سىردارييا اۋدانىنىڭ 90 جىلدىعى تويلاندى

سىردارييا اۋدانىنىڭ 90 جىلدىعى تويلاندى

سىردارييا اۋدانىنىڭ 90 جىلدىعىنا ارنالعان مەرەكەلٸك رەسپۋبليكالىق اقىندار ايتىسى ٶتتٸ. جىر دوداسىنا استانا قالاسىنان ەركەبۇلان قاينازاروۆ, مەيٸربەك سۇلتانحان, الماتى قالاسىنان شۇعايىپ سەزٸمحان, قاراعاندىدان ماقسات اقانوۆ, باتىس قازاقستان وبلىسىنان جانسايا مۋسينا, تٷركٸستان وبلىسىنان انار جاپپارقۇلوۆا, اقتٶبەدەن ەليحان جاقسىلىق, قىزىلوردادان ەرجەڭٸس ەبديەۆ, جالاعاش جەنە سىردارييا اۋدانىنان مۇحتار نييازوۆ پەن نۇرمات مانسۇروۆ قاتىستى.

كٸل جٷيرٸك جيىلعان جىر دوداسىن بەلگٸلٸ اقىن جٷرسٸن ەرمان جٷرگٸزدٸ. ۇلتتىق ٶنەرگە بالانعان ايتىسقا قازاقستاننىڭ ەڭبەك سٸڭٸرگەن قايراتكەرٸ ە.ەبدٸحالىقوۆا, اقىندار ا.ەلتاەۆ, ز.يبادۋللاەۆ, ق.ەسٸمسەيٸتوۆا جەنە فيلولوگييا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى ع.تۇياقباي تٶرەلٸك ەتتٸ.

– ايتىس – مەدەنيەتٸمٸزدٸ ايشىق­تايتىن, – اتادان بالاعا ميراس بولىپ كەلە جاتقان كيەلٸ ٶنەر. تاريح قويناۋىنان ٷزٸلمەي كەلە جاتقان تٶل ٶنەرٸمٸز شارالار اياسىندا ەشقاشان ٶشپەيدٸ. ٶيتكەنٸ ونىڭ تىڭداۋشىسى دا, باعاسىن بەرٸپ تٶرەلٸك ايتۋشىسى دا قاراپايىم حالىق. مٸنە, بٷگٸن احۋندار مەن اقىنداردىڭ ٶلكەسٸندە دٷبٸرلٸ سەت. ايتىسكەرلەردٸڭ ارقالى دٷنيەسٸ سٸزدەرگە ارنالادى, – دەدٸ ج.ەرمان.

اقىندار القا توپتىڭ الدىندا ايانىپ قالعان جوق. تۇشىمدى سٶزدەر, ورايلى ويلار ەلدٸڭ جٷرەگٸنە جەتٸپ, رۋحىن وياتتى, نامىسىن قىزدىردى. ويدىڭ پارقى, سٶزدٸڭ نارقى ارتتى, ايتىس تٸلٸ ايشىقتانا تٷستٸ. شىن جٷيرٸككە تۇساۋ جوق ەكەن. قازىلار القاسىنىڭ بٸر اۋىزدى ۇيعارىمىمەن سٶز دوداسىنىڭ باس جٷلدەسٸن نۇرمات مانسۇروۆ ەنشٸلەپ, جەڭٸل اۆتوكٶلٸكتٸ يەلەندٸ. جٷلدەلٸ ٸ ورىن باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ نامىسىن قورعاعان جانسايا مۋسيناعا, ٸٸ ورىن استانالىق مەيٸربەك سۇلتانحانعا, ٸٸٸ ورىن مۇحتار نييازوۆقا بۇيىردى. سونىمەن قاتار, قاتىسۋشى اقىنداردىڭ بارلىعىنا ىنتالاندىرۋ سىيلىعى بەرٸلدٸ.

اۋدان مەرەيتويىمەن قاتار حالىق جازۋشىسى قالتاي مۇحامەدجانوۆ پەن كٶرنەكتٸ اقىن ەبٸرەش جەمٸشەۆتٸڭ 90 جىلدىعى اتالىپ ٶتتٸ. «قالامى قارىمدى تۇلعالار» اتتى ەدەبي كەشتٸڭ اشىلۋىندا ەبٸرەش جەمٸشەۆتٸڭ ۇلى تالعات ەل ازاماتتارىنا العىسىن بٸلدٸردٸ.

– اۋداننىڭ مەرەيتويىمەن قاتار بيىل قوس قالامگەردٸڭ دە 90 جىلدىق تورقالى تويى. اياداي اۋداندا تۋىپ, ەلٸمٸزگە تانىلعان, جەرلەستەر ماقتانىشىنا اينالعان قالامگەرلەرگە قۇرمەت كٶرسەتٸپ جاتقان بارشاڭىزعا العىسىم شەك­سٸز. قالامىنا قۇت قونىپ, باق دارىعان دارىندى جازۋشىلاردىڭ شى­عارماشىلىعىن ناسيحاتتاۋ, ٶسكەلەڭ ۇرپاققا ٷلگٸ ەتۋ, اۋداننىڭ تاريحى تەرەڭدە جاتقانىن سەزٸنۋ بٸز ٷشٸن ٷلكەن ماقتانىش, – دەدٸ اقىننىڭ ۇلى.

