Freedom Inside '26

قازاقستان مەن قاتار: ستراتەگييالىق سەرٸكتەستٸك جاڭا كەزەڭگە قادام باستى

قازاقستان مەن قاتار: ستراتەگييالىق سەرٸكتەستٸك جاڭا كەزەڭگە قادام باستى
silkwaytv.kz

سوڭعى جىلدارى قازاقستان مەن قاتار اراسىنداعى قارىم-قاتىناس قارقىندى دامىپ كەلەدٸ. ەكٸ ەل اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ باستى باعىتى رەتٸندە ەكونوميكا الدىڭعى قاتارعا شىققانىن بايقاۋعا بولادى. ەگەر بۇرىن ساياسي جەنە مەدەني بايلانىستار جيٸ ايتىلسا, بٷگٸندە مەلٸمدەمەلەردە ينۆەستيتسييالار, ناقتى جوبالار جەنە ٸسكەرلٸك ەرٸپتەستٸك كٶبٸرەك اتالادى, دەپ حابارلايدى ult.kz.

ەسكە سالساق, 2024 جىلعى اقپاندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قاتارعا ساپارى بارىسىندا ەنەرگەتيكا, قارجى, تەلەكوممۋنيكاتسييا جەنە اۋىل شارۋاشىلىعى سيياقتى سالالاردى قامتيتىن جالپى قۇنى 18 ملرد اقش دوللارىنا جۋىق 12 كوممەرتسييالىق كەلٸسٸمگە قول قويىلعان. قازٸرگٸ ۋاقىتتا ولاردى ٸسكە اسىرۋ بويىنشا جٷيەلٸ جۇمىس جٷرگٸزٸلۋدە جەنە قاتارلىق كومپانييالار قازاقستان نارىعىنا ٸرٸ ينۆەستيتسييالىق جوبالارمەن شىعىپ جاتىر دەپ حابارلاعان بولاتىن ٷكٸمەت.

2025 جىلى شٸلدەدە استانادا ٶتكەن قازاقستان–قاتار ٷكٸمەتارالىق كوميسسيياسىنىڭ جەتٸنشٸ وتىرىسىندا تاراپتار ينۆەستيتسييالىق ىنتىماقتاستىقتى تەرەڭدەتۋ, ترانسكاسپيي حالىقارالىق كٶلٸك باعىتىن دامىتۋ, اگروٶنەركەسٸپتٸك ساۋدانى كەڭەيتۋ جەنە ۇزاقمەرزٸمدٸ ستراتەگييالىق ەرٸپتەستٸك اياسىنداعى جالپى قۇنى 20 ملرد دوللار بولاتىن جوبالاردى جٷزەگە اسىرۋ مەسەلەلەرٸن قاراستىرعان بولاتىن.

رەسمي مەلٸمەت بويىنشا قاتاردان قازاقستانعا تٸكەلەي ينۆەستيتسييا كٶلەمٸ 2024 جىلى 2023 جىلمەن سالىستىرعاندا 18 ەسەگە, ياعني $8,9 ملن-نان $156,4 ملن-عا دەيٸن ٶسكەن.

رەسمي مەلٸمدەمەلەردە كٶلٸك جەنە لوگيستيكا سالاسىنداعى ىقپالداستىققا دا ەرەكشە مەن بەرٸلەدٸ. قازاقستان ٶزٸن ەۋروپا مەن ازييانى بايلانىستىراتىن ترانزيتتٸك حاب رەتٸندە تانىستىرىپ كەلەدٸ. ال قاتار ٷشٸن بۇل جاڭا نارىقتارعا شىعۋدىڭ قوسىمشا مٷمكٸندٸگٸ بولۋى مٷمكٸن.

2026 جىلى قاتارعا جاساعان ساپارى كەزٸندە سىرتقى ٸستەر مينيسترٸ ەرمەك كٶشەرباەۆ كاتارلىق ٸرٸ كومپانييالارمەن ەنەرگەتيكا, گاز ٶڭدەۋ, تەلەكوممۋنيكاتسييا جەنە كٶلٸك-لوگيستيكا باعىتتارىنداعى جوبالاردى تالقىلاپ, تاراپتار پەرسپەكتيۆالى ينۆەستيتسييالىق جەنە ينفراقۇرىلىمدىق باستامالار بويىنشا ديالوگتى جالعاستىرۋعا ۋاعدالاستى.

ٶز كەزەگٸندە, قاتار تاراپىنىڭ مەلٸمدەمەلەرٸندە قازاقستان ورتالىق ازيياداعى ماڭىزدى سەرٸكتەس رەتٸندە سيپاتتالادى. بۇل جەردە ەلدٸڭ گەوگرافييالىق ورنالاسۋى, ترانزيتتٸك ەلەۋەتٸ جەنە ٶڭٸردەگٸ ەكونوميكالىق تۇراقتىلىعى نەگٸزگٸ فاكتور رەتٸندە كٶرسەتٸلەدٸ.

سونداي-اق قازاقستان بيلٸگٸنٸڭ اقپاراتتارىندا بٸرلەسكەن جوبالاردىڭ ۇزاقمەرزٸمدٸ سيپاتقا يە ەكەنٸ جيٸ ايتىلادى. بۇل جەردە مەسەلە تەك كاپيتال تارتۋدا ەمەس. ساراپشىلاردىڭ پٸكٸرٸنشە, ٸرٸ ينۆەستيتسييالىق جوبالار مەملەكەتتەر اراسىنداعى بايلانىستى ەلدەقايدا تۇراقتى ەتەدٸ. ٶيتكەنٸ بيزنەس مٷددەسٸ پايدا بولعان جەردە ساياسي جەنە ەكونوميكالىق بايلانىستار دا نىعايا تٷسەدٸ.

تاعى بٸر نازار اۋداراتىن مەسەلە – قازاقستاننىڭ تاياۋ شىعىس باعىتىنداعى بەلسەندٸلٸگٸ. سوڭعى جىلدارى رەسمي دەڭگەيدە پارسى شىعاناعى ەلدەرٸمەن ىنتىماقتاستىقتى كەڭەيتۋگە باسىمدىق بەرٸلٸپ كەلەدٸ. وسى تۇرعىدان العاندا, قاتارمەن قارىم-قاتىناستىڭ كٷشەيۋٸ قازاقستاننىڭ اتالعان ٶڭٸردەگٸ پوزيتسيياسىن نىعايتاتىن فاكتور رەتٸندە باعالانۋدا.

ەگەر جارييالانعان باستامالار تولىق ٸسكە اسسا, قازاقستان مەن قاتار ىنتىماقتاستىعى ورتالىق ازييا مەن تاياۋ شىعىس اراسىنداعى ٶزارا تيٸمدٸ ەرٸپتەستٸكتٸڭ تابىستى ٷلگٸلەرٸنٸڭ بٸرٸنە اينالۋى مٷمكٸن.