قازاقستاندا 2019 جىلدىڭ سوڭىنان باستاپ مۇعالٸمدەرگە ەرەكشە كٶڭٸل بٶلٸنٸپ جاتىر. وسى ورايدا ەل اراسىنداعى مۇعالٸم مەرتەبەسٸن كٶتەرۋ ماقساتىندا "پەداگوگ مەرتەبەسٸ تۋرالى" زاڭ جوباسى قابىلداندى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ زاڭعا 2019 جىلدىڭ 31 جەلتوقسانىندا قول قويدى. بۇل تۋرالى «ۇلت» پورتالى حابارلايدى.
زاڭ جوباسىن بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترٸ اسحات ايماعامبەتوۆ تانىستىرىپ, 2020 جىلى زاڭدى ٸسكە اسىرۋ باستالعانىن كەزەڭ سايىن حابارلاپ وتىر. حالىقتىڭ قولداۋىنا يە بولعان پەداگوگتار تۋرالى زاڭ 21 باپتان تۇرادى جەنە جارتى ميلليوننان اسا ۇستازدىڭ قىزمەتٸنە تٸكەلەي قاتىستى بولىپ وتىر. بۇل تۋرالى «ۇلت» پورتالى حابارلايدى.
"زاڭدا مەكتەپكە دەيٸنگٸ, ورتا جەنە كەسٸپتٸك, تەحنيكالىق بٸلٸم بەرۋ, مامانداندىرىلعان جەنە ارنايى بٸلٸم بەرۋ ۇيمىدارى, قوسمىشا بٸلٸم بەرۋ مەكەمەلەرٸ, ەدٸستەمەلٸك كابينەتتەردٸڭ ۇستازدارىنا قاتىستى تالاپتار قاراستىرىلعان", - دەپ اتاپ ٶتتٸ ايماعامبەتوۆ.
زاڭعا سەيكەس, ەڭ الدىمەن پەداگوگتاردىڭ قۇقىعىن كەڭەيتۋ مەن ٶزٸ اتقارۋعا مٸندەتتٸ ەمەس جۇمىستاردان بوساتۋ, جٷكتەمەنٸ ازايتۋ مەسەلەسٸ قوزعالادى. ودان كەيٸن مۇعالٸمنٸڭ قىزمەتٸنە دە قويىلاتىن تالاپتار دا كٷشەيەدٸ. ٷشٸنشٸدەن, ماتەريالدى ەمەس ستيمۋل تەتٸكتەرٸ جەنە ماتەريالدىق جاعىنان ىنتالاندىرۋعا باسىمدىق بەرٸلٸپ وتىر.
"پەداگوگ مەرتەبەسٸ تۋرالى" زاڭ قابىلدانعاننان كەيٸن ەڭ الدىمەن قارجىلىق جاعىنان مۇعالٸمدەردٸڭ جالاقىسىن ارتتىرۋ مەسەلەسٸ ٶزەكتٸ بولىپ وتىر. زاڭعا سەيكەس, 2020 جىلى جالاقىنى 25 پايىزعا ٶسٸرٸپ, تٶرت جىل كٶلەمٸندە بۇل قارجىنى ەكٸ ەسە ارتتىرۋ كٶزدەلٸپ وتىر. سونىمەن قاتار زاڭنىڭ قابىلدانۋىنا سەبەپ بولعان – پەداگوگتٸڭ ٶز مٸندەتٸنە جاتپايتىن ٸستەردٸ ورىنداۋىنا, قوسىمشا جۇمىستارعا تارتۋدى توقتاتۋ. سونداي-اق, ەندٸ بٸلٸم بەرۋ مەكەمەلەرٸندە جۇمىس ٸستەيتٸن ەر مۇعالٸمدەردٸ ەسكەري قىزمەتكە شاقىرۋ كەيٸنگە قالدىرىلادى.
2021 جىلدان باستاپ وقۋ جٷكتەمەسٸ 18 ساعاتتان 16 ساعاتقا تٶمەندەيدٸ. بۇعان ٷلگٸلٸك وقۋ جوسپارلارىنىڭ تٶمەندەۋٸ سەبەپ بولىپ وتىر. سونداي-اق, زاڭعا سەيكەس, ۇستازداردىڭ ۇل-قىزدارىنا تۇرعىلىقتى جەرٸ بويىنشا مەكتەپكە دەيٸنگٸ ۇيىمداردا بٸرٸنشٸ كەزەكتە ورىن بەرٸلەدٸ. بارلىق پەداگوگ الداعى ۋاقىتتا كەزەكتٸ ەڭبەك دەمالىسىنا 42 كٷننەن ەمەس, 56 كٷندٸك دەمالىسقا شىعاتىن بولادى. مۇنىڭ بارلىعى ماتەريالدى ەمەس ىنتالاندىرۋ اياسىندا جٷزەگە اسادى.
