قازاقستاننىڭ ەڭبەك سٸڭٸرگەن قايراتكەرٸ, جازۋشى سماعۇل ەلۋباي ەلدەگٸ قازٸرگٸ احۋالعا قاتىستى پٸكٸر بٸلدٸردٸ. قالامگەر ەڭ بٸرٸنشٸ كەزەكتە اپاتقا اتٷستٸ قاراماۋ كەرەكتٸگٸن باسا ايتتى, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
«بٷگٸن ەلەمدە ورىن العان جاعداي شىندىعىندا حالىقتى ٶتە قاتتى الاڭداتىپ وتىر. بۇل ەندٸ شىنتۋايتىنا بيولوگييالىق قارۋ دەپ ويلايمىن. جويقىن قارۋدىڭ بۇل بٸر سۇرقييا فورماسى. مٸنەكەي سول قارۋ قۇتىدان شىعىپ كەتكەن نەمەسە ادامزاتقا قارسى اتىلدى دەۋگە دە بولادى. بٸز سونداي ادامداردىڭ ٶزٸ قولمەن جاساعان اقىرزاماندى باستان كەشٸپ جاتىرمىز. ۇلى دەرجاۆالار الدىمەن يادرولىق قارۋ جاسادى. بٸراق ونى بٸر-بٸرٸنە تاستاسا ٶز تٶبەسٸنە تٷسەتٸنٸن بٸلگەننەن كەيٸن ونى قولدانا الماي وتىر ەدٸ. سودان كەيٸن جاپپاي قىرۋدىڭ وسى تٷرٸ – بيولوگييالىق قارۋعا كٸرٸستٸ. مەن بۇل ٸندەتتٸ ادامنىڭ قولىمەن جاسالعان دەپ ويلايمىن. بيولوگييالىق قارۋ تاريح ساحناسىنا ويناقتاپ شىعا كەلدٸ», - دەيدٸ جازۋشى7
جازۋشى قازٸر ٸندەتتٸڭ كٷشٸ بٷكٸل ادامزاتتى شارپىپ, بٷكٸل ادامدى ٷيٸنە قۋىپ تىققانىن ايتادى. قالامگەردٸڭ پٸكٸرٸنە قۇلاق اسساق, الىپ دەرجاۆالار مۇنداي قارۋدى شىعارۋدى دا, ونى جويۋ جولىن دا بٸلەدٸ.
«وسىنداي جاعدايدا قازاقستان سەكٸلدٸ تاريح ساحناسىنا كەشە عانا شىققان مەملەكەتتٸڭ قوساق اراسىندا كەتٸپ قالۋ قاۋپٸ بار. سەبەبٸ ٸندەت شەكارا تاڭدامايدى. بٸزگە دە كەلٸپ, تيٸپ جاتىر. بۇدان قۇتىلۋدىڭ جالعىز جولى – ٷيدە وتىرۋ, ارالاسپاۋ, جۇقتىرماۋ, كارانتين تەرتٸبٸن ساقتاۋ. ەزٸرگە ۆيرۋستى جەڭۋدٸڭ باسقا جولى بولماي تۇر, ەمدەيتٸن پرەپارات تابىلعان جوق. بٸراق كٷرەس, ٸزدەنٸس جٷرٸپ جاتىر. بٸز وقشاۋلانۋىمىز كەرەك. باسقا جول جوق. قازاقستاندا ۆيرۋستىڭ تارالۋى توقتالسا ٶمٸر ٶزٸنٸڭ ٷيرەنشٸكتٸ ارناسىنا تٷسەدٸ. سٶزسٸز بۇل بٷكٸل ەلەمدٸ ەكونوميكالىق داعدارىسقا سوقتىرعان اپات بولدى. ونىڭ سالدارىن بٸز ەلٸ تالاي جىل كٶرۋٸمٸز مٷمكٸن. ەكٸ نەمەسە ٷش ايدان كەيٸن نە بولاتىنىن ەشكٸم بولجاپ بٸلمەي وتىر», - دەيدٸ ول.
جازۋشى وسىندايدا مەملەكەت باسشىسى ايتقانداي حالىق ۇلت بولىپ ۇيىسىپ, ٸندەتپەن بٸرگە كٷرەسٸپ, شاما كەلگەندە حالىقتى شىعىنعا بەرمەۋٸ كەرەكتٸگٸن ەسكە سالدى.
