بٷگٸن قر پرەمەر-مينيسترٸ اسقار ماميننٸڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن ٷكٸمەت وتىرىسىندا ەلباسى تاپسىرماسى بويىنشا ەزٸرلەنگەن شىمكەنت قالاسىن دامىتۋدىڭ 2023 جىلعا دەيٸنگٸ كەشەندٸ جوسپارى قارالدى.
شىمكەنت قالاسىن دامىتۋدىڭ كەشەندٸ جوسپارىنىڭ نەگٸزگٸ باعىتتارى مەن ٸس-شارالارى تۋرالى قالا ەكٸمٸ ع. ەبدٸراحىموۆ باياندادى. كەشەندٸ جوسپاردا 10 باعىت بويىنشا 89 ٸس-شارانى ٸسكە اسىرۋ قاراستىرىلعان.
«بيۋدجەتكە جٷكتەمەنٸ ازايتۋ ٷشٸن جەكە ينۆەستيتسييالار مەن مەملەكەتتٸك-جەكەشەلٸك ەرٸپتەستٸككە بارىنشا نازار اۋدارىلدى. مەسەلەن, ەگەر جوسپاردى ٸسكە اسىرۋ ٷشٸن 1 284 ملرد تەڭگە قاجەت بولسا, ونىڭ 836 ملرد تەڭگەسٸ جەكە ينۆەستيتسييالار ەسەبٸنەن ٸسكە اسىرىلادى, 68,1 ملرد تەڭگەسٸن مەملەكەتتٸك-جەكەشەلٸك ەرٸپتەستٸك ارقىلى جٷزەگە اسىرۋ كٶزدەلگەن», - دەدٸ شىمكەنت قالاسىنىڭ ەكٸمٸ.
«تۇرعىن ٷي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق» بلوگىندا 30 ٸس-شارا قاراستىرىلعان. قالا حالقىن جىلۋمەن, ەلەكتر ەنەرگيياسىمەن, گازبەن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن اگرس-3 جەنە اگرس-6 ەلەكتر شاعىن ست ناتسييالارىن سالۋ جوسپارلانعان.
«كٶلٸك ينفراقۇرىلىمى» بلوگى بويىنشا 11 ٸس-شارانى ٸسكە اسىرۋ جوسپارلانعان, وندا ەۋەجاي اۋماعىندا جاڭا جولاۋشىلار تەرمينالى سالۋ, اۆتوموبيل جولدارىن سالۋ مەن قايتا جٶندەۋ, سونداي-اق شىمكەنت قالاسىنداعى وڭتٷستٸك اينالما اۆتوموبيل جولىنا جوسپارلانعان اۆتوجول كٶپٸرٸن سالۋ قامتىلعان.
«تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى» بلوگىندا ەكٸمشٸلٸك, ٸسكەرلٸك شاعىن اۋدانداردا, «شىمكەنت سيتي», «تۇران», قوشقار اتا ٶزەنٸنٸڭ بويىندا كٶپقاباتتى تۇرعىن ٷيلەر سالۋ كٶزدەلگەن. 2023 جىلعا دەيٸن بارلىق قارجىلاندىرۋ كٶزدەرٸ ارقىلى 319 كٶپ قاباتتى ٷي (20 794 پەتەر نەمەسە 2 109,3 مىڭ م2) سالۋ جوسپارلانعان. بۇل شعىن اۋداندارعا ينجەنەرلٸك جەلٸلەر تارتىلۋدا.
«بٸلٸم بەرۋ» بلوگى بويىنشا 23 500 ورىندىق 15 مەكتەپتٸ سالۋ قاراستىرىلعان, بۇل 2023 جىلعا قاراي ٷش اۋىسىمدىق مەكتەپتەردٸ جويۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. سونىمەن قاتار, جەكەمەنشٸك مەكتەپتەر سانىن ارتتىرۋ كٶزدەلگەن.
«سپورت» بلوگى بويىنشا دەنە شىنىقتىرۋمەن جەنە سپورتپەن جٷيەلٸ اينالىساتىن ادامداردى قامتۋدى 2023 ج. قاراي 30%-عا ارتتىرۋى تيٸس ٷش جوبانى ٸسكە اسىرۋ جوسپارلانعان. ونىڭ بٸرٸ - قاجىمۇقان مۇڭايتپاسوۆ اتىنداعى ورتالىق ستاديون رەكونسترۋكتسيياسى, ول UEFA جەنە IAAF ستاندارتتارىنا ساي كەلەتٸن بولادى.
«مەدەنيەت» بلوگى بويىنشا كونگرەسس ورتالىق پەن «تسيتادەل» مۋزەيٸن سالۋ بويىنشا 2 ٸرٸ ٸس-شارا جٷزەگە اسىرىلادى.
دەنساۋلىق ساقتاۋدى دامىتۋ اياسىندا جەكە ينۆەستيتسييالار ەسەبٸنەن 1000 ورىندىق كٶپبەيٸندٸ اۋرۋحانانى سالوۋ جوسپارلانعان. بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبٸنەن 13 بٸرٸنشٸ رەتتٸك مەديتسينالىق-سانيتارلىق كٶمەك ورتالىعى سالىنادى.