بۇدان بٶلەك پەداگوگتەردٸڭ ەتيكا مەسەلەسٸنە باسا نازار اۋدارىلادى. مۇنى جٷزەگە اسىرۋ ٷشٸن ەربٸر بٸلٸم وشاعىندا ەدەپ كەڭەسٸ قۇرىلادى.
قارجى جاعىنا كەلەر بولساق, بۇعان دەيٸن مينيستر اسحات ايماعامبەتوۆ بٸراز جىلدان بەرٸ كوللەدج مۇعالٸمدەرٸ, بالاباقشا جەنە قوسىمشا بٸلٸم بەرۋ مەكەمەلەرٸنٸڭ مۇعالٸمدەرٸنە كاتەگورييا بويىنشا اقى تٶلەنبەگەنٸن ايتىپ, بۇل مەسەلەنٸڭ دە قاراستىرىلاتىنىن جەتكٸزدٸ. ايتۋىنشا, اتتەستاتسييا بويىنشا قوسىمشا قارجى تٶلەنەتٸن بولادى.
زاڭ اياسىندا ۇستازدار جالاقىسىنى كٶتەرۋدەن باستاپ, پەداگوگتەردٸڭ ابىرويىنا نۇقسان كەلتٸرگەنٸ ٷشٸن ايىپپۇل سالۋ شارالارى دا قاراستىرىلعان. باسىم تٶرت باعىتتىڭ ٸشٸندە پەداگوگتارعا قويىلاتىن تالاپتار دا كٷشەيتٸلدٸ. ەندٸ زاڭنىڭ ٸشٸندە ۇستازدىق قىزمەتپەن اينالىسۋعا تىيىم سالاتىن شارتتار دا بار. مىسالى, مٸنەز-قۇلقىندا اۋىتقۋ بار جەنە پسيحيكالىق اۋىتقۋى بار ادام, دەرٸگەر باقىلاۋىنا الىنعان قابٸلەتٸ شەكتەۋلٸ ازاماتتارعا ۇستازدىق قىزمەت اتقارۋعا بولمايدى.
ەندٸ مۇعالٸمدەرگە تەلٸمگەر بولعانى ٷشٸن بٸر بازالىق لاۋازىمدى جالاقى تٶلەنەدٸ. ول – 17 مىڭ تەڭگە. سونىمەن قاتار پەداگوگيكالىق شەبەرلٸگٸ ٷشٸن لاۋازىمدى جالاقىدان وتىز بەن ەلۋ پايىز ارالىعىندا قوسىمشا قارجى تٶلەنەتٸن بولادى. حالىقارالىق بايقاۋلار مەن جارىس جەڭٸمپازدارىنا تٷرلٸ وليمپيادا مەن سپورتقا قاتىستى جارىستاردىڭ لاۋرەاتتارىن دايىنداعان ۇستازدارعا ٷش لاۋازىمدىق جالاقىعا دەيٸن بٸر رەتتٸك سىياقى تٶلەنەدٸ.
تاعى بٸر جاڭالىق – ەنگٸزٸلگەن زاڭعا سەيكەس, ماگيستر دەرەجەسٸ بار ۇستازدارعا ون ايلىق ەسەپتٸك كٶرسەتكٸش مٶلشەرٸندە قوسىمشا اقى ەنگٸزٸلەدٸ. مۇعالٸمدەر سىنىپ جەتەكشٸ بولعانى ٷشٸن جەنە وقۋشى دەپتەرٸن تەكسەرگەنٸ ٷشٸن قوسىمشا اقى الادى. مەكتەپتٸڭ باسشىسى مەن ورىنباسارلارىنا بٸلٸك ساناتى ٷشٸن جالاقىسىن ارتتىرۋ مەسەلەسٸ دە قاراستىرىلعان.
ايتا كەتەيٸك, قازاقستان سەناتى 2019 جىلدىڭ 30 سەۋٸرٸندە جالپى وتىرىستا زاڭ جوباسىن ەكٸنشٸ وقىلىمدا قابىلدادى. ال مەجٸلٸس زاڭ جوباسىن 2019 جىلدىڭ 18 جەلتوقسانىندا بٸرٸنشٸ وقىلىمدا ماقۇلدادى.
