاتىسۋىمەن شەتەلدەرگە ەيگٸلٸ بولعان ەلٸمٸزدٸڭ ۇلتتىق ساحناگەرلەرٸ. تەاتر ٶنەرٸندە مىناداي ۇعىم بار. ەيگٸلٸ ادامداردىڭ ساحناداعى كوستيۋمدەرٸنٸڭ ەرقايسىسىندا كيە بار دەگەن. سول كيٸمدەگٸ كيە, ٶنەرلەرٸ دارىسا ەكەن دەپ, بٸز جاس اكتەرلارلىمىزعا جۇعىستى بولسىن دەپ كيگٸزٸپ جاتامىز. مىسالى, تەاترىمىزدىڭ اكتريساسى گٷلنۇر شىڭعىسوۆانىڭ كيٸپ تۇرعان كوستيۋمٸ اتاقتى كسرو حالىق ارتيسٸ فاريدا شاريپوۆانىڭ رولدەرٸنٸڭ ٸشٸندەگٸ شوقتىعى بيٸك «قارا قىپشاق قوبلاندى» دراماسىنداعى «قارلىعا» رولٸن سومداعاندا كيگەن كوستيۋمٸ. ولاردىڭ تۇتىنعان رەكۆيزيت زاتتارى, سۋرەتتەرٸ, تٸپتٸ دەپتەر, كٷندەلٸكتەرٸنە دەيٸن بارلىعى ساقتاۋلى تۇر. ارحيۆتٸك ماتەريالداردى ساقتاۋعا ارنالعان ارنايى بٶلمە بار. سوندىقتاندا بٸز ماقتانا الامىز. قازاقستاندا بٸردەن بٸر ەرەكشە مۋزەي بار ول – م.ەۋەزوۆ تەاترىنىڭ مۋزەيٸ دەپ. ەندٸ بولاشاقتا ٶزٸمٸزدٸڭ تەاتر مۋزەيٸ بولىپ قۇرىلىپ جاتسا, نۇر ٷستٸنە نۇر بولادى, -دەيدٸ تەاترىمىزدىڭ ديرەكتورى قازاقستاننىڭ ەڭبەك سٸڭٸرگەن قايراتكەرٸ اسحات ماەميروۆ.
جەدٸگەرلەردٸ ساقتاۋ ٷشٸن تەاتردا ارنايى مۋزەي ماماندارى قىزمەت ەتەدٸ. ولار جىل سايىن گازەت قيىندىلارىنا دەيٸن بٸرنەشە جىلدىق بارلىق سۇقباتتاردى, بەرٸن ساقتايدى. مۋزەيدەگٸ بۇل كوستيۋمدەر قازٸرگٸ قويىلىمدارعا قولدانىلمايدى ەكەن. ەلٸمٸزدٸڭ تاريحىن, قازاق تەاترىن اشقان ابىزدارىمىز, تەاترىمىزدىڭ العاشقى قارلىعاشتارى وسىنداي كوستيۋمدا بولعانىن جاس بۋىنعا كٶرسەتٸپ, كٶرنەكٸلٸك قۇرالدارىمەن دە, دەرٸپتەي بٸلگەندٸ جٶن سانايدى.
بٷگٸندە مۋزەي قورى قازاقستانداعى ٶزگە تەاترلاردان كٶش ٸلگەرٸ, مۇنداعى زاتتاردىڭ سان الۋاندىعى, تاريحي قۇنى اسا جوعارى باعالى دٷنيەلەردٸڭ مولدىعى كٶڭٸلگە مەدەۋ. سول جىلدارى قاپان بادىروۆ, نۇرمۇحان جانتٶرين, سەبيرا مايقانوۆا, شەكەن ايمانوۆ, حاديشا بٶكەەۆا, شولپان جانداربەكوۆا, اسانەلٸ ەشٸموۆ, ەسمۇقان وباەۆ, ەۋبەكٸر راحيموۆ باستاعان اعا-اپالارىمىز بار كٷشٸن سالىپ, جەدٸگەرلەردٸڭ جيناقتالۋىنا, كٶبەيۋٸنە, ولاردىڭ حرونولوگييالىق تەرتٸپپەن رەتتەلۋٸنە زور ٷلەس قوسقان.
تەاتر ديرەكتورى اسحات ماەميروۆ تەاتر مۋزەيٸنە جەدٸگەرلەرلەردٸ جيناقتاپ, كٶزٸنٸڭ قاراشىعىنداي ساقتاپ مۋزەي جۇمىسىنا ٷلەسٸن قوسقانى ٷشٸن زەينەش مولدابايقىزىنا تەاتر ۇجىمىنىڭ اتىنان قۇتتىقتاپ, العىس حات تابىس ەتتٸ.
سونداي-اق م.ەۋەزوۆ تەاترىندا ٶمٸرٸنٸڭ سوڭىنا دەيٸن, شيرەك عاسىرداي قىزمەت ەتٸپ, ٷلكەندٸ-كٸشٸلٸ قىرىقتان اسا رولدەردٸ سومداعان, ٶز كەسٸبٸنە ادال, دارىندى اكتريسا راۋشان ەۋەزباەۆانىڭ قىزى بۇل شاراعا ارنايى كەلٸپ, ۇجىمدى بٷگٸنگٸ تەاتر مۋزەيٸنٸڭ كٷنٸمەن قۇتتىقتاپ, تەاتر ديرەكتورى اسحات ماكسيمۇلىنا ەستەلٸك سىيلىق تابىس ەتتٸ.
شارا سوڭىندا تەاتر مۋزەيٸنٸڭ 50 جىلدىعىنا ارنايى شاقىرىلعان قۇرمەتتٸ قوناقتار ٶزدەرٸنٸڭ ەستەلٸك قولتاڭبا جازبالارىن قالدىرىپ, سۋرەتكە تٷستٸ.
ەدٸلعازى باقىتۇلى
