كٷز تٷسٸپ, كٷن قىسقارا باستادى. قاراڭعى ەرتە تٷسەتٸن قىس تا الىس ەمەس. وسى ورايدا كٶپ ايتىلا بەرمەيتٸن, بٸراق ەر اتا-انا ٷشٸن ماڭىزدى وقۋشىلاردىڭ كٶشەدەگٸ قاۋٸپسٸزدٸگٸ ٶزەكتٸ.
دامىعان فينلياندييا, شۆەتسييا, جاپونييا ەلدەرٸنٸڭ وقۋشىلاردىڭ قىسقى قاۋٸپسٸزدٸگٸنە ەرەكشە مەن بەرەتٸندەرٸ ۇنايدى. مەسەلەن فينلياندييادا بالالارعا قاراڭعى ۋاقىتتا جولدان ٶتۋ, تايعاق جولدا جٷرۋ جاعدايلارىن ٷيرەتەدٸ. سكانديناۆييالىق قىس ۇزاققا سوزىلىپ, قاراڭعىدان جولداعى كٶرٸنٸس ناشارلاۋ سەبەبٸنەن فينلياندييا, شۆەتسييادا وقۋشىلاردىڭ كيٸمدەرٸندە جارىق شاعىلىساتىن ەلەمەنتتەر رەفلەكتورلەردٸڭ بولۋى تالاپ ەتەدٸ. جاپونييادا بالالارعا جولدى باقىلاۋ, قاۋٸپتٸ جاعدايلاردى الدىن الا بولجاۋ باستاۋىش سىنىپتان وقىتىلادى.
بٸزگە دە قاراڭعى ۋاقىتتاعى, كٷز, قىس ماۋسىمىنداعى كٶشەلەردە جٷرۋ قاۋٸپسٸزدٸگٸن ٷيرەتكەن جٶن:
كٷزدە جاڭبىر كەزٸندە تايعاق جولدارمەن جٷرمەۋ, تۇماندى كٷندەرٸ اسا ساق بولۋ;
قاراڭعىدا قىسقا جول ٸزدەپ, ادام از, بەلگٸسٸز جولدارمەن جٷرمەۋ, قاۋٸپ تٶنگەن جاعدايدا 112 نٶمٸرٸنە حابارلاسۋ جەنە اتا-اناسىنىڭ نٶمٸرٸن جاتقا بٸلۋ;
قىس كەزٸندە سۋ قاتقان جەرلەردٸ اينالىپ ٶتۋ, عيماراتتىڭ شاتىرلارىنان قۇلاۋى مٷمكٸن مۇزداردان ساقتانۋ, قار ٷيٸندٸلەرٸنٸڭ اراسىمەن جٷرمەۋ جەنە ت.ب. ودان بٶلەك وقۋشىلاردىڭ كيٸمٸنە جاپسىرىپ قوياتىن جارىق ەلەمەنتتەرٸ بٸزدٸڭ نارىقتا دا بار. ساتىپ الىپ, ەر بالاعا تاعىپ قويعان ابزال. اتا-انا كٷن سايىن بالانىڭ مەكتەپ, ٷيٸرمەگە قاتىنار جولىن ٷيدەن شىقپاس بۇرىن انىقتاپ, بالاعا ەسكەرتٸپ, كەلٸسۋ شارت.
ابزالىندا
بالانىڭ قاۋٸپسٸزدٸگٸ — تەك بالانىڭ ەمەس, اتا-انا مەن مەكتەپتٸڭ ورتاق مٸندەتٸ. اتا-انا بالاسىنا قاۋٸپسٸزدٸك ەرەجەسٸن ٷيرەتسە, مەكتەپ ونى كٷندەلٸكتٸ تەربيە ارقىلى بەكٸتٸپ وتىرسا يگٸ. جولدا جٷرۋ, قاراڭعىدا كٶرٸنۋ, قىسقى تايعاقتان ساقتانۋ بالانىڭ ٶمٸرلٸك داعدىسىنا اينالۋى تيٸس. بالاعا جاي عانا كٷندە “اباي بول» دەپ ەسكەرتۋ جەتكٸلٸكسٸز. وعان قاۋٸپسٸز ورتا, دۇرىس تەربيە جەنە تۇراقتى داعدى قالىپتاستىرۋ عانا ناقتى نەتيجە بەرمەك.