«اباتتاندىرۋدى دامىتۋ» بلوگى 4 ٸس-شارانى قامتيدى: ۆەلوسيپەد جەنە جاياۋ جٷرگٸنشٸ جولىن سالۋ, شىمكەنت سيتي تۇرعىن ٷي الابىندا اۋماعى 47 گا بولاتىن ساياباق سالۋ, قالا اۋماعىندا جاسىل كٶشەتتەر سانى مەن جاسىل جەلەكتەردٸ كٶبەيتۋ.
بايانداماسىن قورىتىندىلاعان شىمكەنت قالاسىنىڭ ەكٸمٸ كەشەندٸ جوسپاردى ٸسكە اسىرۋ قورىتىندىسى بويىنشا 2023 جىلعا قاراي جٶٶ 3,5 ترلن تەڭگەدەن اسادى دەپ كٷتٸلٸپ وتىرعانىن ايتتى, ٶنەركەسٸپ كٶلەمٸ ەكٸ ەسەگە ٶسٸپ, 60 مىڭنان استام جۇمىس ورىندارى قۇرىلادى.
كەشەندٸ جوسپاردىڭ قالا مەن جالپى ەل ەكونوميكاسى ٷشٸن ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق ەسەرٸ تۋرالى ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترٸ ر. دەلەنوۆ باياندادى. ونىڭ ايتۋىنشا, 2018 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قالانىڭ جالپى ٶڭٸرلٸك ٶنٸم كٶلەمٸ 2 ترلن تەڭگەنٸ قۇرادى. جٸٶ رەسپۋبليكالىق كٶلەمٸندەگٸ ٷلەس سالماعى — 3,4%. جان باسىنا شاققانداعى جٶٶ 2,1 ملن تەڭگەنٸ قۇرايدى. ەڭبەك ٶنٸمدٸلٸگٸ — 4,4 ملن تەڭگەدەن استام. مۇناي ٶڭدەۋ زاۋىتىن جاڭعىرتۋ مەن قايتا جٶندەۋگە ينۆەستيتسييالاردى ەسكەرۋمەن ينۆەستيتسييالار كٶلەمٸ 588 ملرد تەڭگەگە جەتتٸ. جەرگٸلٸكتٸ ەكونوميكا قۇرىلىمىندا 26,5% - ٶنەركەسٸپكە, 58,4% — قىزمەتتەرگە تيەسٸلٸ, ونىڭ ٸشٸندە 15,4% - ساۋدا سالاسىنا.
شىمكەنت قالاسىن دامىتۋدىڭ 2023 جىلعا دەيٸنگٸ كەشەندٸ جوسپارى قالاعا جاڭا دامۋ سەرپٸنٸن بەرۋگە باعىتتالادى. 2023 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا جوسپاردى جٷزەگە اسىرۋ كەلەسٸ كٶرسەتكٸشتەرگە قول جەتكٸزۋدٸ قامتاماسىز ەتەدٸ:
-
ورتالىقتاندىرىلعان سۋمەن جابدىقتاۋعا قول جەتكٸزۋٸ 93%-دان 98%-عا دەيٸن ٶسەدٸ;
-
تابيعي گازبەن قامتىلۋى 92%-دان 98%-عا دەيٸن ٶسەدٸ;
-
قاناعاتتانارلىق جاعدايداعى جولداردىڭ ٷلەسٸ 59,4%-عا دەيٸن ۇلعايادى.
قىزمەت كٶرسەتۋ, ٶنەركەسٸپ, قۇرىلىس جەنە ساۋدا سەكتورلارىنىڭ ٷلەسٸن ارتتىرۋ كٷتٸلەدٸ.
بۇل كٶلەمدٸ قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن ينۆستيتسييالار دەڭگەيٸ 2023 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا جٶٶ 30%-نا دەيٸن نەمەسە جىلىنا 10 ترلن تەڭگەگە دەيٸن جەتكٸزٸلەدٸ. بۇل 2018 جىلعى كٶرسەتكٸشپەن سالىستىرعاندا 1,8 ەسە كٶپ.
«شىمكەنتتٸڭ ەكونوميكالىق ەلەۋەتٸ زور. ينفراقۇرىلىمعا, ەنەرگەتيكاعا, تۋريزمگە جەنە قىزمەت كٶرسەتۋ سەكتورىنا بٸرشاما ينۆەستيتسييا سالىنادى. مۇنىڭ بەرٸ جىلىنا 5,5%-عا ٶڭٸرلٸك ەكونوميكانىڭ ناقتى ٶسٸمٸن قامتاماسىز ەتەدٸ. بۇل رەسپۋبليكالىق مەنٸنەن جوعارى (4,2%). ەكونوميكالىق بەلسەندٸلٸك تۇرعىنداردىڭ ەل-اۋقاتىن ارتتىرۋدى قامتاماسىز ەتەدٸ», - دەپ تٷيٸندەدٸ ر. دەلەنوۆ.