پارلامەنت مەجٸلٸسٸنٸڭ جالپى وتىرىسىندا «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبٸر زاڭنامالىق اكتٸلەرٸنە تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ مەسەلەلەرٸ بويىنشا ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسى بٸرٸنشٸ وقىلىمدا ماقۇلداندى, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
«سوڭعى كەزدەرٸ تۇتىنۋشىلار تاراپىنان ٶزدەرٸنٸڭ قۇقىقتارى مەن زاڭدى مٷددەلەرٸنٸڭ بۇزىلعاندىعى تۋرالى شاعىمدار مەن ٶتٸنٸشتەر جيٸ تٷسۋدە. الداۋ, الاياقتىق, دٶرەكٸ قارىم-قاتىناس, بۇرمالاۋشىلىق – وسىنداي جاعدايلار قوعامنىڭ كٷندەلٸكتٸ ٶمٸرٸندە كەڭٸنەن تارالىپ كەلەدٸ. جالپى تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىعىن قورعاۋداعى نەگٸزگٸ پروبلەمالار رەتٸندە كەلەسٸنٸ اتاپ ٶتۋگە بولادى: تۇتىنۋشىلاردى قورعاۋ سالاسىندا تۇتاس جەنە تيٸمدٸ جٷيەنٸڭ بولماۋى, جوسىقسىز كەسٸپكەرلەردٸڭ تۇتىنۋشىلار الدىنداعى جاۋاپكەرشٸلٸگٸن تولىق سەزٸنبەۋٸ, تۇتىنۋشىلاردىڭ ٶز قۇقىقتارىن قورعاۋداعى قاراپايىم ەرٸ ناقتى الگوريتمٸنٸڭ جوقتىعى سيياقتى پروبلەمار بار», - دەدٸ ساۋدا جەنە ينتەگراتسييا مينيسترٸ باقىت سۇلتانوۆ.
ونىڭ سٶزٸنە قاراعاندا, زاڭ جوباسى تۇتىنۋشىلاردى قورعاۋدىڭ ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق جەنە دامۋ ۇيىمى (وەسر) مەملەكەتتەرٸنٸڭ ارالاس مودەلٸنە نەگٸزدەلەدٸ. بۇل مودەلدٸڭ پرينتسيپٸ بويىنشا مەملەكەتتٸك رەتتەۋ «اقىلدى» باسقارۋمەن شەكتەلەدٸ, ال بۇزىلعان قۇقىقتاردى قالپىنا كەلتٸرۋدٸ سوتقا دەيٸنگٸ رەتتەۋ ورگاندارى اتقارادى. سونىمەن قاتار, ٷكٸمەتتٸك ەمەس ۇيىمداردىڭ, ٶزٸن-ٶزٸ رەتتەۋ جەنە قوعامدىق باقىلاۋ ينستيتۋتتارىنىڭ رٶلٸ كٷشەيەدٸ.
زاڭ جوباسىنداعى نەگٸزگٸ ەرەجەلەرگە توقتالعان مينيستر, ٷش ساتىلى شاعىم قاراۋ جٷيەسٸن ەنگٸزۋ ەسكەرٸلٸپ وتىرعانىن جەتكٸزدٸ.
«I ساتى - ساتۋشىنىڭ شاعىمدى ٶز ەركٸمەن شەشۋٸن نەمەسە داۋدى سوتقا دەيٸن رەتتەۋدٸ قاراستىرادى. اتالعان ينستيتۋتتى قۇرۋدىڭ نەگٸزگٸ ماقساتى - بۇزىلعان قۇقىقتاردى قالپىنا كەلتٸرۋ, مورالدىق جەنە ماتەريالدىق زالالدى قىسقا ۋاقىتتا از شىعىنمەن ٶتەۋ, «قازٸر جەنە وسىندا» قاعيداسى بويىنشا ٸسكە اسىرۋ. بۇل رەتتە, تۇتىنۋشىنىڭ قالاۋىمەن داۋ سوتقا دەيٸن رەتتەۋ اياسىندا شەشٸلەتٸن بولادى. بيزنەستٸ تازارتۋدىڭ تيٸمدٸ قۇرالى رەتٸندە, ٶزٸن-ٶزٸ رەتتەۋ ورگاندارىن داۋدى سوتقا دەيٸن رەتتەۋگە تارتۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلىپ وتىر», - دەدٸ ۆەدومستۆو باسشىسى.
II ساتى – شاعىمدى ۋەكٸلەتتٸ ورگان اياسىندا قاراستىرۋ.
مينيستردٸڭ ايتۋىنشا, ەلەۋمەتتٸك زەرتتەۋدٸڭ نەتيجەسٸندە, حالىقتىڭ 64 پايىزى ادال ەمەس كەسٸپكەرلەردٸڭ جاۋاپقا تارتىلماۋى سالدارىنان ٶز قۇقىقتارىن قورعامايتىنى انىقتالدى. وسىعان بايلانىستى ۋەكٸلەتتٸ ورگانعا ەكٸمشٸلٸك شارالاردى قولداناتىن مەملەكەتتٸك باقىلاۋ قۇزىرەتٸ بەرٸلٸپ وتىر. بۇل شارالار تۇتىنۋشىنىڭ تالاپتارىن ەلەمەگەن جاعدايدا عانا قولدانىلادى. الايدا, سانكتسييالاردى قولدانعانعا دەيٸن ۋەكٸلەتتٸ ورگان ساتۋشىعا تەرتٸپ بۇزۋشىلىقتاردى ەرٸكتٸ تٷردە جويۋدى ۇسىنادى.
«III ساتى – سوتقا شاعىم بەرۋدٸ كٶزدەيدٸ, بۇل ەرەكشە داۋلى جاعدايلاردا عانا قولدانىلادى. تۇتىنۋشىنىڭ ٶز قۇقىقتارىن العاشقى ەكٸ ساتىدا رەتتەۋٸ جەنە ۋاقتىلى تالاپ ەتۋٸ - سوت ورگاندارىنا تٷسەتٸن داۋ-دامايلاردى ازايتۋعا الىپ كەلەدٸ. بٸز تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىقتارى تەز ۋاقىتتا, از شىعىنمەن قورعالاتىن جەنە اسا نارازىلىققا جەتكٸزبەيتٸن جٷيەنٸ قۇرۋدى كٶزدەپ وتىرمىز», - باقىت سۇلتانوۆ.