كەشتە داڭقتى قالام­گەرلەر­دٸڭ شىعارماشىلىقتارى كەڭٸنەن ناسيحاتتالىپ, ەستەلٸكتەر ايتىلىپ, ٶلەڭدەرٸنەن ٷزٸندٸ وقىلدى. اقىندار س.وسپان, ج.دەرٸباەۆا, جۋرناليست-ەتنوگراف ت.دايراباەۆ, قورقىت اتا اتىنداعى قمۋ پروفەسسورى ق.قۇدايبەرگەنوۆ قالامگەرلەر جايلى تولعانىستارىن جەتكٸزدٸ.

ەدەبي كەش سوڭىندا ق.مۇحامەدجانوۆتىڭ «بٶلتٸرٸك بٶرٸك استىندا» اتتى سپەكتاكلٸ ساحنالاندى. تەاتر ەرتٸستەرٸ قوعامداعى بٸلٸمسٸزدٸك, مانساپقورلىق, ۇلتتىق ەدەت-عۇرىپ, انا تٸلٸنەن بەزٸنۋ سيياقتى كەلەڭسٸزدٸكتەردٸ اششى كٷلكٸمەن جەتكٸزە بٸلدٸ. تالعامدى كٶرەرمەندەر قويىلىمدى جوعارى باعالادى.

جالپى, اۋداندىق مەدەنيەت ٷيٸنٸڭ ٶنەرپازدارى اتالعان قويىلىممەن بٸرنەشە رەت وبلىستىق دەڭگەيدەگٸ بايقاۋلارعا قاتىسىپ, جەڭٸمپاز اتانىپ جٷر. بۇل ٶنەر مەن مەدەنيەت سالاسىنا باعىتتالىپ جاتقان اۋقىمدى قولداۋلاردىڭ جەمٸسٸ.

اۋدان جاستارى ٶڭٸردەن شىققان تانىمال تۇلعالارمەن كەزدەستٸ. ولاردىڭ قاتارىندا «قۇرمەت» وردەنٸنٸڭ يەگەرٸ اقىندار سەيفوللا وسپان, قايىربەك اسانوۆ, تەۋەلسٸز قازاقستاننىڭ العاشقى ەنۇرانى اۆتورلارىنىڭ بٸرٸ جادىرا دەرٸباەۆا, قورقىت اتا اتىنداعى قمۋ پروفەسسورى قازىباي قۇدايبەرگەنوۆ, پروفەسسور ەبدٸجەلەل بەكٸر جەنە قوعام قايراتكەرٸ الماگٷل بوجانوۆا بار.

كەزدەسۋدە اتاقتى تۇلعالار جاستارعا تەلٸمدٸ ەڭگٸمەلەر ايتىپ, ٶمٸرباياندارىنان سىر شەرتتٸ. جەتٸستٸككە جەتۋ ٷشٸن ەڭ بٸرٸنشٸ بٸلٸم, ٸزدەنٸس جەنە ادال ەڭبەك كەرەك ەكەنٸن ايتقان دارىندى تۇلعالار جاستاردى كٶپ وقۋعا, بوس ۋاقىتتارىن تيٸمدٸ پايدالانۋعا شاقىردى.

مەرەيتوي بارىسىندا ورتالىق ستاديوندا تەاترلاندىرىلعان كٶرٸنٸس, گالا-كونتسەرت ۇيىمداستىرىلدى. وسى شارادا اۋدان ەكٸمٸ ع.قازانتاەۆ مە­تسەناتتىق تىڭ يدەيالاردى جٷزەگە اسىرعان ەلجاندى ازاماتتارعا «جومارت جٷرەك» سىيلىعىن تابىستادى.

اتاپ ايتقاندا, اۋداننىڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋىنا ەرەكشە ٷلەس قوسقان «اقجارما جەنە ك» شارۋا قوجالىعىنىڭ تٶراعاسى ق.نۇرسەيٸتوۆ «جىل مەتسەناتى» نوميناتسيياسىمەن ماراپاتتالدى. ال, ەگٸن شارۋاشىلىعى سالاسىندا جەمٸستٸ ەڭبەك ەتٸپ, اۋىل ازاماتتارىن تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىعان «ا.توقماعانبەتوۆ لتد» جشس ديرەكتورى م.ەسجانوۆ «تۋعان ٶلكە» اتالىمىن يەلەندٸ. سونىمەن قاتار, س.سەيفۋللين اۋىلىنا جاڭا مەشٸت اسحاناسىنىڭ سالىنۋىنا, قوعامدىق مونشانىڭ اشىلۋىنا سەپتٸگٸن تيگٸزگەن «قۇندىزدى ماي» شارۋا قوجالىعىنىڭ تٶراعاسى ب.راحمەتكە «جىل تۇلعاسى» نوميناتسيياسى بەرٸلدٸ. «جىلدىڭ ٷزدٸك ۇيىمى» – «سىردارييا اۋدانىنىڭ ەيەلدەرٸ» قوعامدىق بٸرلەستٸگٸنە, «ەرەن ەرٸكتٸلٸك» نوميناتسيياسى «سىردارييا اۋداندىق جاستار رەسۋرستىق ورتالىعىنا» بەرٸلدٸ.

كەش سوڭى قازاقستان ەسترادا جۇلدىزدارىنىڭ قاتىسۋىمەن گالا كونتسەرتپەن جالعاسىپ, لازەرلٸك شوۋ مەن وتشاشۋعا ۇلاستى.

سٶيتiپ, تەرەڭٶزەك توپىراعى ات دٷبiرiمەن تٷلەپ, تابىستى ٶڭٸر تويى جاڭا جوبالارمەن, اپپاق ارماندارمەن ساباقتاسىپ جاتتى.