«بەيقامدىق, الاڭعاسارلىق, اپاتقا اتٷستٸ قاراۋ – ورعا اپارىپ جىعاتىن جول دەپ بٸلەمٸن. ٸندەتكە بەيقام قاراعان ەلدەردٸڭ بٸرٸ يتالييا ەدٸ. بٷگٸنگە دەيٸن ولار ٷيدە وتىرىپ, ەندٸ اقشاسى مەن ازىق-تٷلٸگٸ تاۋسىلعان ەل ول مەملەكەتتە دٷكەندەرگە شابۋىل جاساي باستاعانىن دا كٶرٸپ, بٸلٸپ وتىرمىز. مۇنداي جاعدايدان قۇداي ساقتاسىن. وعان جەتكٸزبەۋدٸڭ جولى – اۋىلدا نەمەسە قالادا بولسىن, كارينتين كەزٸندە توي ٶتكٸزبەۋ لەزٸم, ياعني جينالماۋ كەرەك. سوندا عانا بٸز بۇل ٸندەتتٸڭ جولىن بٶگەيمٸز. قازٸر ٸندەت مىنا جاعى سەمەي مىنا جاعى ماڭعىستاۋعا دەيٸن جەتتٸ. مۇنىڭ سەبەبٸ – بەيقامدىقتا دەپ ويلايمىن», - دەيدٸ سماعۇل ەلۋباي.
قالامگەر تٶتەنشە جاعداي كەزٸندە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك تۇرعىدا قولداۋ باعىتىنداعى مەملەكەت باسشىسىنىڭ مەلٸمدەمەسٸن تىڭداعانىن ايتىپ ٶتتٸ.
«ەلدٸڭ ەڭسەسٸ تٷسكەن الماعايىپ سەتتە پرەزيدەنتتٸڭ مەلٸمدەمەسٸ – جۇرتتىڭ ەڭسەسٸن تٸكتەپ, ٷمٸت وتىن جاقتى. ٶيتكەنٸ ول جەردە حالىقتىڭ ەڭ قورعالماعان, از قامتىلعان بٶلٸگٸنٸڭ مەملەكەت نازارىنان تىس قالمايتىنى ايتىلدى. ونىڭ ٷستٸنە 42 500 تەڭگەلٸك تٶلەم 3 ملن ادامعا بەرٸلەتٸنٸن جەتكٸزدٸ. جۇمىسىن جوعالتقان ادامدار ەسٸرەسە قالانىڭ تٶڭٸرەگٸندە ٶتە كٶپ قوي. قالادا قازاقتىڭ قانشاماسى جاستارى پەتەردە تۇرادى. ايلىعىنان ايىرىلىپ ٷيدە وتىرسا, پەتەرٸن قالاي تٶلەيدٸ, بالاسىن قالاي اسىرايدى? ٷلكەن پروبلەما شىعادى. ەيتسە دە 42,5 مىڭ تەڭگەنٸ بەرگەن كەزدەگٸ سوڭعى جىلى ەڭ بولماعاندا مەملەكەتكە بٸر رەت سالىق تٶلەۋٸ كەرەك دەگەن شارتتى قۇپتامادىم. جاعدايى جوق ادامداردىڭ بٸر رەت سالىق تٶلەمەگەن بولۋى مٷمكٸن. حالىقتى بٶلمەي, سول تٶلەمدٸ مۇقتاج وتباسىلارعا تٷگەل بەرۋ كەرەك دەپ ويلايمىن. ٶيتكەنٸ بٸزگە ەشكٸمنٸڭ اشتان ٶلٸپ, كٶشتەن قالعانى كەرەك ەمەس. كەشەگٸ مەلٸمدەمەنٸڭ تاعى بٸر تاماشا جاعى – قالا تٶڭٸرەگٸندەگٸ جاستاردىڭ ٷيلەرٸندە وتىرا بەرمەۋٸ ٷشٸن «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى» جاسالىپ جاتقانىن ايتتى. مٸنەكەي, بۇل – كەرەكتٸ ٸس. 2008-2009 جىلدارداعى داعدارىستا تا وسىنداي شارالار قۇتقارىپ قالعان», - دەيدٸ ول.
سماعۇل ەلۋباي مەملەكەت باسشىسىنىڭ مەلٸمدەمەسٸندە ايتىلعان شارالاردىڭ سٶزبۇيدالىققا سالىنباي, تەزٸرەك ٸسكە اسۋى ماڭىزدى ەكەنٸن جەتكٸزدٸ.
.jpeg)