سەناتور ەلي بەكتاەۆ ەلدٸڭ اگرارلىق سەكتورىنداعى جاعدايعا الاڭداۋلى. وسى ورايدا ٷكٸمەت باسشىسى ەليحان سمايىلوۆتىڭ اتىنا ساۋال جولدادى, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
ونىڭ ايتۋىنشا, بيىل ەل اگرارييلەرٸ ٷشٸن ەرەكشە قيىن جىل بولماق. قۇرعاقشىلىق, مينەرالدى تىڭايتقىشتار مەن پەستيتسيدتەر باعاسىنىڭ ٶسۋٸ سالاعا تەرٸس ەسەر ەتپەي قويمايدى. سونىمەن قاتار, رەسەيگە سالىنعان سانكتسييالارعا بايلانىستى رەسەيدەن قازاقستانعا ازىق-تٷلٸك جەتكٸزۋ كٶلەمٸ كٷرت ۇلعايۋى مٷمكٸن.
ەلي بەكتاەۆتىڭ پايىمىنشا, بەيٸندٸ مەملەكەتتٸك ورگاندار جۇمىسىنىڭ باياۋلىعى ەلەۋلٸ پروبلەما تۋدىرىپ وتىر. ولار سۋبسيدييالاۋ قاعيدالارىن 2022 جىلعى 1 شٸلدەگە عانا دايىندايدى. ال, ەلدٸڭ وڭتٷستٸگٸندە بۇل ۋاقىتتا جۇمىس «قايناپ» تۇرۋى كەرەك.
«جانارمايعا, مينەرالدى تىڭايتقىشقا, اعىن سۋعا قاتىستى تٷيٸندٸ مەسەلەلەردٸڭ بٸر دە بٸرەۋٸ شەشٸلگەن جوق. سوعان قاراماي سۋبسيدييالاردىڭ كٶلەمٸ مەن تٷرلەرٸ, ولاردى بٶلۋدٸڭ تەرتٸبٸ اياق استىنان ٶزگەرتٸلمەك. اگرارلىق سەكتور – ەكسپەريمەنت جاسايتىن الاڭ ەمەس. كەرٸسٸنشە, ەسٸرەسە بيىل اۋىلشارۋاشىلىعىنا قوسىمشا قولداۋ كٶرسەتۋ قاجەت. مٷمكٸن «جاسىل دامۋ» اق ەسەپشوتىنداعى ۋتيل الىمنان قۇرالعان 200 ملرد تەڭگەدەن استام بوس قالدىقتىڭ بٸر بٶلٸگٸن اگرارلىق سەكتورعا جۇمساعان دۇرىس بولار. قازٸرگٸ تاڭدا حالىقتى اۆتوكٶلٸكپەن ەمەس, ازىق-تٷلٸكپەن قامتاماسىز ەتۋ ماڭىزدىراق دەپ ەسەپتەيمٸز», - دەدٸ بەكتاەۆ سەناتتىڭ جالپى وتىرىسىندا.
دەپۋتات اۋىل شارۋاشىلىعى ٶندٸرۋشٸلەرٸ ٷشٸن ەڭ قاجەتتٸ مينەرالدى تىڭايتقىشتار باعاسىنىڭ كٷرت ٶسۋٸن دە نازاردان تىس قالدىرمادى. ونىڭ دەرەكتەرٸ بويىنشا 2021 جىلعى قاڭتاردا «قازازوت» اق ٶندٸرگەن اممياك سەليتراسىنىڭ تونناسى 81 مىڭ تەڭگەنٸ قۇرادى, جەلتوقساندا ونىڭ قۇنى 200 مىڭ تەڭگەگە دەيٸن, ياعني 2,5 ەسەگە قىمباتتاعان. «قازفوسفات» اق ٶندٸرٸسٸنٸڭ امموفوس باعاسى سول كەزەڭدە ەكٸ ەسەگە ٶسٸپ, 207 مىڭ تەڭگەنٸ قۇرادى.
سەناتور ەلدەگٸ مينەرالدى تىڭايتقىشتاردىڭ باعاسى مەن ەكسپورتىن رەتتەۋ بويىنشا قاتاڭ شارالار قابىلداۋ قاجەتتٸگٸن اتاپ ٶتتٸ.
دەپۋتاتتىڭ پٸكٸرٸنشە, قاتاڭ رەتتەۋ سۋعا تاريف بەلگٸلەۋ سالاسىندا دا ورىن الۋى تيٸس.
«سۋ تاپشىلىعىنىڭ بولاتىندىعى جىل باسىنان-اق سەزٸلٸپ تۇر. وڭتٷستٸك ٶڭٸرلەرٸندەگٸ شارۋالار ٷشٸن بيىل ەكونوميكالىق تۇرعىدان دا, ەلەۋمەتتٸك تۇرعىدان دا اۋىر سوعايىن دەپ وتىر. ونىڭ ٷستٸنە اعىن سۋعا بٶلٸنٸپ جٷرگەن سۋبسيدييالاردىڭ تاعدىرى تاعى دا بەلگٸسٸز. سوعان قاراماستان «قازسۋشار» اق اعىن سۋدىڭ باعاسىن 2,5 ەسە قىمباتتاتقان. سەبەبٸ – شەتەلدٸك قارجى ۇيىمدارىنان العان زايمداردىڭ تٶلەۋ ۋاقىتىنىڭ كەلگەندٸگٸ. قازاقستان ٷكٸمەتٸ بيىلدىڭ كليماتتىق ەرەكشەلٸكتەرٸن, سوڭعى ەكٸ جىلدىڭ پاندەميياعا قاتىستى اۋىرتپاشىلىقتارىن ەسكەرە وتىرىپ, اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋار ٶندٸرۋشٸلەرٸن سۋمەن قامتاماسىز ەتۋدٸڭ, ونىڭ باعاسىن تٶمەندەتۋدٸڭ ناقتى شارالارىن قابىلداۋى قاجەت. كەرەك بولسا, ەلەمدٸك قارجى ينستيتۋتتارىمەن كەلٸسسٶزدەر جٷرگٸزٸپ, شەتەلدٸك زايمداردىڭ تٶلەۋ مەرزٸمدەرٸن قايتا قاراۋدى ۇسىنامىز», - دەدٸ دەپۋتات.
